Bí ẩn về phi công hạ cánh máy bay Flydubai sau khi cơ trưởng bị đâm

Cơ trưởng người Ấn Độ Smit Machchhar cùng các hành khách đã được ca ngợi vì ngăn chặn vụ tấn công trên chuyến bay FZ1073 của Flydubai từ Dubai đến Tel Aviv hôm 30/9. Tuy nhiên, những người trực tiếp đưa chiếc Boeing 737 đang mất kiểm soát trở lại đường bay và hạ cánh an toàn vẫn là những nhân vật ít được biết đến.

Theo Assaf Rajuan, một hành khách tham gia khống chế cơ phó, có hai phi công khác trên máy bay. Họ ngồi ở hàng ghế số 6, ngay phía trước ông ở hàng ghế số 7.

“Có hai phi công khác trên máy bay, đều là người Anh. Chúng tôi biết họ là phi công. Chính họ là những người đã đứng ra thực hiện việc hạ cánh máy bay”, ông Rajuan nói với CNN.

Danh tính hai phi công này chưa được công bố chính thức. Trước đó xuất hiện thông tin cho rằng họ là phi công người Nga và Ukraine, nhưng thông tin này dường như không chính xác.

Khoảnh khắc hành khách khống chế cơ phó trên máy bay Flydubai Video do truyền hình Israel công bố ghi lại tiếng hành khách la hét, cảnh cơ trưởng Smit Machchhar nằm đẫm máu ngoài buồng lái và cơ phó bị khống chế sau khi bị cáo buộc tìm cách lao máy bay xuống.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết một tổ bay khác trên máy bay đã vào buồng lái và kịp thời ổn định tình hình.

Flydubai cũng xác nhận máy bay được “các thành viên phi hành đoàn flydubai đang làm nhiệm vụ và có mặt trên chuyến bay kiểm soát thành công”. Những người này sau đó chuyển hướng và đưa máy bay hạ cánh an toàn xuống sân bay Tabuk của Saudi Arabia.

Vì sao có thêm phi công trên chuyến bay?

Việc có thêm phi công ngồi trong khoang hành khách trên cùng một chuyến bay không nhất thiết là điều bất thường trong hoạt động khai thác hàng không.

David Soucie, chuyên gia phân tích an toàn hàng không, cho biết một chuyến bay có thể có thêm phi công nếu họ đang được điều chuyển để thực hiện một chuyến bay khác. Trong trường hợp này, những phi công đó thường không ở trạng thái làm nhiệm vụ, NDTV phân tích.

Truyền thông Israel dẫn các nguồn tin am hiểu sự việc cho biết chuyến bay FZ1073 có tổng cộng 4 phi công. Cơ trưởng và cơ phó ban đầu trực tiếp điều khiển máy bay trong buồng lái, trong khi hai phi công còn lại ngồi ở khoang hành khách với tư cách phi công dự bị.

Phi công người Ấn Độ Smit Machchhar, người được các nhà lãnh đạo Israel và Ấn Độ ca ngợi là anh hùng vì đã cứu sống hành khách sau khi bị đồng nghiệp đâm trong một vụ được cho là cố ý làm rơi máy bay flydubai hôm 30/9. Ảnh: Reuters.

Việc bố trí thêm phi công được cho là liên quan đến khả năng thay đổi lộ trình. Nếu máy bay phải chuyển hướng và hành trình kéo dài, phi hành đoàn ban đầu có thể vượt quá giới hạn thời gian làm việc được phép. Khi đó, phi công dự bị có thể thay thế để bảo đảm chuyến bay tiếp tục vận hành theo quy định.

“Nếu xảy ra sự cố trên không phận Kuwait và họ yêu cầu bạn chuyển hướng, hành trình có thể kéo dài thêm một đến hai giờ”, một nguồn tin giải thích. Khi đó, phi hành đoàn ban đầu có thể không còn đủ thời gian làm việc để tiếp tục thực hiện chuyến bay khứ hồi.

Alan Diehl, chuyên gia hàng không và cựu điều tra viên của Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia Mỹ (NTSB), cũng lưu ý rằng không phải mọi thành viên phi hành đoàn có khả năng điều khiển máy bay đều nhất thiết đang làm nhiệm vụ với tư cách phi công. Một số thành viên phi hành đoàn, chẳng hạn tiếp viên hàng không, có thể sở hữu giấy phép lái máy bay tư nhân.

Hai phi công dự bị xuất hiện đúng lúc

Vai trò của hai phi công dự bị trở nên đặc biệt quan trọng trong những phút hỗn loạn trên chuyến bay FZ1073.

Cơ phó người Oman được cho là đã dùng hung khí tấn công cơ trưởng và tìm cách phá hoại hệ thống điều khiển máy bay. Dù bị thương nặng, cơ trưởng Machchhar vẫn cố mở cửa buồng lái để tìm kiếm sự hỗ trợ từ bên ngoài.

Các hành khách ngồi gần phía trước nhanh chóng tiến về phía buồng lái để khống chế người tấn công. Cùng lúc, máy bay bắt đầu mất độ cao nhanh chóng.

Dữ liệu theo dõi chuyến bay cho thấy chiếc Boeing 737 đã mất khoảng 5.000 m độ cao trong chưa đầy 2 phút. Trong khoảnh khắc đó, việc đưa một người có đủ kỹ năng vào buồng lái để tiếp quản máy bay trở thành yếu tố quyết định.

Nhận thấy hai phi công dự bị đang ngồi trong khoang hành khách, các hành khách đã đề nghị họ vào buồng lái. Hai người sau đó tiếp quản quyền điều khiển máy bay, trong khi những hành khách khác cùng thành viên phi hành đoàn khống chế cơ phó.

Chiếc máy bay chở hơn 170 người, phần lớn là hành khách Israel, cuối cùng được chuyển hướng và hạ cánh an toàn xuống sân bay Tabuk của Saudi Arabia.

Sự việc khiến hai phi công dự bị trở thành những nhân vật quan trọng trong quá trình ngăn thảm họa, nhưng danh tính và thông tin chi tiết về họ đến nay vẫn chưa được công bố.

Trong lúc cơ trưởng bị thương và cơ phó bị khống chế, khả năng tình cờ có hai phi công đủ năng lực ngồi ngay phía sau đã tạo ra một phương án dự phòng để đưa chiếc máy bay trở lại trạng thái kiểm soát.

Tuy nhiên, các cơ quan chức năng vẫn đang điều tra toàn bộ diễn biến vụ việc, bao gồm động cơ của cơ phó, cách thức cuộc tấn công xảy ra và vai trò cụ thể của từng thành viên phi hành đoàn trong việc đưa máy bay hạ cánh.