Bộ trưởng Vũ Hải Quân: Giá trị của AI phải được đo bằng hiệu quả thực chất

Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân phát biểu tại Tuần lễ Số Quốc tế Việt Nam năm 2026. Ảnh: MH.

3 ưu tiên cho phát triển AI

Ngày 28/10, tại lễ khai mạc Tuần lễ Số quốc tế Việt Nam 2026, Bộ trưởng Vũ Hải Quân nhấn mạnh AI đang làm thay đổi cách các nền kinh tế tăng trưởng, cách chính phủ phục vụ người dân, cũng như cách các quốc gia cạnh tranh và hợp tác.

Bộ trưởng Vũ Hải Quân cho biết chủ đề của Tuần lễ Số quốc tế Việt Nam 2026 tập trung vào 3 nội dung có mối liên hệ chặt chẽ: kết nối thông minh, quản trị AI và thúc đẩy chuyển đổi bằng AI.

Về kết nối thông minh, Bộ trưởng nhấn mạnh AI không thể phát triển nếu thiếu các mạng lưới có năng lực, nguồn lực tính toán, dữ liệu chất lượng và hạ tầng số đáng tin cậy. Những nguồn lực này cần được tiếp cận rộng rãi với chi phí hợp lý, bảo đảm an toàn và sử dụng năng lượng hiệu quả, thay vì chỉ dành cho các doanh nghiệp lớn hoặc nền kinh tế phát triển.

Mục tiêu không chỉ là kết nối nhiều người hơn mà còn là kết nối con người, dữ liệu, hệ thống và ý tưởng theo cách tạo ra tri thức và giá trị.

Về quản trị AI, Bộ trưởng cho rằng các quy định cần rõ ràng, thiết thực và dựa trên mức độ rủi ro, vừa khuyến khích đổi mới sáng tạo, thử nghiệm có trách nhiệm, vừa bảo đảm an toàn, trách nhiệm giải trình, quyền riêng tư và an ninh mạng.

Trong bối cảnh các hệ thống AI và dữ liệu vượt qua biên giới quốc gia, quy định giữa các nước cần có khả năng phối hợp và tương thích. Theo Bộ trưởng, nếu thiếu niềm tin, AI sẽ không thể được ứng dụng rộng rãi; nếu thiếu hợp tác, sẽ không thể hình thành một hệ sinh thái AI toàn cầu thực sự.

Đối với việc thúc đẩy chuyển đổi bằng AI, Bộ trưởng nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ các dự án riêng lẻ sang chuyển đổi trên phạm vi toàn bộ nền kinh tế và xã hội.

“Giá trị của AI không được đo bằng số lượng chiến lược, dự án thí điểm hay mô hình mới. Giá trị đó phải được đo bằng chất lượng dịch vụ công tốt hơn, năng suất cao hơn, doanh nghiệp vững mạnh hơn và chất lượng cuộc sống được cải thiện”, Bộ trưởng nêu rõ.

AI là công nghệ chiến lược quốc gia

Bộ trưởng Vũ Hải Quân cho biết Việt Nam xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những động lực chủ yếu của mô hình tăng trưởng mới. Trong đó, AI đã được xác định là công nghệ chiến lược quốc gia.

Tuần lễ Số Quốc tế Việt Nam năm 2026 do Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp với UBND TP Quảng Ninh chủ trì diễn ra các ngày 28-30/10. Ảnh: MH.

Để hiện thực hóa định hướng này, Việt Nam tập trung vào 3 cam kết.

Thứ nhất, tăng cường năng lực AI quốc gia, bao gồm phát triển hạ tầng số, nguồn lực tính toán, dữ liệu chất lượng, các mô hình AI tiếng Việt và nguồn nhân lực có kỹ năng.

Thứ hai, xây dựng môi trường đổi mới sáng tạo có tính chiến lược và cởi mở. Việt Nam đang phát triển cách tiếp cận quản lý dựa trên rủi ro, các quy định và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox), cùng chính sách hỗ trợ nghiên cứu, doanh nghiệp khởi nghiệp và ứng dụng AI có trách nhiệm.

Thứ ba, mở rộng hợp tác quốc tế. Việt Nam sẵn sàng hợp tác với các chính phủ, tổ chức quốc tế, trường đại học và doanh nghiệp trong nghiên cứu, phát triển, đào tạo nhân lực, xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật, chia sẻ dữ liệu, thúc đẩy luồng dữ liệu xuyên biên giới và triển khai các ứng dụng AI thiết thực.

Bộ trưởng nhấn mạnh tinh thần tự chủ công nghệ của Việt Nam không đồng nghĩa với việc hoạt động độc lập, tách rời quốc tế.

“Đối với Việt Nam, tự chủ không có nghĩa là làm việc một mình. Tự chủ có nghĩa là xây dựng năng lực để hợp tác với tư cách một đối tác bình đẳng, đóng góp tri thức và chia sẻ giá trị”, Bộ trưởng Vũ Hải Quân khẳng định.

Ông nhấn mạnh thông điệp Việt Nam hướng tới là: AI vì con người, AI cho tất cả mọi người, do Việt Nam làm chủ và đồng sáng tạo cùng thế giới, qua đó góp phần định hình tương lai AI đổi mới sáng tạo, an toàn, bao trùm và bền vững.