Bộ Y tế nghiên cứu đề xuất BHYT chi trả chi phí dinh dưỡng điều trị cho 3 nhóm trẻ em

Với trẻ sơ sinh, sinh non, nhẹ cân, suy dinh dưỡng cấp tính hay động kinh kháng thuốc, dinh dưỡng không chỉ để chăm sóc mà còn là một phần của phác đồ điều trị. Bộ Y tế đang nghiên cứu đưa chi phí này vào phạm vi thanh toán BHYT.

Tại hội thảo tham vấn chuyên gia trong xây dựng chính sách quyền lợi về dinh dưỡng đối với người tham gia BHYT do Bộ Y tế tổ chức ngày 19/11, bà Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm y tế (BHYT) Bộ Y tế, cho biết Bộ Y tế đang nghiên cứu để đề xuất bổ sung chi phí điều trị dinh dưỡng vào phạm vi thanh toán của quỹ BHYT, trước mắt tập trung vào ba nhóm trẻ em: Trẻ dưới 6 tuổi bị suy dinh dưỡng cấp tính; trẻ sơ sinh sinh non, nhẹ cân và trẻ mắc động kinh kháng thuốc.

Đây là nội dung đáng chú ý trong quá trình xây dựng dự thảo Nghị định quy định về tăng mức hưởng và phạm vi hưởng BHYT theo lộ trình, đối tượng ưu tiên, phù hợp với mức đóng và khả năng cân đối của Quỹ BHYT.

Bà Trần Thị Trang . Ảnh: Thanh Hằng.

Bà Trần Thị Trang . Ảnh: Thanh Hằng.

Can thiệp dinh dưỡng để nâng cao hiệu quả điều trị

Nhóm đầu tiên được đề xuất quan tâm là trẻ dưới 6 tuổi bị suy dinh dưỡng cấp tính. Theo chuyên gia của Viện Dinh dưỡng, tỷ lệ trẻ gầy còm tại Việt Nam năm 2025 khoảng 6,9%. Trong giai đoạn 2023-2025, khoảng 111.000 lượt trẻ được phát hiện, quản lý và điều trị suy dinh dưỡng cấp tính tại các huyện nghèo.

Suy dinh dưỡng cấp tính nặng làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn, biến chứng và tử vong nếu không được điều trị kịp thời. Theo Tổ chức y tế Thế giới (WHO), trẻ từ 6-59 tháng tuổi bị suy dinh dưỡng cấp tính nặng nhưng không có biến chứng có thể được điều trị ngoại trú bằng thực phẩm điều trị sẵn sàng sử dụng (RUTF). Trường hợp có biến chứng cần điều trị nội trú, sử dụng các chế phẩm dinh dưỡng phù hợp với từng giai đoạn theo phác đồ.

Nhóm thứ hai là trẻ sơ sinh sinh non, nhẹ cân. Việt Nam có khoảng 103.500 trẻ sinh non mỗi năm, khoảng 17.000 ca tử vong sơ sinh; trong đó khoảng 25% số ca tử vong sơ sinh liên quan đến sinh non hoặc nhẹ cân.

Những trẻ này có nguy cơ gặp nhiều biến chứng như viêm ruột hoại tử, nhiễm trùng huyết và phải điều trị kéo dài. Vì vậy, bảo đảm dinh dưỡng phù hợp có ý nghĩa quan trọng đối với sự sống còn và phát triển của trẻ.

Sữa mẹ luôn là lựa chọn ưu tiên. Khi không có đủ sữa mẹ, thì sữa mẹ hiến tặng đã qua sàng lọc, thanh trùng và kiểm nghiệm có thể được sử dụng cho trẻ sinh non, nhẹ cân. Tại Việt Nam, các ngân hàng sữa mẹ ở bệnh viện đã được triển khai từ năm 2017, góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận nguồn dinh dưỡng an toàn cho nhóm trẻ đặc biệt này.

Nhóm thứ ba là trẻ mắc động kinh kháng thuốc. Đây là tình trạng bệnh khó kiểm soát, các cơn co giật tái diễn có thể gây chấn thương, biến chứng, ảnh hưởng đến sự phát triển thể chất, trí tuệ và chất lượng cuộc sống.

Với một số trẻ, chế độ ăn sinh ceton là phương pháp điều trị có thể được cân nhắc khi các lựa chọn khác không hiệu quả hoặc không phù hợp.

