Ba Lan cân nhắc gia nhập chương trình siêu tiêm kích thế hệ thứ sáu GCAP cùng Nhật Bản và Ý
Thứ trưởng Bộ Tài sản Nhà nước Ba Lan xác nhận Warsaw đang đàm phán gia nhập dự án GCAP nhằm phát triển tiêm kích tàng hình thế hệ 6 và nâng tầm công nghiệp quốc phòng.
GCAP (Global Combat Air Programme) là chương trình hợp tác quốc tế giữa Anh, Ý và Nhật Bản nhằm phát triển hệ thống chiến đấu trên không thế hệ thứ sáu, dự kiến bắt đầu vận hành từ năm 2035 để thay thế các dòng máy bay Eurofighter Typhoon và Mitsubishi F-2.
Ba Lan đàm phán gia nhập liên minh tiêm kích thế hệ mới
Thứ trưởng Bộ Tài sản Nhà nước Ba Lan, ông Konrad Golota, thông báo chính phủ nước này đang xem xét nghiêm túc việc gia nhập dự án GCAP. Động thái này nhằm đưa ngành công nghiệp quốc phòng Ba Lan tham gia trực tiếp vào nỗ lực phát triển dòng máy bay chiến đấu tối tân nhất thế giới, thay vì chỉ đóng vai trò là bên mua khí tài nước ngoài.
Theo ông Golota, các cuộc thảo luận sơ bộ với phía Ý và Nhật Bản đã bắt đầu. Việc gia nhập GCAP được xem là bước đi chiến lược giúp Ba Lan củng cố chủ quyền quân sự và bù đắp những khoảng trống trong lĩnh vực sản xuất máy bay sau nhiều thập kỷ gián đoạn. Liên minh GCAP cũng bày tỏ sự quan tâm và sẵn lòng hợp tác với Warsaw trong giai đoạn này.
GCAP: Hệ thống chiến đấu của tương lai
Chương trình Không chiến Toàn cầu (GCAP) được thành lập vào tháng 12/2022 trên cơ sở hợp nhất dự án Tempest của Anh-Ý và dự án F-X của Nhật Bản. Đây không chỉ là một chiếc máy bay đơn lẻ mà được định nghĩa là một "hệ thống của các hệ thống" (system of systems).
GCAP không chỉ là một chiếc máy bay mà là một hệ thống chiến đấu tích hợp.
Cấu trúc của GCAP bao gồm một tiêm kích tàng hình có người lái đóng vai trò trung tâm, phối hợp cùng các máy bay không người lái hỗ trợ và hệ thống cảm biến tiên tiến. Dự án tập trung vào việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), hệ thống đẩy cực mạnh và radar thế hệ mới nhằm thống trị bầu trời trước các hệ thống phòng không hiện đại của các đối thủ tiềm tàng.
Nhu cầu về chủ quyền công nghệ và năng lực tác chiến
Lý do châu Âu và Nhật Bản khao khát GCAP bắt nguồn từ mong muốn duy trì chủ quyền vận hành. Dù tiêm kích F-35 đang chiếm ưu thế, nhưng các quốc gia vận hành vẫn phụ thuộc vào sự kiểm soát phần mềm và dữ liệu từ Hoa Kỳ. GCAP cho phép các nước thành viên tự chủ trong việc thiết kế, cập nhật và tùy chỉnh năng lực theo nhu cầu cụ thể.
Việc duy trì chuyên môn thiết kế và sản xuất là yếu tố sống còn để giữ vững năng lực cạnh tranh và vị thế dẫn đầu công nghệ.
Về mặt địa chính trị, GCAP phản ánh nỗ lực của các quốc gia châu Âu trong việc đối phó với cuộc cạnh tranh dài hạn với Nga, đồng thời hỗ trợ Nhật Bản trước lực lượng không quân đang hiện đại hóa nhanh chóng của Trung Quốc. Dự án này cũng đang cho thấy sự ổn định hơn so với đối thủ cạnh tranh FCAS của Pháp và Đức.
