Bát Xát: Chung sức mở đường, mở lối phát triển

Người góp tiền, góp công, có hộ sẵn sàng hiến đất sản xuất để làm đường. Từ sự chung sức ấy, những tuyến đường mới dần hình thành, giúp việc đi lại, vận chuyển nông sản thuận tiện hơn, tạo điều kiện để người dân phát triển kinh tế.

Người dân tham gia thi công đường giao thông nông thôn tại xã Bát Xát.

Nhiều năm qua, tuyến đường dài hơn 2 km nối thôn Po Hà với San Lùng, xã Bát Xát là lối đi chính của gia đình anh Chảo Díu Lìn và hàng chục hộ dân trong khu vực. Mặt đường nhỏ hẹp, nhiều đoạn lổn nhổn sỏi đá, việc đi lại khó khăn, nhất là vào mùa mưa. Với những gia đình sống chủ yếu bằng nghề nông như nhà anh Lìn, đường là lối vận chuyển thóc, ngô và các loại nông sản sau mỗi vụ thu hoạch.

Anh Lìn kể: Trước đây, đường do bà con tự mở nên vừa hẹp, vừa khó đi. Trời nắng, xe máy còn di chuyển được, nhưng khi mưa xuống, nhiều đoạn trơn trượt, việc chở hàng hóa càng vất vả. Có khi thu hoạch được thóc, ngô nhưng muốn đưa về nhà hoặc chở đi bán cũng không dễ. Vì vậy, khi biết tuyến đường được đầu tư mở rộng, gia đình anh và nhiều hộ dân trong thôn đều phấn khởi, mong công trình sớm hoàn thành.

Tuyến đường nối thôn Po Hà với San Lùng còn nhiều đoạn gồ ghề, gây khó khăn cho việc đi lại của người dân.

Để có mặt bằng thi công, hơn 24 hộ dân thôn Po Hà đã tự nguyện hiến trên 2 ha đất, phần lớn là đất sản xuất gắn bó với sinh kế của các gia đình nhiều năm nay. Việc nhường đất làm đường đồng nghĩa với thu hẹp diện tích canh tác nên ban đầu, một số hộ còn băn khoăn. Cán bộ thôn đã đến từng nhà tuyên truyền, giải thích để bà con hiểu lợi ích lâu dài của công trình.

Theo anh Chảo Láo Lở - Phó Bí thư Chi bộ thôn Po Hà, điều quan trọng nhất là giúp người dân thấy được lợi ích thiết thực của tuyến đường mới. Khi đường rộng hơn, xe vận chuyển nông sản có thể đi lại thuận tiện, giảm thời gian và công sức. Hiểu được điều đó, các hộ dần đồng thuận, tự nguyện bàn giao mặt bằng cho đơn vị thi công.

Công tác tuyên truyền, vận động người dân hiến đất tạo mặt bằng mở rộng đường giao thông tại thôn Po Hà.

Không riêng Po Hà, nhiều thôn ở Bát Xát cũng đang huy động sức dân để mở rộng đường giao thông nông thôn. Nhà nước hỗ trợ kinh phí, vật liệu; người dân góp đất, góp công và cùng tháo gỡ khó khăn trong quá trình thực hiện.

Tại thôn San Lùng, tuyến đường đi Cao Độ dài gần 3 km vừa hoàn thành, đưa vào sử dụng. Công trình được xây dựng theo tiêu chuẩn đường giao thông nông thôn cấp A, toàn tuyến đổ bê tông, nền đường rộng từ 5 - 6 m, có hệ thống cống, rãnh thoát nước và biển báo giao thông.

Khởi công ngày 20/4/2026, công trình dự kiến hoàn thành vào giữa tháng 11 nhưng đã về đích sớm gần hai tháng. Đáng chú ý, tổ đội thi công trực tiếp là người dân thôn San Lùng. Việc tham gia xây dựng giúp bà con có thêm thu nhập, nâng cao ý thức giữ gìn, bảo vệ công trình sau khi hoàn thành.

Tuyến đường đi Cao Độ, thôn San Lùng được đầu tư nâng cấp, tạo thuận lợi cho việc đi lại của người dân.

