Bậc thang đá vôi kỳ ảo như cảnh quan ngoài hành tinh ở Mỹ
Giữa công viên Yellowstone rộng lớn, những dòng nước nóng âm thầm tạo nên cảnh quan bậc thang trắng vàng, biến sườn đồi thành kiệt tác địa chất sống.
Nằm ở phía Bắc Vườn quốc gia Yellowstone, suối nước nóng Mammoth là một trong những khu địa nhiệt độc đáo nhất nước Mỹ. Khác với những hồ nước nóng xanh ngọc nổi tiếng ở Yellowstone, nơi đây gây ấn tượng bởi các tầng đá vôi uốn lượn, những hồ nước nhỏ và các dòng nước mỏng chảy qua bề mặt trắng, vàng, cam hoặc nâu. Cảnh quan trông như một công trình điêu khắc khổng lồ, nhưng hoàn toàn được tạo nên bởi các quá trình tự nhiên.
Bí mật nằm ở travertine, một loại đá trầm tích chủ yếu hình thành từ canxi cacbonat. Nước mưa và tuyết tan thấm xuống lòng đất, được nung nóng bởi nguồn nhiệt địa chất rồi hòa tan khoáng chất từ các lớp đá vôi. Khi trồi lên mặt đất, nước giải phóng khí carbon dioxide, khiến canxi cacbonat kết tủa và tích tụ thành từng lớp. Qua thời gian, các lớp khoáng chất chồng lên nhau, tạo thành những bậc thềm, gờ đá và hồ nước nối tiếp nhau. Quá trình này diễn ra nhanh đến mức hình dạng các tầng đá có thể thay đổi đáng kể chỉ trong thời gian tương đối ngắn.

Những tầng travertine sáng màu và các dải khoáng chất vàng cam ở suối nước nóng Mammoth. Ảnh: Wikimedia Commons
Màu sắc của suối nước nóng Mammoth không chỉ đến từ khoáng chất. Các vi sinh vật ưa nhiệt sinh sống trong dòng nước và những vùng đất ẩm tạo nên những dải màu vàng, cam, nâu hoặc xanh tùy điều kiện môi trường. Mỗi nhóm vi sinh vật thích nghi với một khoảng nhiệt độ nhất định, vì vậy màu sắc thường thay đổi theo nhiệt độ của nước. Khi dòng nước chuyển hướng hoặc một mạch suối ngừng hoạt động, những khu vực từng rực rỡ có thể khô trắng, trong khi các tầng mới lại hình thành ở nơi khác.
Suối nước nóng Mammoth còn gắn với lịch sử lâu đời của con người. Các cộng đồng bản địa như Shoshone và Bannock từng thu thập khoáng chất tại đây để chế tạo chất màu trắng. Đến cuối thế kỷ XIX, khu vực Yellowstone được bảo vệ và phát triển thành vườn quốc gia, còn pháo đài Yellowstone được xây dựng gần đó để phục vụ lực lượng quân đội quản lý công viên. Ngày nay, du khách có thể đi trên những lối đi bằng gỗ, quan sát các tầng đá từ khoảng cách an toàn mà không làm tổn hại hệ sinh thái mong manh.

Lối đi dành cho du khách uốn quanh những bậc thềm địa nhiệt tại Mammoth Hot Springs. Ảnh: locationscout.net
Điều khiến suối nước nóng Mammoth đặc biệt là cảnh quan nơi đây không bao giờ thực sự đứng yên. Nước nóng tiếp tục vận chuyển khoáng chất, tạo thêm các lớp đá mới và làm biến đổi những cấu trúc cũ. Tuy nhiên, không phải toàn bộ khu vực đều luôn có nước chảy; một số suối có thể khô hoặc thay đổi đường dẫn theo thời gian. Du khách cũng không được ngâm mình trong các hồ địa nhiệt, bởi nước có thể gây bỏng nghiêm trọng và lớp travertine rất dễ bị tổn thương.
Loài hoa khổng lồ có hình dáng như vương miện từng xuất hiện từ hàng trăm triệu năm trước.
