Bí ẩn chủ nhân ngôi mộ cổ chứa báu vật trên đỉnh núi

Trong quá trình xây dựng công trình phục vụ du lịch tại khu thắng cảnh Thiên Thượng Vương Thành, huyện Nghi Thủy, tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc, công nhân bất ngờ phát hiện nhiều mảnh đồ đồng cổ. Nhận thấy dấu hiệu bất thường, cơ quan quản lý di sản địa phương nhanh chóng kiểm tra hiện trường và xác định bên dưới là một khu mộ cổ có quy mô lớn.

Sau khi được cấp phép, Viện Khảo cổ Sơn Đông phối hợp với các đơn vị liên quan tiến hành khai quật cứu hộ. Ngôi mộ nằm trên đỉnh núi Kỷ Vương Cố, cách trung tâm huyện Nghi Thủy khoảng 40 km về phía Tây Bắc. Đây là dạng núi có đỉnh tương đối bằng phẳng nhưng xung quanh là những vách đá dựng đứng, đặc trưng của vùng núi Nghi Mông.

Đỉnh núi cao 577,2 m so với mực nước biển, diện tích khoảng 0,45 km². Điều khiến giới khảo cổ bất ngờ là người xưa đã lựa chọn địa hình hiểm trở như vậy để xây dựng một khu mộ có quy mô lớn.

Ngôi mộ cổ hơn 2.600 năm tuổi trên núi Kỷ Vương Cố chứa nhiều báu vật và dấu tích tuẫn táng. Ảnh: Viện Nghiên cứu Khảo cổ và Di sản văn hóa tỉnh Sơn Đông phối hợp cùng Cục Di sản Văn hóa Quốc gia Trung Quốc.

Qua khảo sát, các chuyên gia xác định ngôi mộ được xây dựng vào khoảng giữa đến cuối thời Xuân Thu, cách ngày nay hơn 2.600 năm. Khu mộ được đào trực tiếp vào nền đá, có chiều dài tổng thể khoảng 40 m, rộng 13 m và sâu khoảng 2,2 m.

Điểm đặc biệt nhất nằm ở cách bố trí không gian mai táng. Thông thường, trong nhiều khu mộ quý tộc thời Đông Chu, hố chôn xe ngựa được xây dựng tách biệt với buồng mộ chính. Tuy nhiên, tại Kỷ Vương Cố, cả buồng mộ và hố xe ngựa lại nằm chung trong một hố đá lớn.

Phía Nam là khu vực đặt quan tài và đồ tùy táng, phía Bắc dành cho xe ngựa. Một đường dẫn được bố trí ở phía Đông Nam, hướng thẳng vào khu vực quan tài. Cấu trúc này được đánh giá là hiếm gặp, cung cấp thêm tư liệu về sự đa dạng trong phong tục mai táng của các nước chư hầu thời Xuân Thu.

Trong quá trình khai quật, các chuyên gia tìm thấy nhiều hiện vật bằng đồng, ngọc, đá và các vật liệu khác. Khu vực phía Nam buồng mộ chứa nhiều đồ đồng nghi lễ, gồm đỉnh đồng, nồi, bình đựng rượu và những vật dụng dùng trong tế lễ. Đáng chú ý, một số loại đồ đồng xuất hiện thành bộ bảy chiếc, phản ánh nghi thức sử dụng lễ khí của tầng lớp quý tộc.

Tại khoang phía Bắc, nhóm khảo cổ phát hiện nhiều nhạc khí, gồm chuông đồng, khánh đá và các nhạc cụ phục vụ nghi lễ. Những hiện vật này cho thấy âm nhạc giữ vai trò quan trọng trong đời sống chính trị, tín ngưỡng và lễ nghi thời Xuân Thu.

Bên trong quan tài chính còn có nhiều đồ ngọc, gồm ngọc hình hổ, vòng ngọc và những món trang sức tinh xảo. Sự phong phú của đồ tùy táng cho thấy người được chôn cất có địa vị cao trong xã hội đương thời.

Một trong những phát hiện đáng chú ý nhất là dấu tích của ba người được chôn cùng chủ mộ. Theo tư liệu khảo cổ do chính quyền huyện Nghi Thủy công bố, ba người này được đặt trong những quan tài riêng, phân bố ở phía Bắc, phía Nam và phía Tây quan tài chính.

Ngoài ra, bên dưới quan tài còn có dấu tích một con chó được chôn theo. Phát hiện này phản ánh tục tuẫn táng từng tồn tại trong xã hội cổ đại, khi con người hoặc động vật được đưa vào khu mộ để phục vụ quan niệm về thế giới sau khi chết.

Tuy nhiên, việc xác định chính xác nguyên nhân tử vong và hoàn cảnh của những người được chôn theo cần dựa trên bằng chứng nhân học và khảo cổ. Do đó, không thể chỉ từ vị trí hài cốt mà kết luận họ bị sát hại bằng phương thức cụ thể nào.

Tại khu vực phía Bắc ngôi mộ, các nhà khảo cổ phát hiện dấu tích bốn cỗ xe ngựa. Mỗi cỗ xe được kéo bởi hai con ngựa. Dù phần lớn cấu kiện bằng gỗ đã phân hủy, nhiều bộ phận kim loại và xương ngựa vẫn được bảo tồn. Đặc biệt, trong cỗ xe số hai, nhóm khai quật tìm thấy ba đồ đồng nghi lễ, gồm đỉnh đồng, nồi và bình đựng thức ăn.

Việc phát hiện những đồ đồng này ngay trên xe ngựa được đánh giá là hiện tượng hiếm gặp trong khảo cổ học khu vực Sơn Đông. Ngoài ra, nhiều mũi tên, giáo và vũ khí bằng đồng cũng được tìm thấy trong khu vực xe ngựa. Các chuyên gia nhận định những cỗ xe có thể được sử dụng trong chiến tranh hoặc các nghi thức thể hiện quyền lực.

Tại khu vực phía bắc ngôi mộ, các nhà khảo cổ phát hiện dấu tích bốn cỗ xe ngựa. Mỗi cỗ xe được kéo bởi hai con ngựa. Ảnh: @Phóng viên Zhang Xiaoli (Trương Hiểu Lý) thuộc Tân Hoa Xã, Trung Quốc.

Dù phát hiện nhiều hiện vật quý, danh tính người nằm trong ngôi mộ vẫn chưa được xác định. Hài cốt chủ mộ đã phân hủy gần như hoàn toàn, khiến các chuyên gia không thể kết luận chắc chắn về giới tính và độ tuổi.

Một số nhà nghiên cứu cho rằng đây có thể là nơi an táng một vị quân chủ hoặc phu nhân thuộc nước Kỷ thời Xuân Thu. Giả thuyết này xuất phát từ truyền thuyết địa phương kể rằng sau khi nước Kỷ suy yếu, một thành viên hoàng tộc đã đến khu vực Kỷ Vương Cố để sinh sống và củng cố lực lượng.

Tuy nhiên, những nhà nghiên cứu khác lại cho rằng ngôi mộ có thể liên quan đến nước Cử, một quốc gia cổ từng tồn tại tại khu vực Sơn Đông. Đáng chú ý, trên một số đồ đồng xuất hiện chữ khắc liên quan đến những nhân vật lịch sử, mở ra khả năng xác định chủ nhân thông qua nghiên cứu văn tự cổ. Tuy vậy, chưa có bằng chứng đủ sức thuyết phục để khẳng định ngôi mộ thuộc về nhân vật nào.

Xem video: “Loài hoa khổng lồ có hình dáng như vương miện từng xuất hiện từ hàng trăm triệu năm trước”.