Bảo đảm lợi ích tốt nhất người chưa thành niên khi cai nghiện bắt buộc
Sáng 8/7 vừa qua, tại Phiên họp thứ tư, Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XVI đã biểu quyết thông qua Pháp lệnh Trình tự, thủ tục Tòa án nhân dân xem xét, quyết định việc đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi đi cai nghiện bắt buộc (Pháp lệnh) với tỷ lệ tán thành đạt 100%.
Thẩm phán phải am hiểu tâm lý người chưa thành niên
Để bảo đảm quyền lợi của người bị đề nghị đi cai nghiện bắt buộc, Pháp lệnh cũng nêu rõ: chỉ xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc đối với người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi (sau đây gọi là người bị đề nghị) khi thuộc một trong các trường hợp bị đưa đi cai nghiện bắt buộc theo quy định của Luật Phòng, chống ma túy. Việc xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc phải bảo đảm lợi ích tốt nhất của người bị đề nghị; bảo đảm thủ tục thân thiện, phù hợp với tâm lý, giới, lứa tuổi, mức độ trưởng thành, khả năng nhận thức của người bị đề nghị; bảo đảm quyền bí mật đời sống riêng tư của người bị đề nghị; bảo đảm quyền của người bị đề nghị được tham gia, trình bày ý kiến trước Tòa án, tranh luận tại phiên họp theo quy định của Pháp lệnh này.
Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Quảng trình bày Tờ trình dự án Pháp lệnh Trình tự, thủ tục Tòa án nhân dân xem xét, quyết định việc đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi đi cai nghiện bắt buộc, sáng 8/7/2026. Ảnh: Phạm Thắng
Trường hợp người bị đề nghị không có người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp thì Tòa án yêu cầu Đoàn luật sư phân công tổ chức hành nghề luật sư cử luật sư; Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước cử trợ giúp viên pháp lý, luật sư thực hiện trợ giúp pháp lý cho người được trợ giúp pháp lý theo quy định của Luật Trợ giúp pháp lý để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của họ. Việc xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc do một Thẩm phán thực hiện. Khi xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc, Thẩm phán độc lập và chỉ tuân theo pháp luật; bảo đảm sự vô tư của những người tiến hành phiên họp xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc.
Liên quan đến phiên họp xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc, Pháp lệnh quy định, phiên họp xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc được tổ chức trực tiếp hoặc trực tuyến. Phiên họp xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc được tổ chức thân thiện, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người bị đề nghị. Phòng tiến hành phiên họp được bố trí thân thiện, an toàn. Thẩm phán được phân công tiến hành phiên họp phải là người đã được đào tạo, bồi dưỡng hoặc có kinh nghiệm giải quyết các vụ việc liên quan đến người chưa thành niên hoặc có hiểu biết cần thiết về tâm lý học, khoa học giáo dục đối với người chưa thành niên.
Rút ngắn thời hạn xem xét, quyết định áp dụng biện pháp đưa đi cai nghiện bắt buộc
Theo Tòa án nhân dân tối cao, thực tiễn triển khai thi hành Pháp lệnh số 01/2022/UBTVQH15 Trình tự, thủ tục Tòa án nhân dân xem xét, quyết định việc đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi vào cơ sở cai nghiện bắt buộc đã bộc lộ một số vướng mắc, bất cập. Theo đó, việc quy định cụ thể trình tự, thủ tục phát biểu ý kiến tại phiên họp xem xét, quyết định đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi đi cai nghiện bắt buộc (phiên họp có tính chất sơ thẩm); phiên họp xem xét, giải quyết khiếu nại, kiến nghị, kháng nghị đối với quyết định của Tòa án (phiên họp có tính chất phúc thẩm) là chưa phù hợp, chưa tạo được sự chủ động cho Thẩm phán điều hành phiên họp phù hợp với từng vụ việc để giải quyết nhanh chóng, kịp thời. Bên cạnh đó, một số thời hạn còn dài dẫn đến vụ việc chưa được giải quyết nhanh chóng, kịp thời. Việc quy định Kiểm sát viên vắng mặt tại phiên họp sơ thẩm thì Tòa án phải hoãn phiên họp là chưa phù hợp, chưa gắn với trách nhiệm của cơ quan nhà nước trong việc thực hiện nhiệm vụ được giao.
