Ba tổ chức năng lượng bàn giải pháp ổn định thị trường và an ninh hàng hải
Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC), Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) và Diễn đàn Năng lượng Quốc tế (IEF) đã tổ chức cuộc họp trực tuyến với sự tham gia của các chuyên gia trong ngành nhằm thảo luận về an ninh của các tuyến vận tải năng lượng đường biển, chi phí vận chuyển, bảo hiểm và sự ổn định của thị trường.

Vận tải năng lượng đường biển là trụ cột thiết yếu của an ninh năng lượng toàn cầu. (Ảnh: AFP)
Cuộc họp mang tên Hội thảo kỹ thuật chung IEA-IEF-OPEC về an ninh dòng chảy năng lượng: Các tuyến hàng hải và ổn định thị trường, được tổ chức theo đề nghị của cuộc họp tham vấn cấp bộ trưởng các nước tham gia Tuyên bố Hợp tác (DoC) tại Riyadh, sau Hội nghị Bộ trưởng IEF lần thứ 17 (IEF 17).
Tại cuộc họp trước đó, các bộ trưởng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì dòng chảy năng lượng liên tục, đồng thời bày tỏ quan ngại về tình trạng chi phí vận tải biển và bảo hiểm gia tăng. Các bên cũng nhất trí tiếp tục phối hợp với IEF, IEA và các đối tác quốc tế để tìm giải pháp cho những thách thức này.
Hội thảo lần này được triển khai trên cơ sở chương trình hợp tác ba bên giữa IEA, IEF và OPEC, đồng thời tiếp nối những nội dung được đề cập trong Tuyên bố kết luận của Hội nghị IEF 17, đặc biệt là vấn đề bảo vệ cơ sở hạ tầng năng lượng và các tuyến thương mại.
Cuộc họp do Tổng Thư ký OPEC Haitham Al Ghais, Giám đốc điều hành IEA Fatih Birol và Tổng Thư ký IEF Jassim Alshirawi chủ trì.
Phát biểu tại cuộc họp, ông Haitham Al Ghais khẳng định các nước tham gia Tuyên bố Hợp tác cam kết đầy đủ trong việc hỗ trợ ổn định thị trường năng lượng toàn cầu. Theo ông, những trao đổi giữa các bên có ý nghĩa quan trọng trong việc xác định giải pháp cho các thách thức mà cả nhà khai thác và người tiêu dùng đang đối mặt trong hoạt động thương mại hàng hải.
Ông Al Ghais cũng nhấn mạnh vận tải năng lượng đường biển là trụ cột thiết yếu của an ninh năng lượng toàn cầu. Đáng chú ý, chi phí vận chuyển và bảo hiểm trong năm 2026 đã tăng mạnh, lên mức tương đương hơn 1/3 giá trị cơ bản của dầu thô.
Trong khi đó, Giám đốc điều hành IEA Fatih Birol nhận định thị trường năng lượng đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng có quy mô chưa từng có, ảnh hưởng đến hoạt động khai thác và vận chuyển dầu khí - những nguồn năng lượng thiết yếu đối với kinh tế toàn cầu.
Ông Birol ghi nhận nỗ lực của các nhà khai thác trong việc duy trì nguồn cung bất chấp những điều kiện đặc biệt khó khăn, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải bảo đảm quyền tự do hàng hải. Đây là một trong những yếu tố nền tảng của an ninh năng lượng toàn cầu. IEA, OPEC và IEF sẽ tiếp tục phối hợp để tìm kiếm các giải pháp lâu dài nhằm ứng phó với những thách thức hiện nay.
Về phía IEF, ông Jassim Alshirawi cho rằng việc bảo đảm an toàn cho hoạt động hàng hải có ý nghĩa thiết yếu đối với an ninh năng lượng và sự ổn định thị trường, không chỉ đối với các nước khai thác và tiêu thụ mà còn cả những quốc gia trung chuyển.
Theo ông, gián đoạn vận tải biển có thể đẩy chi phí năng lượng, lương thực và vận tải tăng cao trên phạm vi vượt xa khu vực chịu ảnh hưởng trực tiếp, trong đó các cộng đồng dễ bị tổn thương sẽ chịu tác động nặng nề nhất. Vì vậy, hợp tác giữa IEF, IEA và OPEC, cùng với việc tăng cường minh bạch dữ liệu, sẽ góp phần khôi phục niềm tin, hỗ trợ đầu tư và nâng cao khả năng chống chịu của thị trường năng lượng toàn cầu.
Bảo đảm an toàn hàng hải trước những bất ổn tại Trung Đông
Những thảo luận của OPEC, IEA và IEF diễn ra trong bối cảnh tình hình bất ổn tại Trung Đông tiếp tục gây sức ép lên hoạt động vận tải biển quốc tế, đặc biệt tại eo biển Hormuz.
Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) cho biết tình hình bất ổn tại khu vực đang diễn biến nhanh chóng, đặt hoạt động vận tải biển toàn cầu và hàng nghìn thuyền viên vào tình trạng rủi ro. Một số tàu vẫn bị mắc kẹt, không thể rời khỏi eo biển Hormuz.
Tại phiên họp lần thứ 138 ở London ngày 6/11, Hội đồng IMO tái khẳng định cam kết bảo vệ an toàn, an ninh, sức khỏe và phúc lợi của thuyền viên trước những mối đe dọa đối với hoạt động vận tải biển quốc tế. IMO nhấn mạnh các tuyến hàng hải thiết yếu phải luôn được duy trì thông suốt, an toàn và bảo đảm an ninh; đồng thời, thuyền viên cần được bảo vệ bất kể quốc tịch hay vị trí của họ trong các khu vực xảy ra xung đột địa chính trị.
Tổng Thư ký IMO Arsenio Dominguez cảnh báo các thuyền viên tiếp tục thiệt mạng, bị thương nghiêm trọng, bị bỏ rơi hoặc không được hồi hương, thậm chí thiếu các nhu yếu phẩm cơ bản như nước uống, thực phẩm và chăm sóc y tế do những xung đột địa chính trị kéo dài.
Theo IMO, kể từ khi xung đột tại Trung Đông bùng phát, số thương vong được xác nhận đã tăng lên 25 người. Tổ chức này cũng xác minh ít nhất 130 vụ tấn công nhằm vào các tàu thương mại trong khu vực, khiến hàng nghìn thuyền viên đối mặt với nguy hiểm, trong đó có những người đang ở trên các con tàu chưa thể rời khỏi vịnh Ba Tư.
Hội đồng IMO kêu gọi các quốc gia thành viên không áp dụng những biện pháp trái pháp luật có thể đe dọa an toàn của thuyền viên và hoạt động vận tải biển quốc tế. Tổng Thư ký IMO cũng cam kết tìm kiếm các biện pháp cụ thể bổ sung nhằm ngăn chặn thương vong và giảm thiểu những tổn thất về con người do cuộc khủng hoảng gây ra.


