Bỉ ra mắt Edenya - 'rừng xích đạo' khổng lồ có mái che lớn nhất thế giới

Khu thắng cảnh rộng 4ha duy trì khí hậu xích đạo quanh năm, là nơi sinh sống của hàng trăm loài động thực vật trên các cảnh quan nhiệt đới liên kết với nhau. (Ảnh: Pairi Daiza)

Dưới mái kính khổng lồ vươn cao giữa vùng nông thôn Bỉ, một “mảnh rừng xích đạo” đang dần hiện hữu.

Công viên động vật hoang dã Pairi Daiza vừa chính thức đưa vào vận hành Edenya - khu hệ sinh thái nhiệt đới khép kín lớn nhất từng được xây dựng tại đây, đánh dấu bước đi mới trong nỗ lực kết hợp bảo tồn sinh học, nghiên cứu khoa học và giáo dục cộng đồng.

Theo phóng viên TTXVN tại Brussels, trải rộng trên diện tích khoảng 40.000m2, Edenya tái hiện một môi trường xích đạo hoàn chỉnh với khí hậu, thảm thực vật và các loài động vật đặc trưng, tất cả được bao phủ dưới hệ thống mái kính hiện đại.

Dự án có tổng vốn đầu tư lên tới 215 triệu euro (hơn 255 triệu USD), chính thức mở cửa đón khách từ ngày 7/2, thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới bảo tồn và công chúng yêu thiên nhiên.

Với chiều dài 206m, chiều rộng 192m và chiều cao 24m, Edenya đã chính thức được Tổ chức Kỷ lục Thế giới Guinness xác nhận là “Nhà kính nhiệt đới lớn nhất thế giới.”

Công trình này còn đồng thời xác lập kỷ lục là “Hệ sinh thái động vật có mái che lớn nhất thế giới,” ghi dấu quy mô hiếm có trong lĩnh vực bảo tồn sinh học. Hiện nay, không gian khép kín này là nơi sinh sống của hơn 230 loài động vật đặc trưng, cả trên cạn lẫn dưới nước.

Edenya được xây dựng trên nền một bãi đỗ xe cũ - lựa chọn mang tính biểu tượng cho cách tiếp cận phát triển bền vững của Pairi Daiza.

Thay vì mở rộng sang những khu vực tự nhiên chưa bị tác động, công viên đã “tái sinh” một không gian đã qua sử dụng, biến nơi đây thành một hệ sinh thái sống động.

Khỉ sóc Peru tại Edenya. (Ảnh: Pairi Daiza)

Toàn bộ khu vực rộng gần 4ha được che phủ, cho phép kiểm soát chặt chẽ nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng và chất lượng nước - những yếu tố then chốt quyết định sự sống còn của các loài nhiệt đới.

Theo ban quản lý Pairi Daiza, Edenya không đơn thuần là một khu trưng bày, mà được định hình như một môi trường sống ổn định, vận hành theo các quy luật tự nhiên. Mục tiêu cao nhất là bảo đảm phúc lợi cho động vật và duy trì sự cân bằng sinh thái lâu dài.

Hiện nay, Edenya là “ngôi nhà chung” của nhiều loài quý hiếm như rồng Komodo, báo đốm châu Mỹ, cùng hàng trăm loài chim, bò sát và thực vật đặc hữu vùng xích đạo; trong tương lai sẽ tiếp nhận thêm lợn biển - loài động vật đang chịu áp lực nghiêm trọng do suy giảm môi trường sống tự nhiên.

Điểm nổi bật của Edenya nằm ở triết lý thiết kế lấy phúc lợi động vật làm trung tâm. Các khu sinh cảnh được mở rộng tối đa, cho phép động vật tự do thể hiện các tập tính tự nhiên như kiếm ăn, bơi lội hay ẩn náu.

Hệ thống hồ nước, địa hình và thảm thực vật được bố trí hài hòa nhằm hạn chế căng thẳng cho động vật trong điều kiện nuôi dưỡng nhân tạo, đồng thời tạo nên một không gian gần gũi với tự nhiên nhất có thể.

Trao đổi với phóng viên TTXVN, ông Éric Domb, người sáng lập Pairi Daiza, cho rằng việc đưa con người đến gần hơn với vẻ đẹp và sự phức tạp của thế giới tự nhiên là cách hiệu quả để nuôi dưỡng tình yêu đối với sự sống.

Theo ông, Edenya không chỉ là một công trình du lịch, mà còn là lời nhắc nhở mạnh mẽ về trách nhiệm của con người đối với hành tinh.

Bên cạnh đó là những yêu cầu khắt khe về môi trường. Việc vận chuyển và tái thích nghi hàng trăm loài thực vật nhiệt đới đòi hỏi quá trình chuẩn bị công phu, từ tái lập điều kiện thổ nhưỡng đến kiểm soát vi khí hậu.

Các chuyên gia cho biết cảnh quan tại Edenya sẽ không “đóng khung” mà tiếp tục phát triển, thay đổi theo thời gian, phản ánh đúng đặc trưng của một hệ sinh thái sống động, luôn vận động và tiến hóa.

Để bảo đảm an toàn và tính bền vững lâu dài, Edenya ứng dụng hàng loạt giải pháp kỹ thuật tiên tiến. Các bể nước sâu phục vụ đời sống động vật thủy sinh được thiết kế bằng kính chịu áp lực lớn, vừa bảo đảm an toàn sinh học, vừa tạo điều kiện cho du khách quan sát mà không xâm lấn sinh cảnh. Toàn bộ hệ thống vận hành được giám sát liên tục, nhằm duy trì các chỉ số môi trường ở trạng thái ổn định.

Có gần 1.800 loài thực vật và hơn 5.000 cây xương rồng và cây thuộc họ Euphorbia trải khắp nhà kính. (Ảnh: Pairi Daiza)

Ông Jérémy Lannoy, phụ trách quản lý các dự án lớn tại Pairi Daiza, cho biết mỗi quyết định kỹ thuật đều xoay quanh hai ưu tiên cốt lõi: phúc lợi động vật và giảm thiểu tác động môi trường.

Chính cách tiếp cận này khiến dự án kéo dài nhiều năm và đòi hỏi nguồn lực lớn, nhưng cũng là nền tảng để Edenya vận hành bền vững trong dài hạn.

Bên cạnh chức năng bảo tồn, Edenya còn mở ra một không gian giáo dục môi trường giàu tính trải nghiệm. Tại đây, du khách được chứng kiến mối quan hệ đan xen giữa các loài trong cùng một hệ sinh thái, từ đó cảm nhận rõ hơn sự mong manh của tự nhiên và vai trò của con người trong việc bảo vệ đa dạng sinh học trước những thách thức của biến đổi khí hậu.

Với Edenya, Pairi Daiza đang từng bước khẳng định vai trò tiên phong trong việc kết hợp bảo tồn sinh học, nghiên cứu khoa học và du lịch bền vững.

Trong bối cảnh không gian tự nhiên trên toàn cầu ngày càng bị thu hẹp, mô hình này được xem là một tham chiếu quan trọng, cho thấy con người vẫn có thể tái tạo và gìn giữ các hệ sinh thái quý giá, đồng thời lan tỏa thông điệp bảo vệ đa dạng sinh học tới cộng đồng rộng lớn hơn./.

(TTXVN/Vietnam+)