Ba tháng trước thảm họa, Nepal và Trung Quốc đã bàn về nguy cơ lũ
Ba tháng trước khi dòng nước, bùn và đá tràn xuống thung lũng trên dãy Himalaya giáp biên giới Nepal và Trung Quốc, quan chức và chuyên gia 2 nước đã gặp nhau tại thủ đô Kathmandu để thảo luận về nguy cơ lũ lụt, thời tiết cực đoan và các hiểm họa liên quan đến sông băng.
Cuộc họp diễn ra ngày 27-5, với sự tham dự của 10 quan chức Nepal và nhiều đại diện từ Trung Quốc, trong đó có các đại diện từ khu vực Tây Tạng, nơi xảy ra thảm họa.
Hai bên bàn các biện pháp tăng cường phối hợp giám sát và ứng phó với những nguy cơ có thể ảnh hưởng đến cộng đồng ở khu vực biên giới.
Theo chương trình nghị sự do phía Nepal chuẩn bị, các đại biểu đề xuất một số biện pháp phối hợp nhằm giảm thiểu rủi ro, trong đó có việc lập danh sách các hồ băng và xây dựng bản đồ những khu vực có nguy cơ xảy ra thảm họa.

Khu vực bị lũ quét tàn phá tại Bidur, Nepal, ngày 29-8-2026. Ảnh: Yonhap/TTXVN phát
Tuy nhiên, hai quan chức Nepal cho biết sau cuộc họp, nước này chưa nhận được đầy đủ thông tin như mong muốn về nguy cơ liên quan đến sông băng và mực nước.
Nepal lo ngại, việc chia sẻ dữ liệu chưa đầy đủ có thể ảnh hưởng đến khả năng dự báo và chuẩn bị ứng phó với những thảm họa quy mô lớn.
Ông Binod Parajuli, chuyên gia thuộc chính phủ Nepal, cho biết tại cuộc họp, Trung Quốc thông báo chưa có thẩm quyền ký một thỏa thuận, nhằm đáp ứng các đề nghị của Nepal và đề nghị tiếp tục thảo luận.
Các quan chức Nepal cho hay, nước này từng nêu những quan ngại tương tự trong cuộc họp năm trước. Khi đó, Nepal cảnh báo nguy cơ xảy ra lũ lụt do nước bất ngờ thoát ra từ một hồ băng ở Tây Tạng. Sự cố khiến ít nhất 9 người thiệt mạng tại Nepal và hơn 10 người mất tích.
Khoảng 12 ngày trước khi thảm họa mới nhất xảy ra, Trung tâm Khí tượng Thế giới của Trung Quốc cũng gửi thư điện tử cho các quan chức Nepal, cảnh báo một vùng áp thấp gió mùa được dự báo ảnh hưởng khu vực từ ngày 14 đến 19-8.
Cảnh báo đề cập nguy cơ mưa gia tăng và khả năng xuất hiện các hiểm họa liên hoàn, như lở đất và lũ quét.
Thảm họa sau đó xảy ra khi một sông băng sụp đổ, gây ra dòng lũ bùn nghiêm trọng tại khu vực Himalaya. Theo số liệu thống kê mới nhất, gần 800 người tại Nepal và Trung Quốc đã thiệt mạng, trong khi hơn 3.000 người mất tích.
Diễn biến này một lần nữa cho thấy những khó khăn trong việc giám sát, dự báo và cảnh báo sớm các hiểm họa tại khu vực Himalaya xa xôi.
Đại sứ quán Trung Quốc tại Nepal ngày 29-8 khẳng định, hai nước vẫn duy trì liên lạc chặt chẽ về vấn đề này và đạt được tiến triển đáng kể trong cuộc họp tháng 5 nhằm thúc đẩy chia sẻ thông tin về các thảm họa xuyên biên giới.



