Bưởi ngọt Bắc Ninh rộng đường xuất khẩu

Vườn bưởi da xanh của gia đình ông Vũ Trí Nghĩa, thôn Đức Giang, xã Đông Phú rộng gần 5.000 m². Dưới những tán lá xanh thẫm, từng chùm quả căng tròn. Gần 20 năm gắn bó với cây trồng này, qua mỗi mùa thu hoạch, ông Nghĩa lại tích lũy thêm kinh nghiệm chăm sóc. Gia đình ưu tiên sử dụng phân hữu cơ, bổ sung dinh dưỡng phù hợp với từng thời kỳ sinh trưởng của cây; thường xuyên tỉa cành, tạo tán, giữ đủ ẩm và theo dõi sâu bệnh. Khi cây đậu quả, những quả nhỏ, méo hoặc ra quá dày được tỉa bớt.

Ông Vũ Trí Nghĩa thu hoạch bưởi da xanh.

Do được chăm sóc đúng kỹ thuật, vườn cây sinh trưởng ổn định, chất lượng quả được duy trì. Nhiều năm nay, vợ chồng ông Nghĩa không phải mang hàng ra chợ bán, toàn bộ quả chín được khách mua ngay tại vườn. Ông Nghĩa chia sẻ: “Với tôi, làm vườn vừa là kế sinh nhai, vừa là niềm vui rèn luyện sức khỏe mỗi ngày”. Năm nay, vườn bưởi có gần 5 nghìn quả, với giá bán từ 20 đến 30 nghìn đồng/quả, doanh thu dự kiến đạt hơn 125 triệu đồng. Là hộ thuần nông, trước đây cuộc sống gia đình ông gặp không ít khó khăn. Nhờ trồng bưởi và một số cây trồng khác đã giúp vợ chồng ông Nghĩa trang trải cuộc sống, nuôi 4 người con ăn học. Đến nay, gia đình ông đã xây nhà khang trang, các con đều trưởng thành, kinh tế ổn định.

Trong quá trình sản xuất, ông Nghĩa cùng các hộ khác trong vùng sử dụng phân hữu cơ, ghi chép các bước chăm sóc để xây dựng mã số vùng trồng, đáp ứng yêu cầu truy xuất nguồn gốc và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Tại tổ dân phố Tân Trường, phường Chũ, ông Trần Đình Én trồng khoảng 1,5 ha với hơn 700 cây bưởi. Mỗi năm, khu vườn cho khoảng 50 nghìn quả, doanh thu hơn 1 tỷ đồng, tạo việc làm thời vụ cho 4-7 lao động. Ở xã Lục Sơn, anh Lê Thế Long chọn hướng đi riêng khi tạo hình quả bưởi với các chữ “Phúc”, “Lộc”, “thọ” phục vụ thị trường quà biếu, nhất là dịp Tết. Một số nhà vườn quy mô lớn kết hợp bán quả với dịch vụ đón khách tham quan, trải nghiệm, có thêm nguồn thu từ vườn cây.

Theo đánh giá của Sở Công Thương và các địa phương, hiệu quả kinh tế từ cây bưởi ngày càng rõ nét. Mỗi năm doanh thu từ trồng bưởi của toàn thành phố đạt khoảng 1.800 tỷ đồng. Trong đó có nhiều nhà vườn thu từ vài trăm triệu đến hàng tỷ đồng mỗi vụ. Không chỉ làm giàu cho gia đình, các chủ vườn còn tạo việc làm, nâng thu nhập cho lao động nông thôn.

Năm nay, Bắc Ninh có khoảng 5.200 ha bưởi, chiếm gần 45% tổng diện tích cây ăn quả, sản lượng ước đạt 47 nghìn tấn, tăng so với năm trước. Trong đó, khoảng 3.660 ha sản xuất theo quy trình VietGAP, chiếm hơn 70%; 10 ha theo tiêu chuẩn hữu cơ. Các giống được bố trí với thời gian chín khác nhau, giúp kéo dài vụ thu hoạch, giảm áp lực tiêu thụ tập trung. Hiện giống bưởi hoàng, da xanh đã cho thu hoạch, kéo dài từ tháng 9 đến tháng 11/2026; tiếp đó là đào đường, diễn và sửu. Riêng giống bưởi đỏ Tân Lạc và Tiến Vua đang trong giai đoạn phát triển quả, dự kiến thu hoạch từ tháng 12/2026 đến tháng 2/2027, phục vụ nhu cầu của người dân dịp Tết.

Vườn cây ăn quả tại phường Chũ.

Mới đây, Việt Nam đã ký Nghị định thư xuất khẩu bưởi sang Trung Quốc, mở rộng thị trường tiêu thụ cho sản phẩm. Cơ hội này cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về chất lượng, an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc đối với các vùng trồng có định hướng xuất khẩu. Hiện thành phố duy trì một mã số vùng trồng bưởi rộng 1,8 ha tại tổ dân phố Tân Trường, phường Chũ, phục vụ tiêu thụ trong nước. Công tác rà soát, đề nghị cấp mới mã số đang được ngành Nông nghiệp và Môi trường tích cực triển khai.

Năm nay, Bắc Ninh có khoảng 5.200 ha bưởi, chiếm gần 45% tổng diện tích cây ăn quả toàn thành phố; sản lượng ước đạt 47 nghìn tấn, tăng so với năm trước.

Bưởi đào đường đã được xuất khẩu sang thị trường Nga do Hợp tác xã Chế biến nông nghiệp Phượng Sơn liên kết xuất khẩu. Sở Nông nghiệp và Môi trường đã đề nghị cấp mới với 19 vùng trồng, tổng diện tích 50,9 ha thuộc địa bàn các xã, phường: Lục Ngạn, Chũ, Phượng Sơn và Vân Sơn để tiêu thụ tại Trung Quốc. Tiếp tục hướng dẫn hoàn thiện các điều kiện để duy trì mã số đã được cấp đưa sản phẩm vào các thị trường khác như: Hàn Quốc, Mỹ, New Zealand và Hàn Quốc.

Theo ông Vũ Trí Đồng, Phó Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Sở Nông nghiệp và Môi trường), để đáp ứng yêu cầu thị trường, nhất là xuất khẩu, sản xuất bưởi phải được chuẩn hóa. Chi cục hướng dẫn các địa phương theo dõi tình hình sinh trưởng, sâu bệnh trên cây ăn quả; áp dụng quản lý dịch hại tổng hợp, tăng sử dụng phân hữu cơ và thuốc bảo vệ thực vật sinh học. Khuyến cáo người dân chăm sóc cây phù hợp từng giai đoạn, kiểm soát việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, bảo đảm chất lượng và an toàn sản phẩm.

Cùng với các giải pháp kỹ thuật, Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các đơn vị chức năng tiếp tục mời các doanh nghiệp tham gia vào chuỗi liên kết tiêu thụ, xuất khẩu trái cây trên địa bàn thành phố thực hiện khảo sát một số vùng trồng nhằm kết nối tiêu thụ và xuất khẩu, nâng cao hơn nữa giá trị của nông sản Bắc Ninh trên thị trường thế giới.