Bài học may mắn từ câu chuyện về người 2 lần sống sót sau vụ nổ bom nguyên tử

May mắn có thật sự là món quà ngẫu nhiên của số phận, hay là kết quả của tư duy và hành vi con người?

Hai lần đứng giữa ranh giới sinh – tử, Tsutomu Yamaguchi vẫn sống một cuộc đời dài và ý nghĩa. Câu chuyện của ông đặt ra một câu hỏi lớn: may mắn là bất hạnh hay góc nhìn, chúng ta có thể học được gì để tạo vận may cho chính mình?

Có người tin rằng may mắn là món quà ngẫu nhiên của cuộc đời, nhưng khoa học lại chứng minh điều ngược lại (Ảnh minh họa)

May mắn là bất hạnh hay góc nhìn khác về cuộc đời?

Điều xui xẻo nhất có thể đã xảy ra với Tsutomu Yamaguchi. Ngày 6/8/1945, ông có mặt tại Hiroshima trong chuyến công tác khi quả bom nguyên tử đầu tiên được thả xuống. Ông sống sót, nhưng bị thương nặng và tổn thương thính giác.

Trong hỗn loạn sau đó, Yamaguchi tìm cách trở về nhà ở Nagasaki để điều trị y tế. Trớ trêu thay, chỉ ba ngày sau, quả bom nguyên tử thứ hai lại rơi xuống chính thành phố này. Một lần nữa, ông ở rất gần tâm chấn vụ nổ và một lần nữa sống sót, dù mang thêm nhiều thương tổn nghiêm trọng.

Đây là hai lần duy nhất bom nguyên tử từng được sử dụng trong chiến tranh. Vậy câu hỏi đặt ra là: Tsutomu Yamaguchi là người cực kỳ bất hạnh, hay theo một cách kỳ lạ nào đó lại vô cùng may mắn khi sống sót qua một giai đoạn độc nhất vô nhị của lịch sử nhân loại?

Câu trả lời phụ thuộc hoàn toàn vào quan điểm. Ngay cả khái niệm “may mắn” cũng không cố định, mà có thể thay đổi từ một yếu tố bí ẩn bên ngoài thành kết quả có thể dự đoán được từ suy nghĩ và hành vi của con người.

Thực tế cho thấy, dù được công nhận là hibakusha kép thuật ngữ tiếng Nhật dành cho những người sống sót sau cả hai vụ ném bom nguyên tử – Yamaguchi vẫn sống một cuộc đời dài và đầy ý nghĩa. Ông qua đời ở tuổi 93, sau nhiều thập kỷ cống hiến cho hòa bình và giải trừ vũ khí hạt nhân.

Người may mắn thực sự khác biệt ở điểm nào?

Nhiều người vẫn cho rằng may mắn giống như trúng vé số hoặc bạn được vũ trụ ưu ái hoặc không. Tuy nhiên, các nghiên cứu khoa học lại chỉ ra điều hoàn toàn ngược lại.

Nhà tâm lý học Richard Wiseman đã dành hơn một thập kỷ nghiên cứu những người tự nhận mình là “đặc biệt may mắn” và “liên tục xui xẻo”. Kết quả, được trình bày trong cuốn sách yếu tố may mắn, cho thấy: "người may mắn tự tạo ra vận may của mình thông qua những nguyên tắc tâm lý rất cụ thể".

Một khác biệt lớn nằm ở sự chú ý. Những người cho rằng mình không may mắn thường lo lắng nhiều hơn. Sự lo lắng này khiến họ tập trung quá mức vào một nhiệm vụ hoặc nỗi sợ cụ thể, vô tình làm hẹp tầm nhìn và bỏ lỡ những cơ hội bất ngờ xung quanh.

Ngược lại, người may mắn có xu hướng thoải mái hơn. Nhờ đó, họ dễ nhận ra những “cơ hội nhỏ” như một cuộc trò chuyện tình cờ ở quán cà phê, một lời mời hợp tác bất ngờ, hay thậm chí là một lựa chọn khác với kế hoạch ban đầu nhưng mang lại kết quả tốt hơn.

