Bảo vệ hạ tầng trọng yếu trong kỷ nguyên AI

Công nghệ phát triển nhanh, năng lực chuyên gia cần thời gian để trưởng thành

Theo báo cáo 2026 Cybersecurity Workforce Research của SANS Institute và GIAC, 60% người tham gia khảo sát xác định thiếu hụt kỹ năng là thách thức nhân lực nổi bật. Trong khi 27% tổ chức từng gặp sự cố bảo mật liên quan trực tiếp đến khoảng trống kỹ năng.

Ở cấp lãnh đạo, 2026 CISO Report của Cybersecurity Ventures ghi nhận 83% lãnh đạo CNTT trong một nghiên cứu của Accenture xem thiếu hụt nhân tài an ninh mạng là trở ngại lớn đối với năng lực bảo vệ. Đáng chú ý, 57% CISO tham gia khảo sát ưu tiên phát triển hoặc duy trì năng lực AI, Machine Learning và Data Analytics.

Những số liệu này phản ánh cách AI đang thay đổi yêu cầu đối với đội ngũ bảo mật, nhưng không thay thế được kinh nghiệm thực chiến và khả năng ra quyết định của con người. Đặc biệt với các hạ tầng trọng yếu như ngân hàng, năng lượng, viễn thông và y tế, một chuyên gia không chỉ cần nhận diện được lỗ hổng, mà còn phải hiểu mức độ ảnh hưởng đến hoạt động của tổ chức, đánh giá rủi ro và lựa chọn phương án ứng phó phù hợp.

Theo chuyên gia CTCP An ninh mạng Việt Nam (VSEC), thành viên Tập đoàn G-Group, từ kinh nghiệm triển khai và vận hành dịch vụ bảo mật nhận định: "Một nhân sự có nền tảng kỹ thuật thường cần khoảng 3-5 năm tích lũy kinh nghiệm thực chiến để phát triển khả năng độc lập xử lý những tình huống bảo mật phức tạp".

Với các vị trí chuyên sâu hoặc lãnh đạo kỹ thuật, quá trình này có thể dài hơn. Điều đó đặt ra một câu hỏi quan trọng: Nếu thị trường cần những chuyên gia giàu kinh nghiệm, chúng ta sẽ bắt đầu đào tạo họ từ khi nào?

Trung tâm Giám sát và Vận hành An toàn thông tin VSEC. Ảnh: VSEC

334 đội thi và cơ hội phát triển năng lực thực chiến từ giảng đường

Cuộc thi Sinh viên An ninh mạng 2026, với chủ đề "Bảo vệ các hạ tầng trọng yếu trong kỷ nguyên AI", thu hút 334 đội tham gia vòng sơ khảo, gồm 294 đội Việt Nam và 40 đội quốc tế. Các đội tranh tài qua 18 thử thách thuộc sáu nhóm chuyên môn: khai thác lỗ hổng, dịch ngược, bảo mật ứng dụng, mật mã, điều tra số và AI/IoT. Từ đó chọn ra 20 đội thuộc Bảng A và 47 đội thuộc Bảng B xuất sắc nhất giành quyền vào Vòng Chung khảo ngày 16/10/2026.

Những đấu trường như vậy giúp sinh viên chuyển từ tiếp thu kiến thức sang giải quyết vấn đề. Tuy nhiên, thi đấu kỹ thuật chỉ là một phần của hành trình phát triển chuyên gia. Một kỹ sư bảo mật cần tiếp tục được đào tạo trong môi trường thực chiến, nơi mỗi quyết định kỹ thuật đều gắn với yêu cầu duy trì hoạt động doanh nghiệp, bảo vệ dữ liệu và kiểm soát rủi ro.

VSEC đồng hành cùng Cuộc thi Sinh viên An ninh mạng năm thứ hai liên tiếp. Ảnh: VSEC

VSEC: Từ năng lực bảo mật thực chiến đến trách nhiệm phát triển thế hệ kế thừa

Hoạt động trong lĩnh vực an ninh mạng từ năm 2003, VSEC phát triển năng lực bảo vệ doanh nghiệp từ đánh giá bảo mật, kiểm thử xâm nhập đến vận hành Trung tâm giám sát an ninh mạng (SOC) 24/7, phát hiện và ứng phó sự cố, cùng các dịch vụ bảo mật quản lý toàn diện.

Năm 2022, VSEC đạt chứng nhận CREST cho cả SOC và Penetration Testing, đồng thời góp mặt trong Top 250 nhà cung cấp dịch vụ bảo mật quản lý toàn cầu ba năm liên tiếp 2023 - 2025, cùng nhiều giải thưởng quốc tế như Globee và Cybersecurity Excellence Awards.

Chia sẻ về lý do VSEC tiếp tục đồng hành với Cuộc thi Sinh viên An ninh mạng năm thứ hai liên tiếp, ông Trần Thanh Long, CEO VSEC nhấn mạnh: "Công nghệ bảo mật có thể được triển khai trong thời gian ngắn, nhưng để đào tạo một chuyên gia đủ năng lực bảo vệ hệ thống trọng yếu cần nhiều năm đào tạo và trải nghiệm. Chúng ta không chỉ cần những người giỏi công cụ, mà cần những chuyên gia có tư duy phân tích, khả năng ứng phó và hiểu được trách nhiệm của mình đối với hệ thống đang bảo vệ. Đồng hành cùng các đấu trường an ninh mạng là cách VSEC góp phần tạo môi trường để thế hệ trẻ được thử thách, rèn luyện và từng bước trưởng thành thành những nhân lực nòng cốt trong công cuộc bảo vệ hạ tầng số Việt Nam".

Cam kết này không chỉ thể hiện tại các đấu trường dành cho sinh viên. VSEC đã đồng hành với các cộng đồng chuyên gia bảo mật như Security Bootcamp do VIA tổ chức trong nhiều năm liền, tài trợ Đấu trường DF Cyber Defence tại Smart Banking Summit 2026 và tham gia tổ chức BSides Hanoi 2025-2026, kết nối các nhà nghiên cứu và chuyên gia bảo mật trong nước, quốc tế.

Từ đấu trường sinh viên đến môi trường trao đổi chuyên môn của các chuyên gia, VSEC kiên định với định hướng chia sẻ tri thức, phát triển năng lực thực chiến và góp phần xây dựng cộng đồng an ninh mạng Việt Nam bền vững. Công nghệ có thể thay đổi nhanh chóng, nhưng năng lực bảo vệ tương lai phải được vun đắp từ con người ngay hôm nay.

Đội ngũ chuyên gia VSEC đồng hành cùng ngân hàng nâng cao năng lực ứng phó rủi ro an ninh mạng. Ảnh: VSEC