Anthropic cà khịa OpenAI, khơi mào cuộc chiến trí tuệ nhân tạo

Sam Altman không thể im lặng khi OpenAI bị Anthropic "cà khịa" trên sân bóng

Trong một động thái chưa từng có, Anthropic (startup AI được dẫn dắt bởi các cựu nhân viên OpenAI) đã chi một khoản tiền khổng lồ để phát sóng đoạn quảng cáo nhắm thẳng vào "người anh em cũ" ChatGPT.

Đoạn video đầy châm biếm về việc chèn quảng cáo vào AI đã châm ngòi cho một cơn thịnh nộ từ Sam Altman. CEO của OpenAI không ngần ngại đáp trả bằng những ngôn từ đanh thép nhất trên mạng xã hội X, gọi đối thủ là kẻ "dối trá rõ ràng", đạo đức giả và là một công ty độc tài chỉ biết phục vụ giới thượng lưu, trong khi OpenAI đang nỗ lực trao quyền cho đại chúng.

Cú "cà khịa" khiến Sam Altman không thể ngồi yên

Cuộc chiến bắt đầu khi hàng trăm triệu khán giả đang theo dõi trận chung kết bóng bầu dục Mỹ bất ngờ chứng kiến một đoạn quảng cáo mang tên "Sự phản bội" (Betrayal) đến từ Anthropic.

Kịch bản được xây dựng đầy thâm thúy: một bệnh nhân đang ngồi trên ghế sofa, trút bầu tâm sự với bác sĩ tâm lý AI về mối quan hệ rạn nứt với mẹ mình. Khi câu chuyện đang ở cao trào cảm xúc, vị "bác sĩ ảo" bỗng nhiên thay đổi thái độ, ngắt lời bệnh nhân bằng một lời chào mời quảng cáo cho ứng dụng hẹn hò đầy vô duyên.

Thông điệp kết thúc hiện lên màn hình như một lời tuyên chiến lạnh lùng: "Quảng cáo đang đến với AI. Nhưng không phải với Claude. Hãy suy ngẫm đi". Đây là đòn tấn công trực diện vào thông tin OpenAI đang thử nghiệm đưa quảng cáo vào ChatGPT, nhằm khắc họa đối thủ như kẻ bán rẻ trải nghiệm người dùng vì lợi nhuận.

Ngay lập tức, Sam Altman đã có màn đáp trả gay gắt trên mạng xã hội, biến sự việc thành tâm điểm bàn tán của giới công nghệ. Mặc dù thừa nhận đoạn quảng cáo có phần hài hước, nhưng vị CEO của OpenAI khẳng định rằng nội dung đó là sự "dối trá rõ ràng". Ông nhấn mạnh rằng OpenAI sẽ không bao giờ triển khai quảng cáo theo cách thô thiển và phá vỡ bối cảnh trò chuyện như Anthropic mô tả.

Altman cáo buộc đối thủ đang sử dụng chiêu trò "doublespeak" (lối nói nước đôi) để đánh tráo khái niệm, dựng lên một kịch bản giả tưởng không có thật nhằm bôi nhọ danh tiếng của ChatGPT. Ông tin rằng người dùng đủ thông minh để từ chối những loại hình quảng cáo kém tinh tế như vậy và OpenAI tôn trọng trí tuệ của khách hàng hơn là những gì đối thủ đang rêu rao.

Để chứng minh vị thế vượt trội và sự chênh lệch về tầm vóc giữa hai bên, Sam Altman đã đưa ra một so sánh đầy tính sát thương. Ông mỉa mai rằng chỉ riêng số lượng người dùng ChatGPT miễn phí tại tiểu bang Texas đã nhiều hơn tổng số người dùng Claude trên toàn nước Mỹ cộng lại. Phát ngôn này không chỉ là một con số thống kê đơn thuần, mà là một lời nhắc nhở đanh thép về việc ai mới là người đang nắm giữ thị trường đại chúng.

Altman cho rằng vấn đề mà OpenAI đang giải quyết có quy mô và hình thù hoàn toàn khác so với những khó khăn của Anthropic, ngụ ý rằng đối thủ đang cố tình "tầm thường hóa" những thách thức của việc vận hành một nền tảng AI phổ cập toàn cầu bằng những chiêu trò truyền thông bẩn.

Cuộc chiến triết lý: "Đồ chơi của người giàu" hay quyền năng cho đại chúng?

Không dừng lại ở việc phản bác nội dung quảng cáo, Sam Altman còn đẩy cuộc tranh luận lên một tầm cao mới về mặt tư tưởng và triết lý kinh doanh. Ông cáo buộc Anthropic đang vận hành theo mô hình tinh hoa, cung cấp một "sản phẩm đắt đỏ cho người giàu", trong khi OpenAI cam kết duy trì quyền truy cập miễn phí vì tin rằng "quyền truy cập tạo ra sự chủ động".

Đây là một đòn đánh mạnh vào hình ảnh đạo đức mà Anthropic, vốn được thành lập bởi anh em nhà Amodei với tôn chỉ AI an toàn và có trách nhiệm, luôn dày công xây dựng. Trong mắt Altman, việc giữ AI trong tháp ngà và thu phí cao không phải là an toàn, mà là sự ích kỷ, ngăn cản đa số người dân tiếp cận với công nghệ thay đổi thế giới.

Căng thẳng leo thang khi Altman dán nhãn Anthropic là một công ty "độc tài" muốn kiểm soát cách con người sử dụng AI. Ông viện dẫn lại sự kiện Anthropic từng chặn quyền truy cập API của OpenAI trước thềm ra mắt GPT-5 vào năm ngoái, với lý do OpenAI vi phạm chính sách khi dùng dữ liệu để huấn luyện mô hình cạnh tranh. Altman cho rằng đây là hành vi của kẻ muốn tự mình viết ra luật chơi, muốn quy định ai được phép làm gì và cấm đoán những công ty mà họ không thích.

Theo ông, Anthropic không chỉ muốn kiểm soát người dùng mà còn muốn dạy bảo các công ty khác về mô hình kinh doanh, tự cho mình quyền phán xét đạo đức trong khi thực tế lại hành xử đầy tính loại trừ. Lời cảnh báo về "một con đường đen tối" nếu để một công ty độc đoán dẫn dắt ngành AI cho thấy sự lo ngại sâu sắc của Altman về tư duy đóng kín của đối thủ.

Trái ngược với thông điệp cảnh báo tiêu cực của Anthropic, OpenAI cũng mang đến Super Bowl một quảng cáo của riêng mình, nhưng tập trung vào "những người kiến tạo" (builders). Altman tự hào chia sẻ về việc Codex – công cụ hỗ trợ lập trình của họ – đang giúp bất kỳ ai cũng có thể xây dựng ứng dụng, với 500.000 lượt tải xuống chỉ trong vài ngày. Thông qua sự đối lập này, Altman muốn vẽ nên bức tranh rõ ràng: trong khi Anthropic bận rộn với việc chỉ trích và dựng lên rào cản, thì OpenAI đang bận rộn trao công cụ vào tay người dùng để họ tự do sáng tạo.

Cuộc khẩu chiến này không chỉ là chuyện quảng cáo hay thị phần, mà là sự va chạm nảy lửa giữa hai hệ tư tưởng: một bên tin vào sự kiểm soát chặt chẽ để đảm bảo an toàn, và một bên tin vào sự phổ cập rộng rãi để thúc đẩy tiến bộ. Và với hơn 127 triệu khán giả theo dõi, cuộc chiến này chắc chắn sẽ còn để lại nhiều dư âm trong thời gian tới.

Bùi Tú