Bác sĩ Việt trình diễn trước chuyên gia quốc tế 2 ca can thiệp tim mạch phức tạp
Trước sự theo dõi của hàng trăm chuyên gia quốc tế, các bác sĩ Việt tự tin trình diễn 2 ca thay van động mạch chủ qua đường ống thông (TAVI) rất phức tạp.
Ngày 11/11, trao đổi với VietNamNet, GS.TS Phạm Mạnh Hùng, Chủ tịch Hội Tim mạch Việt Nam, cho biết các bác sĩ nước ta vừa trình diễn thành công 2 ca can thiệp tim mạch đặc biệt phức tạp trước sự theo dõi trực tiếp của hàng trăm chuyên gia can tim mạch lớn của nhiều quốc gia, trong khuôn khổ Hội nghị Tim mạch can thiệp toàn quốc 2026 lần thứ 12 vừa diễn ra.
Ca thứ nhất là nam bệnh nhân 86 tuổi, trú tại Ninh Bình. Một tháng trước, ông phát hiện suy tim. Hai tuần gần đây, ông liên tục đau tức ngực, khó thở khi gắng sức, mệt nhiều và hầu như không đi lại được. Bác sĩ chẩn đoán ông bị hẹp van động mạch chủ, hở van động mạch chủ nhiều, van động mạch chủ hai lá bẩm sinh (người bình thường có ba lá) trên nền tăng huyết áp, rung nhĩ và suy giảm chức năng thận.
Do động mạch chủ của bệnh nhân bị xoắn vặn, việc đưa dụng cụ đến van tim trở nên phức tạp, không thể phẫu thuật. Các bác sĩ Viện Tim mạch (Bệnh viện 19-8) quyết định sử dụng phương pháp thay van động mạch chủ qua đường ống thông (TAVI) điều trị cho người bệnh.
Với kỹ thuật này, các bác sĩ đưa van nhân tạo được thu gọn trên hệ thống ống thông, đi theo đường mạch máu đến vị trí van bị bệnh, sau đó thay van mới mà không cần mở lồng ngực.

Bác sĩ Viện Tim mạch (Bệnh viện 19-8) thực hiện ca thay van động mạch chủ qua đường ống thông (TAVI). Ảnh: Thu Phương
Trường hợp thứ 2 là nam bệnh nhân 63 tuổi, bị đau ngực trái khoảng 2-3 phút mỗi lần gắng sức khoảng 2 tháng nay. Ông được chẩn đoán hẹp van động mạch chủ nặng, có động mạch chủ lên giãn và van mạch chủ nằm ngang.
Phẫu thuật bắc cầu chủ vành thường được ưu tiên trong trường hợp này nhưng bệnh nhân từ chối mổ. Trong bối cảnh chức năng tim và thận của người bệnh không tốt, mạch vành ít vôi hóa, ê-kíp quyết định can thiệp bằng phương pháp TAVI.
Đặc điểm giải phẫu này gây khó khăn khi đưa hệ thống dụng cụ đến van và định vị van nhân tạo. Các bác sĩ phải kiểm soát hướng đi, giữ hệ thống ổn định và điều chỉnh thao tác chính xác để đưa van đến đúng vị trí. Khi can thiệp, người bệnh không phải gây mê toàn thân.
Điểm chung của 2 ca này là tránh được ca mổ mở lớn, ngay sau can thiệp, người bệnh phục hồi rất nhanh, tỉnh táo. Đến ngày 11/11, sức khỏe cả 2 bệnh nhân cao tuổi, mắc bệnh lý tim mạch phức tạp này được đánh giá ổn định.
TAVI là kỹ thuật chỉ dành cho van động mạch chủ. Ở Việt Nam, hiện nhiều trung tâm tim mạch lớn đã làm chủ kỹ thuật này như Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM, Bạch Mai, Trung ương Quân đội 108, Đại học Y Hà Nội, 19-8 và Bệnh viện Việt - Hàn Đà Nẵng.
Bản lĩnh thể hiện trong từng quyết định
Theo GS Hùng, tại các hội nghị lớn trên thế giới về tim mạch can thiệp ở châu Âu và Mỹ, truyền hình trực tiếp ca can thiệp là một hình thức đào tạo nổi bật. Hình ảnh từ phòng can thiệp được kết nối với hội trường, nơi các chuyên gia và đại biểu cùng theo dõi, đặt câu hỏi, phân tích từng bước xử trí.
Người học có thể quan sát cách bác sĩ lựa chọn dụng cụ, điều chỉnh chiến lược và giải quyết khó khăn ngay khi tình huống diễn ra. Những kinh nghiệm tinh tế trong thao tác và tư duy lâm sàng, vốn khó truyền đạt đầy đủ qua một bài báo cáo, nhờ đó được chia sẻ sinh động hơn.
Tuy nhiên, việc thực hiện can thiệp được truyền hình trực tiếp đặt ra yêu cầu cao với cả ê-kíp, đòi hỏi bản lĩnh thể hiện trong từng quyết định. Bên cạnh thao tác chuyên môn, bác sĩ phải giải thích quyết định, trao đổi với chuyên gia tại hội trường và duy trì sự tập trung trước những diễn biến không thể biết trước hoàn toàn, trong đó, an toàn người bệnh được đặt lên hàng đầu.
Tại Việt Nam, hình thức này trở thành cầu nối quan trọng để trao đổi kinh nghiệm giữa các trung tâm và tiếp cận thực hành quốc tế.