TS Nguyễn Thị Thu Hậu, Trưởng khoa Dinh dưỡng, BV Nhi đồng 2 TP.HCM cho biết phương pháp này có thể giúp khoảng 50-60% người bệnh giảm trên 50% số cơn co giật sau hơn ba tháng điều trị. Tuy nhiên, chế độ ăn phải được tính toán và theo dõi bởi chuyên gia, không thể tự ý áp dụng.

Bộ Y tế đề xuất BHYT chi trả dinh dưỡng điều trị cho 3 nhóm trẻ em. Ảnh: Ngọc Thạch.

Bộ Y tế đề xuất BHYT chi trả dinh dưỡng điều trị cho 3 nhóm trẻ em. Ảnh: Ngọc Thạch.

Giảm chi phí cho gia đình, công bằng trong tiếp cận

Theo lãnh đạo Vụ BHYT, việc tiếp cận các can thiệp dinh dưỡng điều trị hiện vẫn còn nhiều khó khăn. Một số chế phẩm chuyên biệt có chi phí cao, phải sử dụng trong thời gian dài; khả năng cung ứng và tổ chức thực hiện tại các cơ sở khám, chữa bệnh chưa đồng đều. Trong khi đó, chi phí này chưa được bảo đảm thanh toán đầy đủ, thống nhất trong phạm vi quyền lợi BHYT.

Điều này khiến các gia đình, đặc biệt là những gia đình có hoàn cảnh khó khăn hoặc sinh sống ở vùng sâu, vùng xa, phải đối mặt với thêm áp lực tài chính khi chăm sóc trẻ bệnh nặng.

Nếu được xây dựng và triển khai phù hợp, chính sách mới sẽ giúp giảm phần chi phí gia đình phải tự chi trả, tạo điều kiện để trẻ em tiếp cận các phương pháp điều trị dinh dưỡng theo chỉ định chuyên môn. Việc can thiệp đúng thời điểm còn có ý nghĩa hạn chế biến chứng, cải thiện hiệu quả điều trị và khả năng phục hồi.

Tuy nhiên, lãnh đạo Vụ BHYT nhấn mạnh việc mở rộng quyền lợi BHYT cần được xem xét thận trọng, dựa trên bằng chứng khoa học, hiệu quả điều trị, tính khả thi trong tổ chức thực hiện, khả năng cung ứng và tác động đối với Quỹ BHYT.

Đặc biệt, cần phân biệt rõ can thiệp dinh dưỡng mang tính chất điều trị, được chỉ định theo yêu cầu chuyên môn, với sản phẩm dinh dưỡng thông thường và chi phí ăn uống sinh hoạt của người bệnh. Điều đó có nghĩa không phải mọi loại sữa, thực phẩm bổ sung hay bữa ăn của trẻ bệnh đều đương nhiên thuộc diện được BHYT thanh toán.

Bộ Y tế đang đề nghị các chuyên gia làm rõ hai phương thức có thể áp dụng: Thanh toán đối với chế độ ăn, suất ăn điều trị do cơ sở khám, chữa bệnh trực tiếp xây dựng, chế biến và cung cấp theo chỉ định chuyên môn; thanh toán đối với các sản phẩm, chế phẩm dinh dưỡng điều trị được sản xuất, đăng ký và lưu hành trên thị trường.

Một vấn đề khác được đặt ra là tổ chức cung ứng sao cho người bệnh ở các vùng miền đều có cơ hội tiếp cận. Sản phẩm có thể được cung cấp tại cơ sở y tế hoặc cấp phát để người bệnh sử dụng tại nhà trong những trường hợp phù hợp.

Hội thảo này nhằm thu thập bằng chứng khoa học, số liệu thực tiễn và kinh nghiệm quốc tế để làm cơ sở hoàn thiện đề xuất. Bộ Y tế cần đánh giá số lượng người bệnh dự kiến được hưởng, thời gian sử dụng chế phẩm, chi phí điều trị, khả năng thay thế giữa các phương pháp và tác động ngân sách đối với Quỹ BHYT.

Thanh Hằng

Nguồn VietTimes: https://viettimes.vn/bo-y-te-nghien-cuu-de-xuat-bhyt-chi-tra-chi-phi-dinh-duong-dieu-tri-cho-3-nhom-tre-em-post208621.html