Bên trong Debrecen, nơi BMW xây dựng nhà máy của tương lai

Robot, AI, nhà máy số và dây chuyền pin tích hợp biến Debrecen thành nơi BMW thử nghiệm mô hình sản xuất sẽ định hình các thế hệ xe điện mới.

Không giống hình dung quen thuộc về một nhà máy ô tô với những dãy xưởng tách biệt và xe tải liên tục vận chuyển linh kiện, Debrecen - tổ hợp sản xuất mới của BMW tại Hungary - được thiết kế như một hệ sinh thái thống nhất.

Từ dập thân xe, hàn, sơn, lắp ráp đến sản xuất pin đều được kết nối trong cùng một khuôn viên, tạo nên mô hình sản xuất mà BMW kỳ vọng sẽ định hình các nhà máy của hãng trong tương lai.

Đây cũng là nơi chiếc BMW iX3 thế hệ mới, mẫu xe đầu tiên thuộc nền tảng Neue Klasse, được đưa vào sản xuất hàng loạt. Cột mốc 50.000 xe xuất xưởng không chỉ đánh dấu năng lực sản xuất của nhà máy mà còn cho thấy mô hình mới của BMW đã sẵn sàng vận hành ở quy mô công nghiệp.

Khác với nhiều cơ sở được cải tạo từ các nhà máy xe động cơ đốt trong, Debrecen được xây dựng từ đầu dành riêng cho kỷ nguyên xe điện. Điều đó cho phép BMW thiết kế lại toàn bộ quy trình sản xuất, từ bố trí nhà xưởng, hệ thống robot đến luồng vận chuyển linh kiện mà không bị giới hạn bởi hạ tầng cũ.

Toàn cảnh nhà máy BMW Group Debrecen tại Hungary. (Ảnh: BMW Group)

Toàn cảnh nhà máy BMW Group Debrecen tại Hungary. (Ảnh: BMW Group)

Xây dựng nhà máy trong thế giới số

Một trong những điểm đặc biệt của Debrecen là gần như toàn bộ nhà máy đã được “xây dựng” trong môi trường số trước khi thi công ngoài thực địa.

BMW sử dụng công nghệ Digital Twin (bản sao số) để mô phỏng từng phân xưởng, robot, băng chuyền và tuyến logistics. Nhờ đó, các kỹ sư có thể kiểm tra cách dây chuyền vận hành, phát hiện điểm nghẽn và điều chỉnh thiết kế trước khi lắp đặt thiết bị thực tế.

Không chỉ phục vụ giai đoạn xây dựng, Digital Twin còn cho phép BMW thử nghiệm nhiều kịch bản sản xuất khác nhau, từ tăng sản lượng, bổ sung mẫu xe mới cho đến xử lý các tình huống phát sinh. Điều này giúp giảm thời gian chạy thử dây chuyền và hạn chế những thay đổi tốn kém khi nhà máy đã đi vào hoạt động.

Trước khi hoàn thành ngoài thực địa, toàn bộ nhà máy đã được mô phỏng bằng công nghệ Digital Twin để kiểm tra luồng vận hành và tối ưu dây chuyền sản xuất. (Ảnh: BMW Group)

Trước khi hoàn thành ngoài thực địa, toàn bộ nhà máy đã được mô phỏng bằng công nghệ Digital Twin để kiểm tra luồng vận hành và tối ưu dây chuyền sản xuất. (Ảnh: BMW Group)

AI điều phối toàn bộ dây chuyền

Nếu robot là hình ảnh dễ nhận thấy nhất tại Debrecen thì phía sau chúng là một hệ thống dữ liệu và trí tuệ nhân tạo đóng vai trò như “bộ não” của nhà máy.

Mỗi robot, băng chuyền, xe tự hành và trạm kiểm tra đều liên tục gửi dữ liệu về trung tâm điều hành. Tại đây, AI phân tích thông tin theo thời gian thực để theo dõi tiến độ sản xuất, phát hiện nguy cơ ùn tắc hoặc dự báo các sự cố có thể ảnh hưởng đến dây chuyền.

