Bảo đảm tính thống nhất của pháp luật, đáp ứng yêu cầu thực tiễn

Đánh giá cao công tác chuẩn bị, tiếp thu và chỉnh lý dự thảo

Góp ý dự thảo Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi), các ĐBQH cơ bản nhất trí với sự cần thiết sửa đổi Bộ luật nhằm tiếp tục hoàn thiện thể chế, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất với các luật về tổ chức bộ máy nhà nước và pháp luật tư pháp có liên quan, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong giai đoạn mới.

ĐBQH Lương Đình Hưng (Nghệ An) phát biểu

Các ý kiến đánh giá cao tinh thần khẩn trương, nghiêm túc của cơ quan chủ trì soạn thảo trong quá trình xây dựng dự án Bộ luật; ghi nhận việc tổng kết thực tiễn thi hành, rà soát những khó khăn, vướng mắc, bất cập của pháp luật hiện hành, tổ chức lấy ý kiến, nghiên cứu tiếp thu, giải trình các kiến nghị của cơ quan, tổ chức có liên quan.

Đồng thời, các đại biểu ghi nhận sự phối hợp giữa cơ quan chủ trì soạn thảo với các bộ, ngành trong quá trình rà soát, chỉnh lý dự thảo theo hướng đầy đủ, rõ ràng, đồng bộ hơn về căn cứ, thẩm quyền, trình tự, thủ tục và trách nhiệm của người có thẩm quyền; đánh giá cao những ý kiến thẩm tra cụ thể, thẳng thắn, góp phần làm rõ các vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu.

ĐBQH Trần Nhật Minh (Nghệ An) phát biểu

Theo các đại biểu, Bộ luật Tố tụng hình sự có ý nghĩa quan trọng, liên quan trực tiếp đến việc bảo đảm quyền con người, quyền công dân. Vì vậy, việc sửa đổi cần được nghiên cứu thận trọng, kỹ lưỡng, bảo đảm sự thống nhất trong hệ thống pháp luật, đáp ứng yêu cầu thực tiễn và nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện.

ĐBQH Vũ Thị Lan Anh (Nghệ An) phát biểu

Liên quan đến việc phân định thẩm quyền và trách nhiệm trong hoạt động tố tụng, có ý kiến đề nghị tiếp tục cân nhắc điều kiện tổ chức thực hiện, bảo đảm phù hợp với năng lực, nguồn lực của các cơ quan được giao nhiệm vụ. Đồng thời, cần xác định rõ phạm vi trách nhiệm, chú trọng công tác hướng dẫn, kiểm tra, giám sát để việc thực hiện các quy định được chặt chẽ, hiệu quả, gắn với yêu cầu bảo vệ quyền con người, quyền công dân.

Các đại biểu cũng đề nghị rà soát tính thống nhất giữa những quy định cụ thể với các nguyên tắc cơ bản của pháp luật tố tụng hình sự; đồng thời đối chiếu với dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) và các luật có liên quan. Việc chỉnh lý cần bảo đảm sự thống nhất về nội dung, thuật ngữ, kỹ thuật lập pháp, hạn chế những cách hiểu, cách áp dụng khác nhau và các vướng mắc có thể phát sinh.

ĐBQH Võ Thị Hoài Ngọc (Đồng Tháp) phát biểu

Một số ý kiến lưu ý dự thảo cần bao quát đầy đủ các tình huống phát sinh trong thực tiễn, làm rõ căn cứ, điều kiện và cách thức giải quyết để bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của những người có liên quan. Bên cạnh đó, có ý kiến đề nghị nghiên cứu quy định rõ địa vị pháp lý và trách nhiệm của người có chuyên môn tham gia tố tụng, tạo cơ sở phát huy vai trò hỗ trợ chuyên môn trong quá trình thực hiện.

Quan tâm đến việc ứng dụng khoa học, công nghệ trong hoạt động tố tụng, có ý kiến đánh giá việc bổ sung các quy định về tố tụng điện tử là cần thiết, phù hợp với xu hướng chuyển đổi số.

