Bền bỉ giữ trò, gieo chữ nơi vùng cao

Cô giáo Nông Thị Thắm có gần 10 năm gắn bó với giáo dục vùng sâu, vùng xa tại Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú THCS Đắk R’măng, xã Tà Đùng

Bám trường, gần học sinh để gieo chữ

Gần 10 năm gắn bó với Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú THCS Đắk R’măng, xã Tà Đùng, cô giáo Nông Thị Thắm đã quen với những khó khăn của một ngôi trường vùng sâu, vùng xa, nơi có đông học sinh là người dân tộc thiểu số.

Ngày mới nhận công tác, điều kiện giảng dạy và học tập còn thiếu thốn, đời sống của nhiều học sinh còn khó khăn. Nhưng tình yêu nghề, thương học trò đã thôi thúc cô ở lại, tìm cách đồng hành cùng các em.

Với cô giáo Thắm, “bám lớp” không chỉ là có mặt trong từng tiết học mà còn là hành trình đồng hành cùng học sinh trong học tập, rèn luyện và trưởng thành. Là giáo viên dạy Ngữ văn, cô luôn tìm cách đổi mới phương pháp, tạo không khí học tập thân thiện để học sinh mạnh dạn tham gia.

Trong bài giảng, cô khéo léo đưa vào những câu chuyện về phong tục, tập quán, đời sống cộng đồng. Từ một bộ trang phục truyền thống, một nét sinh hoạt văn hóa hay một câu chuyện về quê hương đều có thể trở thành chất liệu cho bài học. Nhờ đó, kiến thức trong sách vở trở nên gần gũi hơn với cuộc sống của học sinh.

Cô giáo Nông Thị Thắm quan tâm, đồng hành cùng học sinh trong học tập, rèn luyện

Năm học 2025 - 2026, Trường Phổ thông Dân tộc Bán trú THCS Đắk R’măng có 573 học sinh với 14 lớp, hơn 98% là học sinh dân tộc thiểu số, đến từ 20 dân tộc khác nhau. Trong môi trường đa dạng ấy, cô Thắm đặc biệt quan tâm đến việc giúp học sinh hiểu và tự hào về bản sắc của dân tộc mình.

Một trong những cách làm được duy trì nhiều năm qua là khuyến khích học sinh mặc trang phục truyền thống đến trường vào thứ hai và thứ năm hằng tuần. Những bộ trang phục thổ cẩm nhiều màu sắc xuất hiện giữa sân trường không chỉ tạo không khí vui tươi mà còn giúp các em thêm tự hào về nguồn cội.

Em Nguyễn Ngọc Khánh Nhàn, học sinh lớp 8A2 cho biết, em luôn cảm thấy vui và tự hào khi được mặc trang phục truyền thống của dân tộc mình. Với em, đó cũng là cách giới thiệu nét đẹp văn hóa của dân tộc đến bạn bè.

Học sinh được khuyến khích mặc đồ truyền thống, chơi các trò dân gian để giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc

Không chỉ học sinh, các thầy cô giáo là người dân tộc thiểu số cũng được khuyến khích mặc trang phục truyền thống. Từ lớp học, những giá trị văn hóa được hiện diện một cách tự nhiên trong đời sống học đường.

Theo cô Thắm, khi học sinh được tiếp cận văn hóa bằng những hình thức gần gũi, phù hợp với lứa tuổi, các em sẽ dễ hiểu, dễ nhớ và thêm yêu những giá trị được cha ông gìn giữ qua nhiều thế hệ. Vì thế, những hoạt động tưởng như giản dị lại trở thành những “bài học” về cội nguồn.

Từ những bộ trang phục truyền thống, những câu chuyện về phong tục, tập quán đến các hoạt động trải nghiệm, cô Thắm cùng nhà trường tạo môi trường để học sinh không chỉ học kiến thức mà còn hiểu và trân trọng văn hóa của cộng đồng mình. Những việc làm ấy góp phần đưa bản sắc dân tộc ra khỏi trang sách để tiếp tục hiện diện sinh động trong đời sống học đường.

Gần dân, hiểu trò để không học sinh nào bị bỏ lại

Hơn 15 năm gắn bó với nghề giáo, cô Trương Thu Hồng dành nhiều tâm huyết cho học sinh vùng cao tại Trường Tiểu học, THCS R’Teing, xã Phú Sơn Lâm Hà.

