Bài toán bảo vệ bí mật công nghệ nhìn từ cuộc điều tra tại Nvidia

Hội đồng quản trị Tập đoàn công nghệ Nvidia mới đây cho biết đã mở cuộc điều tra độc lập sau khi xuất hiện thông tin Giám đốc điều hành Jensen Huang có thể là mục tiêu của tình báo nước ngoài. Vụ việc đặt ra câu hỏi về cách Mỹ bảo vệ công nghệ chiến lược khi những thông tin này nằm trong tay doanh nghiệp tư nhân.

Hạ viện Mỹ đề nghị CEO Nvidia giải trình

Hôm 8/11, Hội đồng quản trị Nvidia thông báo mở cuộc điều tra độc lập để làm rõ thông tin cho rằng Giám đốc điều hành Jensen Huang có thể là mục tiêu của hoạt động tình báo nước ngoài. Cuộc điều tra do một ủy ban gồm các thành viên độc lập của hội đồng giám sát, với sự hỗ trợ của luật sư bên ngoài.

Hội đồng cho biết hiện chưa có căn cứ để cho rằng an ninh quốc gia Mỹ hoặc bí mật của Nvidia đã bị xâm phạm, đồng thời bày tỏ tin tưởng ông Huang và đội ngũ điều hành. Ông Huang cam kết hợp tác với cuộc điều tra.

CEO Nvidia Jensen Huang. Ảnh: Getty images

CEO Nvidia Jensen Huang. Ảnh: Getty images

Theo Reuters, Nvidia đưa ra quyết định trên sau khi The New York Times đưa tin về những tiếp xúc giữa ông Huang và một cựu lãnh đạo Megaspeed, doanh nghiệp có trụ sở tại Singapore và là khách hàng mua chip AI của Nvidia. Reuters cho biết giới chức Mỹ đã xem xét nghi vấn Megaspeed có vai trò trung gian trong việc chuyển các chip AI tiên tiến thuộc diện hạn chế xuất khẩu.

Ở cấp lập pháp, chủ tịch ba ủy ban của Hạ viện Mỹ đã đề nghị ông Huang tham gia phiên giải trình kín dự kiến diễn ra ngày 18/11. Bên cạnh những tiếp xúc được báo chí đề cập, các nghị sĩ muốn tìm hiểu quy trình Nvidia áp dụng để phòng ngừa hoạt động gián điệp nước ngoài.

Yêu cầu này đặt ra một vấn đề rộng hơn đối với doanh nghiệp nắm giữ công nghệ chiến lược, rằng các quy trình bảo mật được thực thi ra sao ở cấp lãnh đạo, nơi việc tiếp xúc với đối tác thường đi cùng quyền tiếp cận thông tin nhạy cảm.

Hai lớp bảo vệ

Từ năm 2022, Washington đã áp dụng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với một số dòng chip tiên tiến và thiết bị sản xuất bán dẫn. Để thực thi các biện pháp này, cơ quan quản lý và doanh nghiệp phải xác định sản phẩm nào thuộc diện kiểm soát, ai đứng tên mua và ai thực sự sử dụng.

Theo Cục Công nghiệp và An ninh thuộc Bộ Thương mại Mỹ (BIS), nếu hồ sơ ghi một đơn vị giao nhận là điểm đến cuối cùng, doanh nghiệp cần kiểm tra thêm để biết lô hàng thực sự được chuyển tới đâu.

Việc bảo vệ bí mật công nghệ bắt đầu ngay từ khi hai bên trao đổi về sản phẩm. Chẳng hạn, một khách hàng chuẩn bị xây dựng trung tâm dữ liệu có thể cần biết chip tiêu thụ bao nhiêu điện và tương thích với hệ thống nào. Doanh nghiệp có thể cung cấp những thông số cần thiết cho khách hàng, đồng thời giữ kín bản thiết kế, kết quả thử nghiệm nội bộ và kế hoạch phát triển các dòng chip tiếp theo.

Theo BIS, việc cung cấp công nghệ hoặc mã nguồn thuộc diện kiểm soát cho một cá nhân nước ngoài có thể diễn ra qua cuộc họp, tài liệu gửi cho đối tác hoặc buổi kiểm tra thiết bị làm lộ thông tin kỹ thuật. Do vậy, việc chia sẻ đó có thể cần giấy phép ngay cả khi chưa có lô chip nào được giao.