Với quan điểm, cụ thể hóa các quy định của Hiến pháp về quyền con người, quyền công dân, phù hợp với các điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam là thành viên, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật. Đồng thời, bảo đảm thủ tục thân thiện; bảo đảm lợi ích tốt nhất của người chưa thành niên; xem xét, giải quyết vụ việc nhanh chóng để kịp thời đưa họ đi cai nghiện, giúp họ sớm phục hồi, phát triển lành mạnh, trở thành công dân có ích cho xã hội, Pháp lệnh đã sửa đổi, bổ sung quy định trình tự, thủ tục phiên họp xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc (phiên họp có tính chất sơ thẩm); phiên họp xem xét, giải quyết khiếu nại, kiến nghị, kháng nghị đối với quyết định của Tòa án (phiên họp có tính chất phúc thẩm) theo hướng không quy định chi tiết trình tự hỏi, tranh luận của người tham gia phiên họp mà giao Thẩm phán căn cứ vào tính chất, nội dung của từng vụ việc chủ động điều hành việc hỏi, tranh luận để bảo đảm hiệu quả và rút ngắn thời gian giải quyết vụ việc.
Cùng với đó, Pháp lệnh cũng quy định rút ngắn một số thời hạn nhằm giải quyết vụ việc nhanh chóng, kịp thời, giảm áp lực cho công tác quản lý, tạm giữ người nghiện ma túy. Cụ thể, rút ngắn thời hạn xem xét, quyết định áp dụng biện pháp đưa đi cai nghiện bắt buộc từ 15 ngày xuống còn 10 ngày, trường hợp vụ việc phức tạp thời hạn rút ngắn từ 30 ngày xuống còn 20 ngày. Trong đó, giảm thời gian Tòa án phải thông báo việc thụ lý hồ sơ từ 2 ngày xuống còn 1 ngày, giảm thời gian Tòa án xem xét ra một trong các quyết định giảm từ 3 ngày xuống còn 1 ngày; giảm thời gian mở phiên họp, xem xét quyết định giảm từ 7 ngày xuống còn 5 ngày; rút ngắn thời gian bổ sung hồ sơ, tài liệu từ 5 ngày xuống còn 3 ngày; rút ngắn thời hạn khiếu nại, kiến nghị, kháng nghị các quyết định của Tòa án từ 5 ngày xuống còn 3 ngày.
Ngoài ra, so với Pháp lệnh hiện hành, thì Pháp lệnh mới được thông qua đã sửa đổi, quy định trường hợp Kiểm sát viên vắng mặt tại phiên họp xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc (sơ thẩm) thì Tòa án không hoãn phiên họp nhằm đề cao trách nhiệm của cơ quan nhà nước trong việc thực hiện nhiệm vụ được giao, bảo đảm việc giải quyết vụ việc đúng thời hạn. Đối với phiên họp xem xét, giải quyết khiếu nại, kiến nghị, kháng nghị quyết định của Tòa án (phúc thẩm) thì giữ nguyên quy định hiện hành. Theo đó, Kiểm sát viên phải tham gia phiên họp, nếu vắng mặt thì Tòa án hoãn phiên họp.
Việc Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua Pháp lệnh Trình tự, thủ tục Tòa án nhân dân xem xét, quyết định việc đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi đi cai nghiện bắt buộc là bước hoàn thiện quan trọng trong khuôn khổ pháp luật về phòng, chống ma túy và tư pháp đối với người chưa thành niên. Pháp lệnh đặt lợi ích tốt nhất của người chưa thành niên làm nguyên tắc xuyên suốt. Các quy định về thủ tục thân thiện, cũng như yêu cầu đối với Thẩm phán trực tiếp giải quyết vụ việc góp phần bảo đảm tính nhân văn, khách quan và công bằng trong quá trình xem xét. Qua đó, Pháp lệnh hướng đến mục tiêu giúp người chưa thành niên nghiện ma túy được tiếp cận các biện pháp cai nghiện, giáo dục và phục hồi phù hợp, tạo điều kiện để các em sớm tái hòa nhập cộng đồng, đồng thời nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống ma túy và bảo vệ trẻ em.