Lạc quan đúng cách và khả năng biến rủi ro thành cơ hội

Người may mắn thường sở hữu một kiểu lạc quan chủ động. Khi họ kỳ vọng một cuộc gặp gỡ sẽ diễn ra tốt đẹp, họ tự nhiên cởi mở hơn, nói chuyện cuốn hút hơn và tạo cảm giác dễ chịu cho người đối diện. Phản ứng tích cực từ người khác lại củng cố thêm trải nghiệm tốt, tạo nên một vòng lặp may mắn.

Trong khi đó, người “không may mắn” vì sợ bị từ chối nên thu mình lại và chính điều đó lại khiến họ dễ gặp sự từ chối hơn.

Quan trọng hơn, dù ai cũng có lúc gặp chuyện không như ý, người may mắn biết cách chuyển hóa điều tiêu cực thành bài học tích cực. Thay vì xem thất bại là dấu chấm hết, họ coi đó là tình huống tạm thời hoặc cơ hội học hỏi cho lần tiếp theo. Khả năng phục hồi này giúp họ tránh rơi vào vòng xoáy tiêu cực kéo dài.

Làm sao để tạo ra nhiều may mắn hơn?

Nếu chấp nhận rằng may mắn phụ thuộc nhiều vào hành vi hơn là số phận, bạn sẽ nhận ra một điều đầy sức mạnh: ai cũng có thể rèn luyện để trở nên may mắn hơn.

Bước đầu tiên là chuyển từ tư duy chờ đợi yếu tố bên ngoài sang chủ động tạo điều kiện từ bên trong. Người may mắn không xem điều chưa biết là mối đe dọa, mà coi đó như một “phòng thí nghiệm”. Mỗi cuộc gặp gỡ ngẫu nhiên, mỗi thay đổi bất ngờ đều là một thử nghiệm đáng giá.

Họ thử nhiều hơn, bắt chuyện nhiều hơn, hành động nhanh hơn và phục hồi sớm hơn sau thất bại. Càng nhiều “thử nghiệm”, xác suất xuất hiện vận may càng cao.

Một cách rất thực tế để gia tăng may mắn là tạo sự đa dạng trong cuộc sống hằng ngày. Nếu bạn đi cùng một con đường, ăn ở cùng một quán và gặp cùng một nhóm người mỗi ngày, về mặt xác suất, bạn đang tự thu hẹp cơ hội tình cờ.

Richard Wiseman gợi ý những thay đổi nhỏ, ít rủi ro đi con đường khác về nhà, ở lại quán cà phê lâu hơn vài phút, chào hỏi một người bạn thường bỏ qua. Những điều nhỏ này đủ để mở ra cánh cửa cho điều bất ngờ xuất hiện.

Nhật ký may mắn và sức mạnh của kỳ vọng tích cực

Một phương pháp đơn giản nhưng hiệu quả là “nhật ký may mắn”. Mỗi tối, hãy viết ra ít nhất một điều tích cực hoặc một khoảnh khắc may mắn trong ngày. Khi biết rằng mình sẽ phải ghi lại điều đó, bộ não sẽ tự động tìm kiếm những điểm sáng suốt cả ngày giống như cách luyện tập lòng biết ơn.

Cuối cùng, gia tăng may mắn nằm ở việc nuôi dưỡng một kỳ vọng tích cực có hành động: tin rằng điều tốt đẹp có thể xảy ra và khi chưa xảy ra, vẫn tiếp tục tiến lên.

Vận may đòi hỏi một chút chủ động. Có một câu chuyện cười cũ kể về một người đàn ông cầu nguyện với Chúa mỗi đêm: "Xin hãy cho con trúng xổ số". Sau nhiều năm như vậy, cuối cùng Chúa trả lời: "Ta đang cố gắng, nhưng con phải mua vé".

Hoàng Ly ( Theo Psychologytoday)