Ba sự cố liên tiếp làm rung chuyển hạ tầng số Mỹ

Ba sự cố liên tiếp tại Microsoft, hệ thống hàng không và ngân hàng Mỹ làm gián đoạn dịch vụ, phơi bày rủi ro từ những thay đổi kỹ thuật.

Từ ngày 12 đến 16/11/2026, nước Mỹ liên tiếp chứng kiến ba sự cố công nghệ ảnh hưởng đến những hạ tầng thiết yếu, từ dịch vụ đám mây doanh nghiệp, hàng không đến thanh toán ngân hàng. Chuỗi gián đoạn nhanh chóng làm dấy lên tin đồn về một cuộc tấn công mạng quy mô lớn, thậm chí được gọi là "đại dịch Covid Internet". Tuy nhiên, những thông tin ban đầu cho thấy nguyên nhân chủ yếu đến từ các lỗi kỹ thuật và quá trình nâng cấp hệ thống.

Ba sự cố liên tiếp làm gián đoạn hạ tầng số

Microsoft 365, hệ thống không lưu FAA và các ngân hàng Mỹ liên tiếp gặp sự cố trong khoảng thời gian 12-16/11/2026.

Microsoft 365, hệ thống không lưu FAA và các ngân hàng Mỹ liên tiếp gặp sự cố trong khoảng thời gian 12-16/11/2026.

Sự cố đầu tiên xảy ra với Microsoft 365, khiến hàng trăm triệu người dùng gặp khó khăn khi truy cập email và các dịch vụ làm việc trực tuyến. Theo báo cáo sơ bộ do Phó chủ tịch điều hành Microsoft Charles Lamanna công bố ngày 16/11, nguyên nhân bắt nguồn từ một lỗi tiềm ẩn trong bản vá dành cho máy chủ cổng mạng, được triển khai từ tháng 7/2026.

Lỗi không xuất hiện ngay mà chỉ được kích hoạt khi nhiều yếu tố xảy ra đồng thời. Khoảng 15 tiếng trước sự cố, Microsoft Teams được chuyển sang sử dụng chung cổng mạng với Exchange Online, khiến lưu lượng truy cập tăng mạnh. Trong khi đó, khoảng 14% công suất của hệ thống đã bị mất từ trước. Cơ chế tự động chuyển người dùng từ máy chủ gặp lỗi sang máy chủ còn hoạt động tiếp tục đẩy tải lên các máy chủ còn lại. Hệ quả là hơn 80% máy chủ cổng mạng ngừng phản hồi trong chưa đầy hai giờ. Teams, OneDrive và SharePoint được khôi phục sớm hơn, trong khi Exchange Online mất nhiều thời gian xử lý.

Ngày 13/11, đến lượt Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) gặp sự cố khiến hoạt động hàng không trên toàn quốc bị gián đoạn. Theo Bộ trưởng Giao thông Sean Duffy, việc nhà thầu L3Harris thay thế cáp đồng bằng cáp quang và đưa một router mới vào sử dụng tại Arkansas đã khiến dữ liệu tràn vào mạng liên lạc không lưu. Chỉ 18 phút sau khi phát hiện radar và liên lạc với máy bay chập chờn, FAA phát lệnh dừng bay toàn quốc. Hơn 19.000 chuyến bay bị hủy trong giai đoạn này theo các ước tính của đơn vị phân tích hàng không, gây ùn tắc tại nhiều sân bay.

Sáng 16/11, sự cố tiếp tục xuất hiện trong lĩnh vực tài chính khi khách hàng Chase và một số ngân hàng lớn tại Mỹ phản ánh tình trạng không đăng nhập được, số dư không hiển thị hoặc giao dịch chuyển tiền bị treo. Chase sau đó xác nhận nguyên nhân là lỗi phần mềm trên hệ thống phần cứng đặt tại chỗ, không liên quan đến tấn công mạng. Sự cố cũng ảnh hưởng đến các giao dịch qua Zelle, dù nền tảng này cho biết hệ thống của họ vẫn hoạt động bình thường. Cùng ngày, United Airlines cũng gặp gián đoạn hệ thống khoảng 30 phút, ảnh hưởng dưới 150 chuyến bay.

Chuyên gia cảnh báo rủi ro từ hạ tầng công nghệ

Sự cố Microsoft 365 khiến hơn 80% máy chủ cổng mạng ngừng phản hồi, ảnh hưởng đến nhiều dịch vụ làm việc trực tuyến.

Sự cố Microsoft 365 khiến hơn 80% máy chủ cổng mạng ngừng phản hồi, ảnh hưởng đến nhiều dịch vụ làm việc trực tuyến.

Điểm chung đáng chú ý giữa ba sự cố là đều xuất hiện trong quá trình thay đổi, cập nhật hoặc nâng cấp hệ thống. Tuy nhiên, đây là nhận định phân tích chứ chưa phải kết luận về một nguyên nhân chung. Microsoft, FAA và Chase đều cho biết chưa phát hiện dấu hiệu tấn công mạng trong các sự cố liên quan.

Ông Sanchit Vir Gogia, nhà phân tích trưởng tại Greyhound Research, nhận định nhiều doanh nghiệp đang xem Microsoft 365 như một dịch vụ phần mềm thông thường mà chưa đánh giá đầy đủ rủi ro khi phụ thuộc vào một nền tảng duy nhất. Trong khi đó, chuyên gia Hassan Shahidi, Chủ tịch Flight Safety Foundation, cho rằng sự cố tại FAA có thể phòng tránh nếu quá trình cài đặt, thử nghiệm và cấu hình router được kiểm soát chặt chẽ hơn. Giáo sư David Lovell của Đại học Maryland cũng lưu ý việc hiện đại hóa hệ thống không lưu phải được thực hiện từng bước, bởi các điểm kết nối giữa hạ tầng cũ và mới thường tiềm ẩn nguy cơ gián đoạn.

Trước những tin đồn về chiến tranh mạng và "đại dịch Covid Internet", Bộ trưởng An ninh Nội địa Mỹ Markwayne Mullin đánh giá khả năng xảy ra tấn công mạng là rất thấp, khoảng 98%. Tuy nhiên, đây là nhận định của quan chức này, không thay thế kết luận điều tra chính thức. Những thông tin cho rằng Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) từng dự báo chính xác một cuộc tấn công khiến Internet toàn cầu tê liệt cũng bị các tổ chức kiểm chứng bác bỏ. Đến ngày 17/11, không có sự cố mất Internet toàn cầu như những lời đồn đoán.

Dù chưa có bằng chứng về một chiến dịch tấn công phối hợp, chuỗi sự cố vẫn là lời cảnh báo về mức độ phụ thuộc của xã hội vào hạ tầng số. Các tổ chức cần kiểm thử bản cập nhật trên nhiều cấu hình phần cứng, xây dựng phương án dự phòng và kiểm soát chặt các thay đổi kỹ thuật. Bởi đôi khi, một lỗi phần mềm hoặc thiết bị mới cấu hình sai cũng đủ gây gián đoạn trên diện rộng mà không cần đến bất kỳ cuộc tấn công nào.

Mời quý độc giả xem thêm video: Hội đồng NVIDIA họp bàn tương lai Jensen Huang, cổ phiếu lao dốc 9% sau bê bối cá nhân gây chấn động.

Thiên Trang (th)

Nguồn Tri Thức & Cuộc Sống: https://kienthuc.net.vn/ba-su-co-lien-tiep-lam-rung-chuyen-ha-tang-so-my-post1647333.html