Cà phê World Cup: Cabo Verde khuất phục Tây Ban Nha từ… Google dịch
Nhiều tháng trước World Cup, HLV Rui Águas gửi một tin nhắn qua LinkedIn bằng tiếng Bồ Đào Nha cho Roberto Lopes, trung vệ sinh tại Dublin, khi ấy chơi bóng ở giải Ireland.

1. Ông chào hỏi bằng tiếng Bồ Đào Nha và hỏi liệu Lopes có hứng thú lên tuyển hay không. Lopes không hiểu gì cả, cũng ngại dán mẩu chữ đó vào Google dịch. Anh tưởng đó là thư rác và mặc kệ.
9 tháng sau, phía Cabo Verde nhắn lại bằng tiếng Anh, hỏi anh đã suy nghĩ về lời đề nghị khoác áo đội tuyển quốc gia chưa. Lopes lúc đó mới đem tin nhắn cũ đi dịch và phát hiện người gửi thực sự là HLV trưởng Cabo Verde.
Đến phút 88 trận gặp Tây Ban Nha tại World Cup, chính người đàn ông suýt ném cơ hội lên tuyển Cabo Verde vào thùng rác ấy đã lao người chặn cú sút của Dani Olmo. Cabo Verde giữ tỷ số 0-0 và ra về vẻ vang, sau trận đấu World Cup đầu tiên trong lịch sử.
Cha Lopes là một đầu bếp trên tàu du lịch người Cabo Verde. Con tàu của ông cập cảng Dublin, ông gặp một phụ nữ Ireland rồi ở lại. Trong trận gặp Tây Ban Nha, cha mẹ và 2 em trai Lopes ngồi trên khán đài Atlanta; người ông 98 tuổi của anh xem trận đấu từ đảo Sao Nicolau.
Chỉ riêng gia đình Lopes đã tạo thành một tấm bản đồ thu nhỏ của Cabo Verde: Một người rời đảo bằng đường biển, một người con sinh ra ở châu Âu, rồi bóng đá đưa người con ấy trở lại khoác chiếc áo của quê cha.
Vì sao Cabo Verde phải tìm cầu thủ trên LinkedIn? Không phải đơn giản vì liên đoàn nghèo, mạng lưới tuyển trạch kém hay họ muốn tận dụng luật quốc tịch. Cabo Verde là một trong những quốc gia hiếm hoi mà lịch sử dân tộc gần như không thể tách khỏi lịch sử di cư. Các hòn đảo không có cư dân thường trú trước khi người Bồ Đào Nha đến định cư vào thế kỷ XV.
2. Qua nhiều thế kỷ, hạn hán, thiếu lương thực và điều kiện kinh tế hạn chế liên tục đẩy người Cabo Verde ra nước ngoài. Tổ chức di cư quốc tế (IOM) hiện ước tính số người Cabo Verde sống ngoài nước gấp khoảng 2 lần dân số đang sống trên các đảo.
Vì thế, khi Cabo Verde tìm một trung vệ ở Dublin, một tiền đạo ở Rotterdam hay một hậu vệ ở Paris, họ không hẳn đang đi "nhập khẩu cầu thủ". Họ đang tìm lại những phần của đất nước đã trôi dạt ra ngoài Đại Tây Dương từ nhiều thế hệ trước.
Đây là điểm làm câu chuyện Cabo Verde khác với những bài quen thuộc về các đội châu Phi gọi cầu thủ sinh tại châu Âu. Với nhiều đội tuyển, kiều dân là nguồn lực bổ sung. Với Cabo Verde, kiều dân là một phần cấu thành quốc gia.Cabo Verde chỉ có diện tích hơn 4.000km².
Nhưng nếu hiểu quốc gia ấy qua nơi người Cabo Verde đang sống, nó kéo dài từ những hòn đảo ngoài khơi Tây Phi đến Lisbon, Rotterdam, Dublin và vùng New England của Mỹ. Đội tuyển bóng đá là một trong số ít nơi toàn bộ bản đồ vô hình ấy hiện ra cùng lúc.
