Bắc Ninh dồn lực giải phóng mặt bằng dự án đường sắt trọng điểm quốc gia

Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ, tỉnh Bắc Ninh đang tập trung cao cho công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, phấn đấu bàn giao mặt bằng theo tiến độ, tạo điều kiện để dự án triển khai đồng bộ trên toàn tuyến.

Gấp rút chuẩn bị mặt bằng

Cuối năm 2025, dự án xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng đã khởi công một số hạng mục đầu tiên, đánh dấu bước triển khai cụ thể đối với công trình giao thông đặc biệt quan trọng quốc gia.

Để bảo đảm tiến độ thi công đồng bộ trên toàn tuyến, Chính phủ yêu cầu các địa phương có dự án đi qua tập trung giải phóng mặt bằng, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách trong năm 2026.

Cán bộ chuyên môn kiểm kê tài sản trên đất của các hộ dân tại tổ dân phố Thọ Môn, phường Phù Khê.

Tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng có tổng chiều dài hơn 390 km tuyến chính và 28 km tuyến nhánh, đi qua 6 tỉnh, thành phố: Lào Cai, Phú Thọ, Hà Nội, Bắc Ninh, Hưng Yên và Hải Phòng.

Tại tỉnh Bắc Ninh, tuyến đường sắt dài khoảng 3,76 km, diện tích đất thu hồi khoảng 38,37 ha, đi qua các phường: Phù Khê, Từ Sơn và Song Liễu. Điểm đầu thuộc phường Phù Khê giáp ranh thành phố Hà Nội, điểm cuối thuộc phường Song Liễu giáp ranh tỉnh Hưng Yên.

Tiến độ giải phóng mặt bằng dự án cơ bản đáp ứng yêu cầu đề ra. Chủ đầu tư đang phối hợp chặt chẽ với các địa phương để hoàn thiện hồ sơ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và chuẩn bị các điều kiện cần thiết để triển khai xây dựng các khu tái định cư trong tháng 7 năm nay, tạo điều kiện để người dân sớm ổn định nơi ở.

Để bảo đảm tiến độ của dự án, Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, thành lập Ban Chỉ đạo thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư các dự án đường sắt. Đồng thời giao Ban Quản lý dự án Giao thông và Nông nghiệp tỉnh Bắc Ninh số 2 làm chủ đầu tư dự án thành phần 7 về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Từ tháng 10/2025, dự án được bổ sung vào danh mục công trình áp dụng cơ chế “Luồng xanh 24 giờ”, qua đó ưu tiên giải quyết thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ và đẩy nhanh tiến độ triển khai.

Theo chủ đầu tư, tại phường Từ Sơn và Phù Khê, đoạn tuyến dài khoảng 2,52 km với diện tích thu hồi gần 24,87 ha đất nông nghiệp, đất ở, đất của các tổ chức, doanh nghiệp và khoảng 100 hộ dân.

Để đáp ứng nhu cầu chỗ ở, tỉnh quy hoạch 2 khu tái định cư với tổng diện tích khoảng 3,89 ha tại phường Từ Sơn. Hiện nay, UBND phường Từ Sơn đã chấp thuận tổng mặt bằng đối với cả hai khu; đang hoàn thiện hồ sơ thiết kế xây dựng để trình cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Công tác giải phóng mặt bằng 2 khu tái định cư và đoạn tuyến được triển khai đồng bộ. Chủ đầu tư phối hợp với địa phương phát hành thông báo thu hồi đất đến các hộ dân bị ảnh hưởng; tổ chức thống kê, kiểm đếm tài sản trên đất và lập phương án bồi thường, hỗ trợ.

Đối với đoạn tuyến qua phường Song Liễu dài khoảng 1,24 km với diện tích đất thu hồi khoảng 13,5 ha, liên quan khoảng 430 hộ dân. Đến nay, công tác đo đạc, thống kê, xác định chủ sử dụng đất cơ bản hoàn thành; hồ sơ bản đồ giải phóng mặt bằng đang được hoàn thiện để trình thẩm định, phê duyệt.

Theo kế hoạch, tháng 6/2026, Ban Quản lý dự án Đường sắt sẽ bàn giao hồ sơ, ranh giới giải phóng mặt bằng chính thức cho địa phương. Trên cơ sở đó, Ban Quản lý dự án Giao thông và Nông nghiệp tỉnh Bắc Ninh số 2 triển khai đồng loạt các bước thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ đối với phần tuyến đường sắt và khu vực nhà ga, phấn đấu hoàn thành giải phóng mặt bằng toàn bộ đoạn tuyến trước ngày 31/12 năm nay.

Đẩy nhanh tiến độ dự án

Một trong những yếu tố quan trọng giúp công tác giải phóng mặt bằng dự án đạt nhiều chuyển biến tích cực thời gian qua là sự đồng thuận của người dân tại các địa phương có tuyến đường sắt đi qua.

Ngay từ khi triển khai các bước đo đạc, thống kê, chính quyền cơ sở đã tăng cường tuyên truyền, đối thoại trực tiếp, công khai thông tin về dự án và các chính sách bồi thường, hỗ trợ để người dân nắm rõ.

Người dân tổ dân phố Liễu Lâm, phường Song Liễu rà soát danh sách, diện tích thu hồi đất để bàn giao thực hiện dự án.

Tại phường Song Liễu, các tổ công tác thường xuyên xuống cơ sở rà soát hiện trạng đất đai, hướng dẫn người dân kê khai tài sản và giải đáp các kiến nghị phát sinh. Nhờ đó, phần lớn các hộ dân đều phối hợp tích cực.

Gia đình bà Phan Thị Lương, tổ dân phố Liễu Lâm có 720 m² đất nông nghiệp thuộc diện thu hồi. Sau khi được tuyên truyền, giải thích về ý nghĩa của dự án cũng như các chính sách hỗ trợ của Nhà nước, gia đình bà chủ động phối hợp với tổ công tác hoàn thành các bước kiểm đếm. Tương tự, hộ bà Nguyễn Thị Xoa cùng tổ dân phố có 1.080 m² đất nằm trong phạm vi giải phóng mặt bằng cũng sẵn sàng bàn giao đất.

Theo ông Nguyễn Xuân Đương, Giám đốc Ban Quản lý dự án Giao thông và Nông nghiệp tỉnh Bắc Ninh số 2, tiến độ giải phóng mặt bằng dự án cơ bản đáp ứng yêu cầu đề ra. Chủ đầu tư đang phối hợp chặt chẽ với các địa phương để hoàn thiện hồ sơ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và chuẩn bị các điều kiện cần thiết để triển khai xây dựng các khu tái định cư trong tháng 7 năm nay, tạo điều kiện để người dân sớm ổn định nơi ở.

Với sự chỉ đạo quyết liệt, sự vào cuộc đồng bộ cùng tinh thần đồng thuận của người dân, công tác giải phóng mặt bằng dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng trên địa bàn Bắc Ninh đang được đẩy nhanh. Đây là tiền đề quan trọng để dự án triển khai đồng bộ trên toàn tuyến theo tiến độ đề ra.