Khi một khu vực sắp thiếu linh kiện hoặc một thiết bị có dấu hiệu hoạt động bất thường, hệ thống có thể đưa ra cảnh báo sớm, giúp kỹ sư xử lý trước khi xảy ra gián đoạn.

Theo BMW, cách vận hành dựa trên dữ liệu giúp tối ưu hiệu suất sản xuất, đồng thời nâng cao khả năng kiểm soát chất lượng đối với từng chiếc xe.

Hàng trăm robot phối hợp trong xưởng hàn để ghép các chi tiết thân xe với độ chính xác cao trước khi chuyển sang công đoạn sơn. (Ảnh: BMW Group)

Hàng trăm robot phối hợp trong xưởng hàn để ghép các chi tiết thân xe với độ chính xác cao trước khi chuyển sang công đoạn sơn. (Ảnh: BMW Group)

Pin và xe được sản xuất trong cùng một hệ sinh thái

Khác với mô hình truyền thống, Debrecen tích hợp dây chuyền lắp ráp pin điện áp cao ngay trong khuôn viên nhà máy.

Các tế bào pin được đưa tới từ đối tác cung ứng, sau đó được lắp ráp thành bộ pin hoàn chỉnh trước khi chuyển trực tiếp sang dây chuyền sản xuất xe. Việc rút ngắn khoảng cách giữa các công đoạn không chỉ giảm chi phí logistics mà còn giúp BMW quản lý dữ liệu của bộ pin trong suốt quá trình sản xuất.

Đây cũng là nơi hãng triển khai thế hệ pin Gen6 dành cho nền tảng Neue Klasse - công nghệ được kỳ vọng cải thiện mật độ năng lượng, tốc độ sạc và hiệu suất vận hành so với thế hệ trước.

Debrecen tích hợp dây chuyền lắp ráp pin điện áp cao ngay trong khuôn viên, giúp rút ngắn chuỗi cung ứng và nâng cao khả năng kiểm soát chất lượng. (Ảnh: BMW Group)

Debrecen tích hợp dây chuyền lắp ráp pin điện áp cao ngay trong khuôn viên, giúp rút ngắn chuỗi cung ứng và nâng cao khả năng kiểm soát chất lượng. (Ảnh: BMW Group)

Hướng tới một nhà máy xanh

Bên cạnh số hóa, yếu tố “Green” trong chiến lược BMW iFACTORY cũng được thể hiện rõ tại Debrecen.

Theo BMW, đây là nhà máy đầu tiên trong mạng lưới toàn cầu của hãng được thiết kế để không sử dụng nhiên liệu hóa thạch trong hoạt động sản xuất thường ngày. Nhiều công đoạn được điện hóa, kết hợp với nguồn điện từ năng lượng tái tạo và hệ thống quản lý năng lượng thông minh.

Khắp nhà máy, hàng nghìn cảm biến liên tục theo dõi mức tiêu thụ điện của từng thiết bị. Dữ liệu này giúp hệ thống phát hiện những khu vực vận hành chưa tối ưu và đưa ra điều chỉnh nhằm giảm tiêu hao năng lượng.

Ngay cả xưởng sơn - vốn là một trong những khu vực tiêu tốn nhiều năng lượng nhất của ngành ô tô - cũng được BMW cải tiến để giảm lượng điện, nước và phát thải trong quá trình vận hành.

Debrecen được thiết kế để không sử dụng nhiên liệu hóa thạch trong hoạt động sản xuất thường ngày, đồng thời tối ưu tiêu thụ năng lượng và tài nguyên. (Ảnh: BMW Group)

Debrecen được thiết kế để không sử dụng nhiên liệu hóa thạch trong hoạt động sản xuất thường ngày, đồng thời tối ưu tiêu thụ năng lượng và tài nguyên. (Ảnh: BMW Group)

Logistics tự động và vai trò của con người

Một hình ảnh nổi bật trong nhà máy là các phương tiện vận chuyển tự động (AGV) liên tục di chuyển giữa các phân xưởng.

Những phương tiện này tự xác định lộ trình để đưa linh kiện đến đúng vị trí, đúng thời điểm mà không cần người điều khiển. Khi có thay đổi về lưu lượng hoặc tuyến đường, hệ thống sẽ tự tính toán lại hành trình nhằm duy trì dòng sản xuất liên tục.

