Bộ trưởng Tài chính Mỹ nêu ba mục tiêu gây sức ép với Iran

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent phát biểu họp báo tại Washington, DC. Ảnh: Kyodo/TTXVN phát

Trong cuộc trả lời phỏng vấn Fox News, ông Bessent nói: “Các chuyến bay quốc tế từ Iran, có lẽ hơn 80 hoặc 90% số chuyến, đã bị đình chỉ. Tôi không chắc các đại diện Iran tại Liên hợp quốc sẽ về nước bằng cách nào”.

Về các thông tin cho rằng tàu chở dầu bị tấn công, ông Bessent khẳng định phần lớn các tàu vẫn hoạt động bình thường.

Ông cũng cảnh báo các bên hỗ trợ cho Iran khi tuyên bố: “Chúng tôi sẽ truy tố và xử lý các công ty và các tài khoản ngân hàng hàng ngày và hàng tuần”.

Đề cập các mục tiêu rộng hơn, ông Bessent tiết lộ rằng mục tiêu ở đây có thể là một trong ba kịch bản. Kịch bản thứ nhất là mâu thuẫn nội bộ giới lãnh đạo Iran. Kịch bản thứ hai là cuộc nổi dậy của người dân Iran. Kịch bản thứ ba là khiến Iran phải tuân thủ thỏa thuận nếu muốn đạt thỏa thuận.

Phát biểu của ông Bessent xuất hiện trong bối cảnh ngày 23/9, kênh Channel 12 của Israel đưa tin, trong các cuộc đàm phán gián tiếp bên lề kỳ họp Đại hội đồng Liên hợp quốc (ĐHĐ LHQ) tại New York, các nhà đàm phán Mỹ đã bác bỏ đề nghị của Iran về việc mở lại eo biển Hormuz, khẳng định Iran không kiểm soát tuyến đường thủy này cũng như đặt câu hỏi về tư cách pháp lý của Iran khi đưa ra đề nghị như vậy.

Trong khi đó, Iran đã cho Mỹ một tuần để đáp ứng các yêu cầu công khai của mình, trong đó bao gồm việc dỡ bỏ ngay lập tức lệnh phong tỏa hàng hải, giải tỏa tất cả các tài sản của Iran đã bị đóng băng và chấm dứt chiến tranh trên tất cả các mặt trận.

Đây là vòng đàm phán đầu tiên giữa hai bên kể từ giữa tháng 6 năm nay và phía Israel không có đại diện tham gia sự kiện này. Các cuộc tiếp xúc không chính thức giữa Mỹ và Iran có thể được tổ chức trước khi kỳ họp ĐHĐ LHQ kết thúc. Tuy nhiên, các bên trung gian đang chờ đợi quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc có tiếp tục tiến trình ngoại giao này hay theo đuổi một hướng đi khác.

Trước đó, ngày 22/9, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã gặp Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff bên lề phiên thảo luận chung của ĐHĐ LHQ và chuyển các điều kiện của Iran để mở lại eo biển Hormuz.

Trước các biện pháp siết chặt kiểm soát của Iran, dữ liệu từ hệ thống theo dõi tàu Kpler ghi nhận lúc 2h theo giờ GMT ngày 23/9 (tức 9h cùng ngày theo giờ Việt Nam) cho thấy 3 tàu chở hàng hóa đã đi qua eo biển Hormuz vào ngày 22/9; giảm 1 tàu so ngày 21/9 và thấp hơn mức trung bình 15 tàu trong 10 ngày trước đó. Trong khi đó, 22 tàu chở hàng hóa đã đi qua eo biển Bab el-Mandeb, thấp hơn mức trung bình khoảng 26 tàu đi qua eo biển này trong 10 ngày qua.