Cô Trương Thu Hồng, Trường Tiểu học, THCS R’Teing, xã Phú Sơn Lâm Hà không ngừng đổi mới phương pháp dạy học, chú trọng phát triển năng lực, sở thích của từng học sinh

Trong chặng đường công tác, cô Hồng được đồng nghiệp nhắc đến là giáo viên giàu chuyên môn, tận tụy với học trò và nặng lòng với sự nghiệp giáo dục vùng cao. Cô luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, đổi mới phương pháp dạy học, chú trọng phát triển năng lực, sở thích của từng học sinh và xây dựng môi trường lớp học tích cực.

Trường Tiểu học, THCS R’Teing có hơn 40% học sinh là người dân tộc thiểu số như: Cơ Ho, Mạ, M’nông, Tày, Nùng... Nhiều em có hoàn cảnh khó khăn, việc đến lớp chưa ổn định. Một số học sinh quen sử dụng tiếng mẹ đẻ, ít giao tiếp bằng tiếng Kinh nên gặp khó khăn trong tiếp thu kiến thức.

Hiểu hoàn cảnh của học sinh, cô Hồng không ngừng đổi mới cách dạy, đồng thời chủ động đến từng nhà vận động phụ huynh tạo điều kiện cho con em đến lớp. Với những học sinh còn rụt rè, cô kiên nhẫn động viên; với những em học yếu, cô dành thêm thời gian kèm cặp. Nhờ đó, nhiều học sinh từng bước chuyên cần hơn, mạnh dạn hơn, kết quả học tập cũng được cải thiện.

Yêu nghề, mến trẻ, cô giáo Trương Thu Hồng góp phần giúp học sinh thích đến trường hơn

Cô Hồng cho biết, dạy học ở vùng cao có nhiều khó khăn, nhất là khi một số học sinh còn hạn chế về tiếng Việt, hoàn cảnh gia đình thiếu thốn. Vì vậy, giáo viên phải gần gũi, lắng nghe, dành thêm thời gian hỗ trợ học sinh và phối hợp với phụ huynh để các em duy trì việc học.

Thầy Nguyễn Duy Chinh, Hiệu trưởng Trường Tiểu học, THCS R’Teing, đánh giá cô Hồng là giáo viên năng động, nhiệt huyết, giàu năng lượng và là một trong những hạt nhân tích cực trong các phong trào của nhà trường, của ngành. Cô có năng lực chuyên môn vững vàng, nhiều năm hoàn thành tốt và xuất sắc nhiệm vụ, đạt danh hiệu Chiến sĩ thi đua cơ sở, giáo viên dạy giỏi, đoàn viên công đoàn tiêu biểu; đồng thời đạt nhiều thành tích tại các hội thi, hội thao cấp tỉnh.

Năm học 2025 - 2026, toàn tỉnh có 1.591 cơ sở giáo dục, 25.799 lớp học với 860.534 học sinh. Toàn ngành có 57.571 cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên, trong đó có 33.187 giáo viên.

Riêng cấp tiểu học, toàn tỉnh có 83.285 học sinh dân tộc thiểu số thuộc 44 dân tộc, chiếm 24,9%; 100% học sinh dân tộc thiểu số trong độ tuổi được huy động ra lớp, tỷ lệ hoàn thành chương trình tiểu học đạt trên 99,5%.

Đằng sau những kết quả ấy là sự bền bỉ của đội ngũ giáo viên, nhất là những người công tác tại vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Không chỉ truyền đạt kiến thức, các thầy cô còn kiên trì vượt qua rào cản về ngôn ngữ, điều kiện sống và hoàn cảnh gia đình để giữ học sinh ở lại trường, nuôi dưỡng ước mơ và góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa.

Từ những lớp học vùng khó, mỗi người thầy, người cô đang góp phần tạo nền tảng để học sinh tự tin học tập, trưởng thành và hướng tới tương lai. Những con chữ được gieo xuống hôm nay không chỉ mở ra tri thức, mà còn nuôi dưỡng tình yêu quê hương, niềm tự hào về cội nguồn và hành trang để các em bước tiếp.