Theo ông Chảo Láo Tả, Trưởng thôn San Lùng: Trước kia đường xấu, chở ngô, chở thóc đi bán mất nhiều thời gian, trời mưa thì càng khó đi. Bây giờ có đường bê tông rộng rãi, xe chở hàng đi lại thuận lợi hơn, bà con đỡ vất vả. Thôn cũng vận động các hộ thường xuyên khơi thông rãnh thoát nước, giữ gìn mặt đường để công trình sử dụng được lâu dài.

Hiện xã Bát Xát đang được giao quản lý 133 tuyến đường giao thông. Trong đó, 95 tuyến đường trục xã, trục thôn với tổng chiều dài hơn 177 km đã được cứng hóa. Tuy nhiên, địa phương vẫn còn 38 tuyến đường giao thông nông thôn, dài gần 33 km chưa được kiên cố hóa. Một số tuyến đã cứng hóa nhưng mặt đường còn hẹp, xe tránh nhau khó khăn, chưa đáp ứng nhu cầu vận chuyển hàng hóa của người dân.

Để khắc phục tình trạng này, từ nay đến cuối năm 2026, xã Bát Xát tập trung triển khai 15 công trình giao thông nông thôn, tổng chiều dài gần 30 km, với mức đầu tư khoảng 60 tỷ đồng. Trong đó, người dân đóng góp gần 8,55 tỷ đồng - đây là khoản đóng góp không nhỏ đối với một địa phương miền núi, nơi đời sống của nhiều hộ dân còn khó khăn.

Ông Nguyễn Mạnh Hùng - Chủ tịch UBND xã Bát Xát (thứ hai từ phải sang), cùng cán bộ chuyên môn kiểm tra thực địa, trao đổi phương án triển khai công trình.

Cùng với nguồn lực của địa phương, các chính sách hỗ trợ của tỉnh đang tạo thêm điều kiện để các thôn làm đường. Theo cơ chế hiện hành, việc mở mới, mở rộng nền đường được hỗ trợ từ 100 đến 250 triệu đồng/km tùy cấp kỹ thuật. Nhà nước hỗ trợ toàn bộ vật liệu làm mặt đường bê tông xi măng và các chi phí trực tiếp xây dựng móng đường, cống thoát nước. Nhờ đó, người dân giảm bớt gánh nặng đóng góp, các thôn có thêm điều kiện triển khai những tuyến đường cần thiết.

Ông Nguyễn Mạnh Hùng - Chủ tịch UBND xã Bát Xát khẳng định: Việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp giúp cấp xã gần dân hơn, nắm bắt trực tiếp nhu cầu, khó khăn của từng thôn. Trong quá trình triển khai các công trình giao thông, cấp ủy, chính quyền xã chú trọng gặp gỡ, trao đổi để người dân hiểu chủ trương và cùng tham gia thực hiện. Người dân được bàn, được tham gia thực hiện và nhìn thấy hiệu quả của công việc nên đồng thuận rất cao. Khi người dân hiểu và cùng làm thì việc khó cũng có thể giải quyết được.

Thời gian tới, xã Bát Xát tiếp tục ưu tiên đầu tư những tuyến đường phục vụ trực tiếp đời sống, sản xuất, kết nối các khu dân cư với vùng sản xuất hàng hóa. Những tuyến xuống cấp sẽ được rà soát, sửa chữa; các tuyến cần mở rộng, kiên cố hóa sẽ từng bước triển khai phù hợp với nguồn lực. Địa phương phấn đấu đến hết năm 2028 hoàn thành mở mới, bê tông hóa 100% tuyến đường giao thông nông thôn.

Diện mạo trung tâm xã Bát Xát nhìn từ trên cao.

Từ sự hỗ trợ của Nhà nước và đóng góp của người dân, những tuyến đường mới đang từng bước được mở rộng, hoàn thiện. Đường sá thuận tiện hơn không chỉ giúp bà con đi lại, vận chuyển nông sản dễ dàng mà còn tạo thêm điều kiện phát triển sản xuất, nâng cao đời sống ở các thôn vùng cao Bát Xát.