Bộ Xây dựng đề xuất loạt chính sách mới về nhà ở xã hội

Trả lời câu hỏi này, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh cho biết dự kiến đến hết năm 2026, cả nước hoàn thành 87.601 căn nhà ở xã hội, đạt 90% kế hoạch được giao. Đối với nhà ở cho thuê, kết quả thực hiện dự kiến vượt chỉ tiêu năm.

Hiện cả nước đang triển khai 293 dự án nhà ở xã hội với quy mô khoảng 363.000 căn. Trong đó, có 128 dự án khởi công mới với quy mô khoảng 183.000 căn, gồm 140.000 căn nhà ở xã hội và 43.000 căn hộ cho thuê.

Đến nay, 170 dự án đã hoàn thành với quy mô gần 47.000 căn trên tổng số hơn 97.000 căn theo kế hoạch, đạt 48%. Bộ Xây dựng dự kiến đến hết năm 2026, cả nước hoàn thành khoảng 88.000 căn, tương đương 90% chỉ tiêu.

Đối với phân khúc nhà ở cho thuê, lũy kế đến nay, cả nước có 114 dự án nhà ở xã hội có nhà cho thuê đang được triển khai, với tổng quy mô khoảng 64.000 căn.

Từ khi Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo đẩy mạnh phát triển phân khúc nhà ở cho thuê vào tháng 6/2026 đến nay, cả nước đã khởi công thêm 29 dự án, quy mô khoảng 86.000 căn. Trong đó, có gần 34.000 căn nhà ở cho thuê, chiếm khoảng 40%.

Đến nay, cả nước đã hoàn thành khoảng 8.300/17.200 căn nhà ở cho thuê, đạt 48% kế hoạch. Dự kiến cả năm 2026, số căn hoàn thành đạt khoảng 18.000 căn, tương đương 105% chỉ tiêu được giao.

Hoàn thiện chính sách để người thu nhập thấp tiếp cận nhà ở

Về giải pháp giúp người thu nhập thấp, công nhân thực sự tiếp cận được nhà ở với giá phù hợp, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh cho biết Bộ đang hoàn thiện dự thảo Luật Nhà ở sửa đổi, trình Quốc hội khóa XVI xem xét, thông qua.

Theo đó, dự thảo luật tập trung hoàn thiện các cơ chế, chính sách về đối tượng thụ hưởng, nguồn lực phát triển nhà ở, ưu đãi chủ đầu tư và phương pháp xác định giá bán, giá thuê.

Cụ thể, tại các Điều 31, 38, 44, 59 và 70, dự thảo quy định rõ các nhóm đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân; đồng thời xác định điều kiện về nhà ở, thu nhập và thứ tự ưu tiên xét duyệt đối với từng loại hình.

Về nguyên tắc hỗ trợ và phát triển quỹ nhà ở, các Điều 32, 33, 45, 60 và 62 quy định việc hỗ trợ phải bảo đảm công khai, minh bạch, đúng đối tượng; ưu tiên người có công, người khuyết tật, hộ nghèo và hỗ trợ vay vốn ưu đãi.

Dự thảo cũng đề cập cơ chế tạo lập nguồn vốn thông qua Quỹ nhà ở hoạt động không vì lợi nhuận và nguồn tài chính công đoàn; đồng thời quy định các hình thức quy hoạch, bố trí quỹ đất để phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà lưu trú công nhân trong khu công nghiệp.

Đối với chủ đầu tư, dự thảo luật đưa ra các chính sách ưu đãi về tài chính nhằm khuyến khích phát triển nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê. Trong đó có miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất; ưu đãi về thuế, tín dụng; cho phép hạch toán chi phí đầu tư hạ tầng, xây dựng vào chi phí hợp lý. Chủ đầu tư cũng có thể dành một tỷ lệ diện tích đất hoặc diện tích sàn để kinh doanh dịch vụ, thương mại nhằm bù đắp chi phí đầu tư.

Các cơ chế này được kỳ vọng góp phần giảm giá thành, bảo đảm giá bán và giá thuê phù hợp hơn với khả năng chi trả của người dân.

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Hồng Vinh thông tin về xây dựng nhà ở xã hội. Ảnh: A.Q.

Về giá bán, giá thuê và thuê mua, các Điều 37, 43, 67 và 68 của dự thảo quy định nguyên tắc xác định giá trên cơ sở tính đúng, tính đủ các chi phí hợp lý, hợp lệ và lợi nhuận định mức, không tính các khoản ưu đãi của Nhà nước vào giá nhà ở.

Để nhà ở xã hội phục vụ đúng đối tượng, dự thảo dự kiến mỗi người chỉ được mua hoặc thuê mua một căn và hạn chế chuyển nhượng trong 5 năm đầu, tránh tình trạng lợi dụng chính sách để đầu cơ. Dự luật cũng quy định nguyên tắc hỗ trợ nhà ở xã hội, ưu tiên người có công, người khuyết tật, hộ nghèo và hỗ trợ vay vốn ưu đãi.

Đồng thời, dự thảo đưa ra các quy định nhằm hạn chế tình trạng đầu cơ, bảo đảm nhà ở xã hội được sử dụng đúng mục đích. Theo đó, mỗi đối tượng chỉ được mua hoặc thuê mua một căn nhà ở xã hội; việc chuyển nhượng bị hạn chế trong 5 năm đầu theo quy định.