Bộ Công Thương đề xuất giảm còn 20 đầu mối, thành lập Cục Năng lượng - Dầu khí
Bộ Công Thương vừa gửi Bộ Tư pháp hồ sơ thẩm định dự thảo nghị định quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ.
Theo Bộ Công Thương, cơ cấu tổ chức hiện nay gồm 21 đơn vị, đã giảm 7 đầu mối so với trước đây. Mô hình này về cơ bản phù hợp với phạm vi quản lý đa ngành, đa lĩnh vực của Bộ. Tuy nhiên, trong quá trình vận hành vẫn còn một số tồn tại như chức năng, nhiệm vụ của một số đơn vị trong Bộ và trong các đơn vị thuộc Bộ còn trùng lắp, chưa rõ ràng; việc sáp nhập, hợp nhất một số đơn vị để thu gọn đầu mối còn mang tính cơ học.
Từ thực tế đó, Bộ Công Thương cho rằng cần tiếp tục đổi mới, sắp xếp, kiện toàn tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, gắn với cơ cấu lại đội ngũ cán bộ, công chức đủ phẩm chất, năng lực trong tình hình mới. Việc sửa đổi, bổ sung chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và tổ chức lại các đơn vị thuộc Bộ cũng nhằm phục vụ mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Trụ sở Bộ Công Thương - Ảnh: Nguyên Thảo
Theo dự thảo, Bộ Công Thương đề xuất đổi tên Vụ Kế hoạch, Tài chính và Quản lý doanh nghiệp thành Vụ Kế hoạch - Tài chính. Lý do thời gian tới sẽ giảm bớt nhiệm vụ quản lý doanh nghiệp với vai trò đại diện chủ sở hữu vốn nhà nước và chuyển giao về SCIC.
Đổi tên Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số thành Cục Thương mại điện tử, sau khi chuyển giao mảng chuyển đổi số sang Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công. Đơn vị này sau đó được tổ chức lại và đổi tên thành Cục Khoa học công nghệ và Chuyển đổi số. Cục mới tiếp nhận mảng chuyển đổi số từ Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, đồng thời chuyển giao mảng tiết kiệm năng lượng sang Vụ Dầu khí và Than. Mảng quản lý cụm công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và khuyến công được chuyển sang Cục Công nghiệp.
Bộ Công Thương đề xuất hợp nhất Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Vụ Chính sách thương mại đa biên thành Vụ Phát triển thị trường nước ngoài và Hội nhập kinh tế quốc tế. Vụ mới tiếp tục duy trì 9 phòng để tạo điều kiện thực hiện tốt nhiệm vụ về công tác đối ngoại, đàm phán và hợp tác về thị trường với nước ngoài.
Thành lập Cục Năng lượng - Dầu khí trên cơ sở Vụ Dầu khí và Than. Đơn vị này tiếp nhận mảng nhiệm vụ tiết kiệm năng lượng từ Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công, đồng thời thực hiện thêm nhiệm vụ quản lý năng lượng ngoài khơi và nhiệm vụ cơ quan thường trực về an ninh năng lượng quốc gia.
Bộ Công Thương tiếp tục duy trì 15 đơn vị gồm: Vụ Tổ chức cán bộ, Vụ Pháp chế, Văn phòng Bộ, Cục Điện lực, Cục Công nghiệp, Cục Kỹ thuật an toàn và Môi trường công nghiệp, Cục Hóa chất, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Ủy ban Cạnh tranh quốc gia, Cục Xuất nhập khẩu, Cục Phòng vệ thương mại, Cục Xúc tiến thương mại, Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương, Báo Công Thương và Tạp chí Công Thương.
Về vị trí và chức năng, dự thảo nghị định tiếp tục kế thừa các quy định hiện hành. Tuy nhiên, Bộ Công Thương đề xuất bổ sung chức năng quản lý nhà nước về tài nguyên khoáng sản; quản lý nhà nước về khu công nghiệp, khu kinh tế, khu thương mại tự do và các loại hình khu kinh tế khác. Mục tiêu là thống nhất Bộ Công Thương là đầu mối quản lý nhà nước trong các lĩnh vực này.
Dự thảo cũng bổ sung chức năng quản lý về công nghiệp sinh học và công nghiệp điện tử, không bao gồm công nghiệp công nghệ thông tin và công nghiệp công nghệ số. Đây là những nội dung mới trong chức năng của Bộ, gắn với yêu cầu quản lý các lĩnh vực công nghiệp đang có nhiều biến chuyển trong bối cảnh chuyển đổi mô hình tăng trưởng và phát triển các ngành công nghiệp nền tảng.
Việc thành lập Cục Năng lượng - Dầu khí cũng diễn ra sau nhiều lần điều chỉnh mô hình quản lý lĩnh vực năng lượng. Năm 1987, Bộ Năng lượng được thành lập trên cơ sở hợp nhất Bộ Điện lực và Bộ Mỏ và Than, sau đó giải thể năm 1995, chuyển chức năng quản lý nhà nước về Bộ Công nghiệp, tiền thân của Bộ Công Thương.Năm 2011, Chính phủ thành lập Tổng cục Năng lượng trực thuộc Bộ Công Thương, quản lý tập trung các lĩnh vực điện, dầu khí, than, năng lượng tái tạo và tiết kiệm năng lượng. Đến năm 2017, Tổng cục Năng lượng được chia tách thành 3 đơn vị gồm: Vụ Dầu khí và Than, Vụ Tiết kiệm năng lượng và Phát triển bền vững, Cục Điện lực và Năng lượng tái tạo.Tháng 3/2025, Cục Điện lực được thành lập trên cơ sở hợp nhất Cục Điện lực và Năng lượng tái tạo với Cục Điều tiết điện lực. Cùng thời điểm, Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công được hình thành từ việc hợp nhất Vụ Khoa học công nghệ, Vụ Tiết kiệm năng lượng và Phát triển bền vững, Cục Công Thương địa phương.










