Bưởi Việt lần đầu vào Úc, mở cửa thị trường khó tính sau hai năm đàm phán

Hai lô bưởi đầu tiên của Việt Nam, tổng khối lượng gần 17 tấn, đã chính thức xuất khẩu sang Úc trong ngày 13-4, đánh dấu bước mở cửa thị trường sau quá trình đàm phán và hoàn thiện tiêu chuẩn kỹ thuật kéo dài gần hai năm.

Cụ thể, lô hàng do Công ty cổ phần thương mại xuất nhập khẩu Blue Ocean xuất khẩu có khối lượng khoảng 5 tấn, được vận chuyển bằng đường hàng không với giá gần 7 đô la Mỹ/kg. Song song đó, Công ty cổ phần Tập đoàn Vina T&T xuất khẩu lô hàng gần 11,9 tấn bằng đường biển từ Vĩnh Long.

Đây là lần đầu tiên trái bưởi Việt Nam tiếp cận thị trường Úc, sau khi hai nước hoàn tất các thủ tục pháp lý và kỹ thuật vào đầu tháng 4-2026. Trước đó, tháng 10-2025, cơ quan chức năng hai bên đã công bố mở cửa thị trường, thống nhất các điều kiện nhập khẩu đối với sản phẩm bưởi.

Sáng ngày 13-4, Vĩnh Long và Đồng Tháp đã tổ chức trang trọng hai lễ công bố xuất khẩu lô bưởi đầu tiên sang thị trường Úc.

Ông Lê Viết Bình, Phó chánh Văn phòng Bộ Nông nghiệp và Môi trường phía Nam, cho biết Úc là thị trường quan trọng với ngành rau quả Việt Nam. Việc được cấp phép chính ngạch cho bưởi không chỉ mở ra dư địa tăng trưởng xuất khẩu mà còn tạo động lực tiếp cận thêm các thị trường cao cấp khác.

Đại diện đơn vị xuất khẩu, ông Nguyễn Đình Tùng, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc của Vina T&T Group, cho biết trong ba ngày tới sẽ có thêm hai lô hàng tiếp tục lên đường, dự kiến sau khoảng 20 ngày, bưởi Việt sẽ có mặt tại Úc.

Lễ công bố xuất khẩu lô bưởi Vĩnh Long đầu tiên sang thị trường Úc diễn ra vào sáng ngày 13-4. Ảnh: Minh Anh

Lễ công bố xuất khẩu lô bưởi Vĩnh Long đầu tiên sang thị trường Úc diễn ra vào sáng ngày 13-4. Ảnh: Minh Anh

Còn theo ông Phan Quốc Nam, Giám đốc kinh doanh Công ty cổ phần thương mại xuất nhập khẩu Blue Ocean, để xuất khẩu sang Úc, ngoài yêu cầu về hình thức bên ngoài, sản phẩm phải không chứa các đối tượng dịch hại theo quy định. “Đặc biệt, phải được xử lý chiếu xạ, là yêu cầu bắt buộc”, ông nhấn mạnh.

Theo quy định của Úc, bưởi Việt Nam phải trải qua quy trình kiểm soát rất chặt. Trước hết là đánh giá nguy cơ dịch hại kéo dài gần hai năm, bảo đảm không mang theo 19 loại sinh vật gây hại. Bưởi chỉ được xuất khẩu nếu trồng tại vùng có mã số, đóng gói tại cơ sở được phê duyệt và phải qua xử lý chiếu xạ với liều tối thiểu 400 Gy trước khi xuất đi. Đây là yêu cầu bắt buộc để đáp ứng tiêu chuẩn an toàn sinh học của các thị trường khó tính như Úc hay New Zealand.

Lễ xuất khẩu trái bưởi Đồng Tháp, thuộc lô bưởi đầu tiên của Việt Nam sang thị trường Úc diễn ra cùng ngày. Ảnh: Trung Chánh

Lễ xuất khẩu trái bưởi Đồng Tháp, thuộc lô bưởi đầu tiên của Việt Nam sang thị trường Úc diễn ra cùng ngày. Ảnh: Trung Chánh

Ông Lê Chí Thiện, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp, cho biết địa phương hiện có khoảng 4.364 héc ta diện tích trồng bưởi, sản lượng hơn 65.000 tấn mỗi năm. Toàn tỉnh đã cấp 31 mã số vùng trồng bưởi với diện tích 470,85 héc ta, trong đó, có 22 mã số phục vụ xuất khẩu sang Mỹ và Hàn Quốc với diện tích 249,4 héc ta.

Theo ông Thiện, để phát triển bền vững ngành hàng trái cây nói chung và bưởi nói riêng, cần tiếp tục tổ chức lại sản xuất theo hướng tập trung, quản lý chặt mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói nhằm đáp ứng yêu cầu của thị trường nhập khẩu. Đồng thời, cần phát triển chuỗi liên kết giữa doanh nghiệp và hợp tác xã, trong đó, doanh nghiệp giữ vai trò dẫn dắt thị trường và xây dựng vùng nguyên liệu.

Tuy nhiên, thách thức không nằm ở việc “mở cửa” mà ở khả năng duy trì thị trường. Theo ông Châu Văn Hòa, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long, xuất khẩu được lô hàng đầu tiên đã khó, việc giữ vững thị trường càng khó hơn, vì vậy bà con nông dân và doanh nghiệp cần giữ vững chất lượng sản phẩm. "Sau trái bưởi da xanh, hy vọng sẽ có thêm nhiều mặt hàng khác được xuất khẩu vào thị trường Úc và các thị trường cao cấp khác", ông nhấn mạnh.

Việt Nam hiện có hơn 100.000 héc ta diện tích trồng bưởi, với sản lượng gần 1 triệu tấn mỗi năm. Với lợi thế chất lượng ổn định và khả năng cung ứng quanh năm, trái bưởi tươi được đánh giá là một trong những mặt hàng có tiềm năng mở rộng tại các thị trường cao cấp. Thực tế, các doanh nghiệp Việt Nam đã xuất khẩu thành công bưởi sang thị trường Mỹ và EU, tạo cơ sở để tin tưởng rằng bưởi Việt Nam tại thị trường Úc sẽ tiếp tục đạt được nhiều kết quả tích cực.

Số liệu từ Hải quan Việt Nam cho thấy, trong ba tháng đầu năm 2026, xuất khẩu rau quả sang Úc đạt hơn 36,4 triệu đô la. Việc bổ sung thêm mặt hàng bưởi được kỳ vọng sẽ góp phần gia tăng kim ngạch, đồng thời mở rộng danh mục trái cây xuất khẩu sang các thị trường cao cấp.

Hiện bưởi là loại trái cây thứ sáu của Việt Nam được phép vào Úc, sau thanh long, vải, nhãn, xoài và chanh leo. Ngành nông nghiệp cũng đang tiếp tục đàm phán để mở cửa thêm các thị trường lớn, trong đó có Trung Quốc đối với sản phẩm bưởi.

Minh Anh - Trung Chánh

Nguồn Saigon Times: https://thesaigontimes.vn/buoi-viet-lan-dau-vao-uc-mo-cua-thi-truong-kho-tinh-sau-hai-nam-dam-phan/