Tin nóng
Phó Giám đốc Công ty Cáp treo Fansipan nhận nhiều tỷ đồng của doanh nghiệp, rồi lợi dụng quan hệ với người đứng đầu tỉnh Lào Cai để tác động, xin hạn mức xuất khẩu quặng sắt sang Trung Quốc.
Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực có nhiều biến động phức tạp, hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại và vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới đang trở thành một mặt trận cam go. Đứng trước thách thức đó, lực lượng Quân đội, nòng cốt là Bộ đội Biên phòng và Cảnh sát biển, đã phát huy vai trò chủ công, triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, quyết tâm giữ vững an ninh quốc gia và ổn định kinh tế đất nước.
Chỉ từ một mối quen biết qua mạng xã hội, hai thiếu niên cùng sinh năm 2012 ở xã Lũng Phìn, tỉnh Tuyên Quang đã có ý định đưa nhau về nhà chung sống. Công an xã cùng các lực lượng địa phương đã kịp thời tuyên truyền, vận động, giúp các em trở lại gia đình, tiếp tục việc học tập.
Sự việc xảy ra với cụ bà khiến dư luận không khỏi rùng mình.
Trong quá trình tuần tra, kiểm soát trên Quốc lộ 9, lực lượng CSGT Công an tỉnh Quảng Trị, phối hợp với Công an xã Khe Sanh phát hiện một tài xế xe đầu kéo dương tính với ma túy, đồng thời thu giữ 412 viên nén nghi là ma túy được cất giấu trên cabin.
Salacia Villas thu hút sự quan tâm của đội ngũ chuyên gia, quản lý cấp cao và cộng đồng cư dân nhờ vị trí tiềm năng, pháp lý minh bạch cùng giải pháp tài chính ưu việt.
Tin mới
Tính đến chiều 11/7, lực lượng làm nhiệm vụ đã tìm thấy 49 bộ hài cốt liệt sĩ và một bộ tập thể cùng nhiều di vật tại tại Công viên Lê Thị Riêng.
Một người đàn ông quốc tịch Lithuania vừa bị lực lượng chức năng Việt Nam và Lào bắt giữ khi đang vận chuyển khoảng 15kg heroin. Theo lời khai ban đầu, số ma túy này được đưa từ Luông Pha Băng về Hà Nội bằng đường hàng không.
Trong lúc tuần tra kiểm soát trên sông Tiền, lực lượng Cảnh sát đường thủy đã kịp thời phát hiện và cứu sống người đàn ông vừa nhảy cầu Mỹ Thuận (phía bờ Vĩnh Long).
Theo thông tin từ giới chức Thái Lan, vụ hỏa hoạn đặc biệt nghiêm trọng xảy ra tại một quán bar ở thủ đô Bangkok vào cuối ngày 12/7 đã khiến ít nhất 27 người thiệt mạng và 63 người khác bị thương.
Sáng 13/7, xảy ra một vụ cháy nhà ở kết hợp sản xuất xảy ra tại Tây Phương, Hà Nội. Nhờ phát hiện và xử lý kịp thời, vụ việc không gây thiệt hại về người.
Tối 12-7, Đội SOS 115-Bình Định phối hợp với lực lượng Công an cùng người dân ngăn chặn 1 phụ nữ tự tử ở cầu Thị Nại (phường Quy Nhơn Đông) và hỗ trợ đưa 1 nạn nhân nhảy cầu tự tử ở phường An Nhơn Bắc (tỉnh Gia Lai) đi cấp cứu.
Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.HCM đã khởi tố vụ án, khởi tố 6 bị can và bắt tạm giam để điều tra về tội 'Gây ô nhiễm môi trường' sau khi triệt phá đường dây thu gom, vận chuyển và đổ trái phép gần 800 tấn chất thải rắn xây dựng tại xã Tân Vĩnh Lộc.
Mùa du lịch hè, lượng du khách đến Khu du lịch quốc gia Mộc Châu tăng cao, kéo theo nhu cầu tiêu dùng thực phẩm tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống. Trước thực tế đó, các ngành chức năng và chính quyền địa phương tăng cường kiểm tra, kiểm soát an toàn thực phẩm, kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm, góp phần bảo vệ sức khỏe nhân dân và du khách, xây dựng hình ảnh điểm đến an toàn, văn minh.