Trong đội hình giúp Cabo Verde giành vé dự World Cup, có một nhóm cầu thủ lớn lên cùng nhau tại Rotterdam. Dailon Livramento, người ghi bàn quan trọng trước Cameroon rồi mở tỷ số trong trận quyết định với Eswatini, sinh tại thành phố Hà Lan ấy. Anh từng chơi bóng đường phố cùng anh em Deroy và Laros Duarte.
Người anh của Livramento lại là thành viên một nhóm hip-hop nổi tiếng tại Hà Lan. Các video ăn mừng ngày Cabo Verde giành vé dự World Cup không chỉ xuất hiện tại Praia và Mindelo. Người ta xuống đường ở Lisbon, Boston, Rotterdam và Oslo.
Tấm vé World Cup không đơn thuần kết nối 10 hòn đảo; nó kết nối những cộng đồng cách nhau hàng nghìn kilômét, nhiều người trong số họ chưa từng sống tại Cabo Verde.
Tây Ban Nha, như thường lệ, cầm đến 75% thời lượng bóng, tung ra 27 cú dứt điểm và tạo lượng bàn thắng kỳ vọng 2,29. Cabo Verde phần lớn thời gian lùi đội hình thành một khối 5 hậu vệ, gần như không thể giữ bóng đủ lâu để tổ chức tấn công.7 cú sút của Tây Ban Nha đi trúng đích, và tất cả đều bị thủ môn 40 tuổi Vozinha cản phá. Cabo Verde chỉ phạm đúng một lỗi trong suốt trận, ít nhất trong một trận World Cup kể từ khi dữ liệu chi tiết được ghi nhận năm 1966.
Nghĩa là Cabo Verde không kiếm được trận hòa bằng những pha vào bóng hỗn loạn, câu giờ hay may mắn thuần túy. Họ chịu đựng 90 phút trong một trận đấu mà đối phương hơn mình về dân số, tiền bạc, kinh nghiệm, chất lượng cầu thủ và gần như mọi con số chuyên môn.
3. Đội hình xuất phát của Cabo Verde đến từ 8 giải vô địch khác nhau. Trên sân có Lopes đến từ Ireland, các cầu thủ được đào tạo ở Hà Lan, Pháp và Bồ Đào Nha, cùng Vozinha - thủ môn sinh trên đảo Sao Vicente và đã giữ vị trí số 1 của đội tuyển suốt 13 năm.
Những gì họ làm được cho thấy sức hấp dẫn thực sự của World Cup: Một đội bóng bé xíu vẫn có thể làm nên điều kỳ diệu trước những ông lớn, vì họ đã đứng dưới một màu cờ nào đó, và thuộc về một dân tộc, không chỉ là một tập thể. Mà dân tộc nào cũng muốn nhìn thấy hình ảnh kiên cường như Cabo Verde hôm qua, bất chấp địa lý, số dân, trình độ thể thao và muôn vàn khác biệt lớn. Chỉ cần họ đá vì một nơi họ cảm thấy mình thuộc về.
Chênh lệch giữa Tây Ban Nha và Cabo Verde trước giờ bóng lăn gần như tồn tại ở mọi thước đo. Tây Ban Nha có gần 49 triệu dân, gấp hơn 90 lần quốc đảo chỉ khoảng 525.000 người ngoài khơi Tây Phi. Trên bảng xếp hạng FIFA, nhà đương kim vô địch châu Âu đứng thứ 2, cao hơn Cabo Verde 65 bậc. Tây Ban Nha đã dự 17 kỳ World Cup, từng vô địch năm 2010 và sở hữu kỷ lục 4 lần đăng quang tại EURO; còn đây mới là trận đầu tiên của Cabo Verde tại một vòng chung kết thế giới. Giá trị đội hình Tây Ban Nha được ước tính khoảng 1,22 tỷ euro, cao gấp hơn 22 lần con số 54,5 triệu euro của đối thủ. Riêng Lamine Yamal, được định giá 200 triệu euro, đã có giá trị gần gấp 4 lần toàn bộ 26 cầu thủ Cabo Verde cộng lại.