Ở cấp doanh nghiệp, điều này đòi hỏi phân biệt quyền xem tài liệu để xử lý công việc nội bộ với quyền cung cấp tài liệu cho đối tác. Quy trình phê duyệt và nhật ký truy cập giúp công ty kiểm tra ai đã tiếp cận dữ liệu, tài liệu nào được phép gửi ra ngoài và gửi cho ai. Vì thế, khi đề nghị ông Jensen Huang giải trình, các nghị sĩ Mỹ muốn tìm hiểu cả những tiếp xúc được báo chí nêu lẫn quy trình Nvidia áp dụng để bảo vệ thông tin nhạy cảm.

Phép thử quan trọng

Ông Jensen Huang đã lãnh đạo Nvidia hơn ba thập niên và giữ vai trò trung tâm trong quá trình đưa hãng trở thành nhà cung cấp chip AI hàng đầu. Trao đổi với Reuters, ông Dan Ives, đối tác kiêm giám đốc điều hành cấp cao tại Yorkville Ives & Co., nhận định khả năng ông Huang bị thay thế phụ thuộc vào kết quả điều tra. Theo ông Ives, sự bất định về vị trí của nhà sáng lập có thể làm tăng rủi ro đối với cổ phiếu Nvidia vì ông Huang giữ vai trò quan trọng trong chiến lược toàn cầu của hãng. Reuters

Ông Josh Gilbert, chuyên gia phân tích trưởng tại nền tảng giao dịch eToro, phân biệt tác động trước mắt lên tâm lý nhà đầu tư với hệ quả dài hạn đối với Nvidia. Theo ông, cuộc điều tra có thể ảnh hưởng đến niềm tin của thị trường trong ngắn hạn. Triển vọng dài hạn của hãng chỉ thay đổi đáng kể nếu vụ việc dẫn đến thay đổi ở vị trí lãnh đạo cao nhất.

Nvidia thuộc top nhà sản xuất chip đồ họa và chip AI hiệu năng của thế giới. Ảnh: VCG

Nvidia thuộc top nhà sản xuất chip đồ họa và chip AI hiệu năng của thế giới. Ảnh: VCG

Với hội đồng quản trị, việc trước mắt là xác định thông tin nào có thể đã bị tiếp cận, các quy trình nội bộ đã được tuân thủ đến đâu và trách nhiệm xử lý thuộc về ai nếu phát hiện sơ hở.

Việc giao cuộc điều tra cho các thành viên độc lập tạo cơ sở để kiểm tra những quyết định của bộ máy điều hành. Khi công bố kết quả, hội đồng cần cung cấp đủ căn cứ để cổ đông đánh giá cách công ty xử lý vụ việc, đồng thời giữ kín những tài liệu kỹ thuật cần được bảo vệ.

Trong ngành bán dẫn, lợi thế công nghệ hình thành qua nhiều năm nghiên cứu và thử nghiệm, còn việc chia sẻ thông tin diễn ra hằng ngày trong quá trình làm việc với khách hàng và đối tác. Giới chuyên gia nhận định, một cơ chế bảo mật có hiệu lực phải theo được thông tin qua từng khâu đó, kể cả khi quyết định chia sẻ được đưa ra ở cấp lãnh đạo cao nhất.

Ở một diễn biến có liên quan, khi được hỏi liệu ông Jensen Huang có nên tiếp tục giữ chức Giám đốc điều hành Nvidia sau những thông tin về đời tư, Tổng thống Mỹ Donald Trump trả lời: “Tôi nghĩ là có. Ồ, chắc chắn rồi”. Ông Trump nêu rõ chưa nghe thông tin nào cho thấy ông Huang có sai phạm trong quá trình điều hành Nvidia. Nhà lãnh đạo Mỹ cũng để ngỏ khả năng ông Huang tháp tùng trong các chuyến công du châu Á sắp tới.

Phát biểu của ông Trump được đưa ra trong lúc giới đầu tư theo dõi sát vị trí của ông Huang tại Nvidia. Trước đó, trong thư gửi nhân viên, ông Huang thừa nhận đã không chung thủy trong hôn nhân và gửi lời xin lỗi tới gia đình, nhân viên và cổ đông.

Trao đổi với CNBC, người phát ngôn Nvidia cho biết hãng kỳ vọng vụ việc sẽ không làm chậm tiến độ hoạt động và ông Huang cam kết tiếp tục đảm nhiệm cương vị CEO. Hội đồng quản trị Nvidia cũng bày tỏ tin tưởng ông Huang và đội ngũ điều hành hiện tại.

Kim Khánh

Nguồn CAND: https://cand.vn/bai-toan-bao-ve-bi-mat-cong-nghe-nhin-tu-cuoc-dieu-tra-tai-nvidia-post827163.html