Dù mức độ tự động hóa rất cao, con người vẫn giữ vai trò quan trọng trong vận hành nhà máy. Robot đảm nhận các công việc nặng nhọc hoặc lặp đi lặp lại, trong khi kỹ sư và nhân viên tập trung vào giám sát hệ thống, phân tích dữ liệu và xử lý các tình huống phức tạp.

BMW cho biết nhiều nhân viên tại Debrecen đã được đào tạo thông qua mô hình nhà máy số trước khi dây chuyền thực tế hoàn thành, giúp rút ngắn thời gian làm quen với quy trình mới.

Dù mức độ tự động hóa cao, kỹ sư và nhân viên vẫn giữ vai trò quan trọng trong giám sát, kiểm soát chất lượng và tối ưu quy trình sản xuất. (Ảnh: BMW Group)

Dù mức độ tự động hóa cao, kỹ sư và nhân viên vẫn giữ vai trò quan trọng trong giám sát, kiểm soát chất lượng và tối ưu quy trình sản xuất. (Ảnh: BMW Group)

Bản thiết kế cho các nhà máy BMW trong tương lai

Debrecen không được xây dựng chỉ để sản xuất BMW iX3. Với BMW, đây là nơi thử nghiệm toàn bộ mô hình sản xuất dành cho kỷ nguyên Neue Klasse.

Việc kết hợp Digital Twin, AI, robot, logistics tự động, dây chuyền pin tích hợp và hệ thống quản lý năng lượng trong cùng một nhà máy cho thấy cuộc cạnh tranh giữa các hãng xe đang mở rộng từ sản phẩm sang năng lực sản xuất.

Nếu Neue Klasse là nền tảng cho thế hệ xe điện tiếp theo của BMW, thì Debrecen chính là bản thiết kế cho cách những chiếc xe ấy sẽ được tạo ra. Trong tương lai, những công nghệ và quy trình đang vận hành tại đây nhiều khả năng sẽ được nhân rộng sang các nhà máy khác trong mạng lưới toàn cầu của BMW.

BMW iX3 Neue Klasse là mẫu xe đầu tiên được sản xuất tại Debrecen, mở đầu cho chiến lược Neue Klasse và mô hình sản xuất mới của BMW. (Ảnh: BMW Group)

BMW iX3 Neue Klasse là mẫu xe đầu tiên được sản xuất tại Debrecen, mở đầu cho chiến lược Neue Klasse và mô hình sản xuất mới của BMW. (Ảnh: BMW Group)

Khi chiếc BMW iX3 Neue Klasse lăn bánh khỏi dây chuyền lắp ráp, điều người ta nhìn thấy là một mẫu SUV điện mới. Nhưng phía sau sản phẩm ấy là một quá trình chuyển đổi sâu rộng hơn nhiều.

Debrecen không phải nhà máy lớn nhất của BMW, cũng chưa phải nơi có sản lượng cao nhất. Giá trị của nó nằm ở chỗ đây là nhà máy đầu tiên được xây dựng hoàn toàn cho kỷ nguyên xe điện, nơi mọi quyết định - từ cách bố trí robot, tổ chức logistics, quản lý năng lượng đến đào tạo nhân lực - đều được thiết kế với mục tiêu phục vụ một nền công nghiệp ô tô mới.

Trong bối cảnh các hãng xe toàn cầu đều chạy đua phát triển xe điện, BMW dường như muốn chứng minh rằng tương lai của ngành không chỉ được quyết định bởi những mẫu xe xuất hiện trên đường phố, mà còn bởi những nhà máy đứng phía sau chúng.

Nếu Neue Klasse là lời tuyên bố về thế hệ xe tiếp theo của BMW, thì Debrecen chính là lời tuyên bố về cách những chiếc xe ấy sẽ được tạo ra.

Phan Hoàng

Nguồn VTC: https://vtcnews.vn/ben-trong-debrecen-noi-bmw-xay-dung-nha-may-cua-tuong-lai-ar1031650.html