Bí thư chi bộ Gen Z muốn khách hàng 'nhấp một ngụm trà, thấy cả một không gian văn hóa'
Phát huy tinh thần xung kích đi đầu, bí thư chi bộ Gen Z trên vùng đất ở độ cao 1.500m so với mực nước biển đánh thức vùng chè Shan Tuyết góp phần phát triển kinh tế địa phương; đưa những sản phẩm nông sản mang theo bản sắc văn hóa của các dân tộc mang tên Tả Củ Tỷ.
Đi xa để trở về
Anh Lý Văn Minh (SN 1998) là con đầu trong gia đình người Dao ở Tả Củ Tỷ, tuổi thơ gắn liền với những triền dốc, sương mù mờ ảo và những cây chè Shan Tuyết. Những mùa chè trôi qua, gia đình anh cũng như nhiều hộ ở bản vẫn lam lũ hái chè, sơ chế thủ công rồi mang xuống chợ phiên bán với giá rẻ như cho. Chén trà khi ấy chỉ mang vị chát của sự nhọc nhằn.
Khát vọng thoát nghèo đã thôi thúc anh nỗ lực học tập, theo đuổi con chữ. Từ những lớp học đơn sơ nơi bản vùng cao, anh bước vào giảng đường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, theo chuyên ngành Nông lâm kết hợp. Để có tiền trang trải học phí, sinh hoạt, anh làm thêm nhiều nghề. “Tôi từng đi bán hàng rong, làm phụ mộc trong những xưởng gỗ, mổ lợn… Cứ việc làm ra tiền chân chính là tôi không nề hà”, anh Minh chia sẻ.
Năm 2021, cầm tấm bằng tốt nghiệp loại khá trên tay, Minh quyết định trở về quê hương. Những lần xuống chợ phiên, chứng kiến cảnh bà con gùi những bao chè vàng (loại chè sơ chế thủ công), bán với giá bèo bọt, có khi bị thương lái ép giá chẳng buồn mua, càng khiến anh trăn trở, rồi quyết định “đổi vận” cho cây chè quê hương.
Những mẻ trà đầu tiên của anh Minh liên tiếp thất bại. Theo anh Minh, vì chưa hiểu đặc tính của búp chè Shan Tuyết, cũng như quy trình làm héo, diệt men; cứ nghĩ đơn giản lửa phải thật to trà mới xanh... Kết quả gần 7 tạ chè phải đổ bỏ khi nước chè lúc đỏ ngầu, lúc đắng chát.
Anh Minh thu hái chè Shan Tuyết. Ảnh: NVCC
Năm 2019, anh Lý Văn Minh vinh dự được kết nạp Đảng tại Chi bộ thôn Sảng Mào Phố (Đảng bộ Tả Củ Tỷ). Tại Đại hội Chi bộ Sảng Mào Phố nhiệm kỳ 2022 – 2025, anh được tín nhiệm bầu làm Bí thư. Hiện Chi bộ có 14 đảng viên, chủ yếu là người trẻ dân tộc Dao.
Không nản chí, anh tiếp tục mày mò, tìm hiểu tự trang bị kiến thức từ internet đến thực tế. Anh tham gia các lớp tập huấn, khởi nghiệp do Tỉnh Đoàn Lào Cai tổ chức; tham khảo cách làm trà ở một số địa phương.
Anh nhận ra điều kiện tự nhiên của Tả Củ Tỷ chính với độ cao lớn, sương mù bao phủ quanh năm giúp búp trà tích tụ tinh túy là "chìa khóa". Anh thay đổi hoàn toàn quy trình từ thu hái, sấy, chế biến cũng như điều chỉnh điều kiện phù hợp ở từng công đoạn về diệt men, nhiệt độ lửa… để giữ hương thơm nguyên bản cho chè.
Anh Minh bên cây chè Shan Tuyết cổ thụ. Ảnh: NVCC
Nhịp cầu thoát nghèo từ trà Shan Tuyết
Với vai trò Bí thư Chi bộ thôn Sảng Mào Phố, anh Minh đã góp phần định hướng Chi bộ phát triển kinh tế - xã hội, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, thực hiện nếp sống văn minh hướng tới xây dựng thôn bản “xanh – hài hòa – bản sắc – hạnh phúc”.