Tuy nhiên, để bảo đảm tính khả thi và an toàn khi triển khai, đại biểu đề nghị tiếp tục rà soát toàn diện các quy định liên quan; thống nhất cách sử dụng những thuật ngữ về tố tụng điện tử, hồ sơ vụ án điện tử, văn bản điện tử, dữ liệu điện tử và phương tiện điện tử, tránh cách hiểu và áp dụng khác nhau. Cùng với đó, cần bảo đảm sự thống nhất giữa dự thảo Bộ luật với Luật Giao dịch điện tử, Luật Dữ liệu, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân và pháp luật có liên quan.

ĐBQH Phạm Văn Hoà (Đồng Tháp) phát biểu

Các ĐBQH tỉnh Đồng Tháp tham gia thảo luận Tổ 10

Góp ý tại tổ, các ý kiến cũng lưu ý việc triển khai những quy định mới phải gắn với sự chuẩn bị đầy đủ về cơ sở vật chất, hạ tầng kỹ thuật, trang thiết bị và nguồn lực thực hiện. Việc xác định lộ trình phù hợp, dành thời gian chuẩn bị các điều kiện cần thiết sẽ góp phần bảo đảm tính khả thi, an toàn và hiệu quả khi tổ chức thực hiện.

Cơ chế thí điểm phải chặt chẽ, bảo vệ quyền sở hữu tài sản hợp pháp

Đối với dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về thực hiện thí điểm cơ chế thu hồi và xử lý tài sản liên quan đến tội phạm không qua kết tội, các ý kiến bày tỏ đồng tình với sự cần thiết ban hành Nghị quyết nhằm tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn, nâng cao hiệu quả thu hồi, xử lý tài sản. Các đại biểu cũng ghi nhận định hướng giới hạn phạm vi thí điểm và việc dự thảo đã quy định tương đối rõ các điều kiện áp dụng, thể hiện sự thận trọng trong xây dựng cơ chế mới.

ĐBQH Phan Thị Nguyệt Thu (Nghệ An) phát biểu.

ĐBQH Hoàng Thị Thơ (Đồng Tháp) phát biểu

Để bảo đảm tính khả thi, các đại biểu đề nghị tiếp tục rà soát, làm rõ phạm vi, nguyên tắc, đối tượng và điều kiện áp dụng cơ chế thí điểm; bảo đảm các quy định chặt chẽ, thống nhất với pháp luật hiện hành, tránh cách hiểu và vận dụng khác nhau trong quá trình thực hiện.

Đặc biệt, các ý kiến nhấn mạnh yêu cầu bảo vệ quyền sở hữu tài sản hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Theo đó, việc xem xét thu hồi, xử lý tài sản phải có căn cứ pháp lý rõ ràng, xác định đúng phạm vi tài sản có liên quan, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các bên.

ĐBQH Hoàng Thị Thu Trang (Nghệ An) phát biểu

ĐBQH Đỗ Thị Thu Thảo (Đồng Tháp) phát biểu

Bên cạnh đó, các đại biểu đề nghị phân định rõ chức năng, trách nhiệm của các cơ quan, chủ thể có liên quan, bảo đảm tính khách quan và sự phối hợp thống nhất trong quá trình thực hiện. Đồng thời, cần tiếp tục rà soát các quy định về trình tự, thủ tục theo hướng rõ ràng, hợp lý, hạn chế chồng chéo, nâng cao hiệu quả giải quyết công việc nhưng vẫn bảo đảm các yêu cầu pháp lý cần thiết.

Toàn cảnh phiên thảo luận Tổ 10

Một số ý kiến cũng lưu ý cần làm rõ quy định về hiệu lực thi hành và cơ chế chuyển tiếp khi kết thúc thời gian thí điểm, bảo đảm tính liên tục, thống nhất trong áp dụng pháp luật. Đồng thời, đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo phối hợp với các cơ quan liên quan chủ động chuẩn bị, hoàn thiện văn bản hướng dẫn thi hành; bảo đảm điều kiện triển khai, hạn chế vướng mắc phát sinh và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.