Lợi ích song phương khi Ba Lan tham gia
Việc tham gia GCAP sẽ mang lại cho Ba Lan cơ hội tiếp cận công nghệ đỉnh cao và một vị trí trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Sau khi đã cam kết mua F-35, việc gia nhập liên minh thế hệ thứ sáu giúp Warsaw đảm bảo tương lai dài hạn cho ngành hàng không vũ trụ nội địa.
Ngược lại, với tư cách là quốc gia tiền tuyến của NATO, Ba Lan mang lại giá trị lớn về mặt răn đe địa chính trị. Sự hiện diện của Warsaw giúp mở rộng cơ sở công nghiệp và gia tăng sức nặng chính trị cho liên minh GCAP tại khu vực Đông Âu.
Tin nóng
Đầu tuần vừa rồi Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết các cuộc đàm phán với Iran đang diễn ra và làm dấy lên hy vọng về một thỏa thuận có thể chấm dứt xung đột với Iran. Một gương mặt nổi bật trong đoàn đàm phán Iran là Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf - một trong những chính trị gia có ảnh hưởng nhất nước này.
Sau 1 tháng xung đột tại Trung Đông, Mỹ, Israel và Iran đang bộc lộ cả điểm mạnh lẫn giới hạn về năng lực quân sự, khi cuộc chiến chuyển từ một chiến dịch nhanh sang một cuộc đối đầu kéo dài.
Ngày 28/3, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã đưa ra lời kêu gọi khẩn thiết về việc bảo vệ chủ quyền của Iraq và ngăn chặn quốc gia này trở thành 'chiến trường' trong bối cảnh xung đột Trung Đông đang có những diễn biến cực kỳ phức tạp.
Mỹ và Israel vẻ như từ đầu đã không tính đến khả năng Iran chơi con chủ bài Hormuz nên giờ bị động, chưa tìm ra giải pháp
Truyền thông Mỹ ngày 28/3 đưa tin Lầu Năm Góc đang chuẩn bị cho khả năng triển khai các chiến dịch trên bộ kéo dài nhiều tuần tại Iran, với sự tham gia của hàng nghìn binh sĩ và lính thủy đánh bộ được triển khai tới Trung Đông, nếu Tổng thống Donald Trump chọn phương án leo thang căng thẳng.
Nửa tấn tài liệu hạt nhân bị đánh cắp, nhiều nhà khoa học bị ám sát và hơn 39 kế hoạch phản kích tan thành mây khói.
Tin mới
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ngày 28/3 thông báo các nước thành viên đã quyết định gia hạn vòng đàm phán cuối cùng về thỏa thuận phòng chống đại dịch toàn cầu.
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang khiến các cuộc chiến hiện đại – như xung đột giữa Mỹ và Israel với Iran – diễn ra với tốc độ nhanh hơn, nhưng cũng tạo ra những rủi ro khó kiểm soát hơn.
Gần 50 năm sau cuộc đảo chính năm 1976 ở Argentina dẫn đến chế độ độc tài hà khắc và gần 30.000 người mất tích, một số gia đình đã tìm thấy sự an ủi trong khi phần nhiều vẫn đang mòn mỏi tìm kiếm người thân.
Iran đã đồng ý cho thêm tàu treo cờ Pakistan đi qua eo biển Hormuz, động thái được Islamabad đánh giá là bước đi tích cực góp phần giảm nhiệt căng thẳng tại Trung Đông.
Trong bối cảnh chiến sự Trung Đông leo thang, Tổng thống Volodymyr Zelensky bất ngờ xoay trục chiến lược, đưa Ukraine từ thế nhận viện trợ thành nhà cung cấp công nghệ phòng không cho các quốc gia Vùng Vịnh.
Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro ngày 28/3 cho biết ông và phu nhân Cilia Flores vẫn 'khỏe mạnh, kiên định và bình tĩnh'.
Các quan chức Mỹ cho biết Lầu Năm Góc đang xây dựng kế hoạch cho các chiến dịch trên bộ kéo dài nhiều tuần tại Iran, theo Washington Post.
Một tháng trước, Mỹ và Israel phát động chiến dịch quân sự chống lại Iran, và kể từ đó gây ra nhiều hệ quả sâu rộng trên toàn cầu.