Trên hành trình xung kích, đi đầu phát triển kinh tế, anh ấn tượng nhất là khi đề xuất và được UBND tỉnh Lào Cai cấp phép cho hợp tác xã nông nghiệp do anh làm giám đốc, được sử dụng địa danh Tả Củ Tỷ trong xây dựng và phát triển thương hiệu chè, nông sản của xã. "Đây là một dấu mốc quan trọng trong quá trình công tác và xây dựng bản làng của tôi cùng bà con nhân dân, chắp cánh cho những ý tưởng sáng tạo, những sản phẩm nông sản mang theo bản sắc văn hóa của các dân tộc mang tên Tả Củ Tỷ” , anh Minh nói.
Đặc biệt, phát huy tinh thần xung kích, đi đầu của người đảng viên, anh Minh cùng 7 thanh niên khác thành lập hợp tác xã nông nghiệp Tả Củ Tỷ.
Anh tìm tòi hoàn thiện quy trình và thuyết phục bà con thay đổi thói quen canh tác, cách chăm sóc cây chè và thu hái để bảo đảm chất lượng, nâng cao giá trị sản phẩm.
Đến nay, hợp tác xã do anh làm giám đốc đã có 12 thành viên chính thức và liên kết với gần 200 hộ dân trên vùng nguyên liệu rộng 168ha. Sản lượng trà khô đạt 100-120 tấn/năm.
Quan trọng hơn, giá trị kinh tế của cây chè đã tăng cao. Hợp tác xã thu mua ổn định từ 20.000 – 60.000 đồng/kg chè tươi. Các thành viên HTX có thu nhập ổn định từ 7-9 triệu đồng/tháng. Nhiều hộ dân đã chính thức thoát nghèo, có tiền sửa nhà và lo cho con cái ăn học.
"Tôi muốn khi khách hàng nhấp một ngụm trà, họ sẽ thấy cả một không gian văn hóa Tả Củ Tỷ", Lý Văn Minh tâm sự
Thương hiệu chè Tả Củ Tỷ hiện sở hữu 7 dòng sản phẩm đa dạng, trong đó Lục trà đạt OCOP 3 sao. Đặc biệt là dòng trà "Bạch Tiên" – loại trà hoang dã hái mùa đông với lớp lông mao trắng muốt, giá bán tiền triệu mỗi cân mà vẫn "cháy hàng".
Đặc biệt, anh Minh và hợp tác xã Tả Củ Tỷ không chỉ bán trà, còn gửi gắm câu chuyện văn hóa của đồng bào Dao bản địa. Trong từng bao bì, logo sản phẩm, anh đều khéo léo đưa vào họa tiết hoa văn thổ cẩm của người Dao.
Anh Minh cũng chia sẻ thêm, hợp tác xã đang triển khai dự án hỗ trợ 25 hộ nghèo và cận nghèo tại xã, hướng dẫn kỹ thuật bảo tồn và bao tiêu sản phẩm, cam kết mang lại thu nhập ít nhất 1 triệu đồng/tháng cho mỗi hộ chỉ từ việc hái chè đúng cách. Bên cạnh đó, anh cũng đang ấp ủ những dự định để đưa hương sắc trà từ những gốc chè cổ thụ của Tả Củ Tỷ vươn xa hơn ra thị trường.
Với nỗ lực không ngừng nghỉ, hợp tác xã do Lý Văn Minh lãnh đạo đã đạt doanh thu 1,6 tỷ đồng/năm, lợi nhuận hơn 400 triệu đồng và tạo việc làm cho 30 lao động. Cá nhân Bí thư chi bộ Lý Văn Minh vinh dự nhận danh hiệu Thanh niên tiên tiến làm theo lời Bác toàn quốc năm 2023 và Giải thưởng Lương Định Của năm 2025 do T.Ư Đoàn trao tặng.
Anh Lý Văn Minh nhận giải thưởng Lương Định Của năm 2025. Ảnh: Xuân Tùng
Theo anh Minh, điều kiện Sàng Mào Phố, Tả Củ Tỷ vẫn còn nhiều khó khăn về hạ tầng giao thông, mạng internet, điện; địa hình chia cắt, dân cư sống rải rác. Việc triển khai chuyển đổi số, đưa nếp sống văn minh và các nghị quyết của Đảng vào cuộc sống gặp nhiều trở ngại do trình độ nhận thức của người dân còn hạn chế… Điều này càng đòi hỏi cán bộ, đảng viên phát huy rõ nét vai trò, trách nhiệm, luôn phải gương mẫu, đi đầu trong phát triển kinh tế, sáng tạo đổi mới cách nghĩ, cách làm.
