Các nạn nhân bom nguyên tử mít tinh trước thềm hội nghị giải trừ hạt nhân

Những người sống sót sau thảm họa bom nguyên tử Nhật Bản đã tổ chức mít tinh ngay trước thềm hội nghị quan trọng của Liên hợp quốc về giải trừ hạt nhân.

Tại sự kiện, các nhân chứng kêu gọi Nhật Bản nỗ lực hơn nữa để hướng tới mục tiêu cuối cùng xóa bỏ hoàn toàn vũ khí hạt nhân.

Cuộc mít tinh được tổ chức tại Tokyo hôm 17/4, với sự tham gia của các thành viên thuộc Nihon Hidankyo - tổ chức đại diện cho các nạn nhân sống sót sau các vụ ném bom nguyên tử Hiroshima và Nagasaki, Nhật Bản đầu tháng 8/1945.

Tổng thư ký Nihon Hidankyo, ông Hamasumi Jiro, cho rằng, các cuộc chiến hiện nay và những hành động áp đặt bằng vũ lực đang đặt ra câu hỏi về ý nghĩa tồn tại của NPT.

Các nạn nhân bom nguyên tử mít tinh trước thềm hội nghị giải trừ hạt nhân. Ảnh: NHK.

Ông Hamasumi nhấn mạnh, Nhật Bản, với tư cách quốc gia duy nhất từng hứng chịu bom nguyên tử trong chiến tranh, cần thể hiện rõ lập trường thúc đẩy việc xóa bỏ vũ khí hạt nhân.

Ông cũng nói rằng, vũ khí hạt nhân là “vũ khí của quỷ dữ” không thể cùng tồn tại với loài người.

Ông Ieshima Masashi, thành viên lãnh đạo của Nihon Hidankyo, nói rằng, số người còn có thể kể lại ký ức về bom nguyên tử đang ngày càng ít đi, và họ không thể yên lòng ra đi khi con đường hướng tới xóa bỏ vũ khí hạt nhân vẫn chưa có thêm bước tiến.

Ông Ieshima cho rằng, Chính phủ Nhật Bản cần kêu gọi các quốc gia thành viên NPT thực hiện đầy đủ nghĩa vụ giải trừ hạt nhân, đẩy mạnh các nỗ lực hướng tới xóa bỏ vũ khí hạt nhân, đồng thời tái khẳng định lập trường kiên định với ba nguyên tắc phi hạt nhân: không sở hữu, không sản xuất và không cho phép đưa vũ khí hạt nhân vào Nhật Bản.

Thành phố phố Hiroshima sau khi bị đánh bom nguyên tử 8/1945. Nguồn: Cục lưu trữ quốc gia Nhật Bản.

Bắt đầu từ ngày 27/4, các quốc gia thành viên NPT sẽ tiến hành rà soát hiệp ước trong vòng 4 tuần tại trụ sở Liên hợp quốc ở New York.

Hai kỳ hội nghị trước đó đều kết thúc mà không thông qua được văn kiện cuối cùng. Dư luận lo ngại nếu tiếp tục thất bại lần này, NPT có thể trở nên vô nghĩa.

Trao đổi với phóng viên Đài NHK, Nhật Bản hôm 17/4, Đại sứ Việt Nam tại Liên hợp quốc Đỗ Hùng Việt- Chủ tịch hội nghị rà soát Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân lần thứ 11, bày tỏ quyết tâm thúc đẩy các đại biểu quốc tế đạt được đồng thuận tại kỳ họp này.

Đại sứ Đỗ Hùng Việt đề cập đến việc hiệp ước giải trừ vũ khí hạt nhân giữa Mỹ và Nga đã hết hiệu lực vào tháng 2.

Thành phố Nagasaki sau khi bị ném bom nguyên tử. Nguồn: Bảo tàng bom nguyên tử Nagasaki.

Đại sứ cho biết, việc hiệp ước này hết hạn “khiến chúng ta hầu như không còn thỏa thuận nào để kiểm soát vũ khí nữa, và NPT có lẽ là niềm hy vọng cuối cùng của chúng ta”.

Ông nói rằng, nếu hội nghị tới đây lại không thể đưa ra văn kiện kết quả, “điều này có thể dẫn tới một tiến trình ngoài tầm kiểm soát và có nguy cơ đe dọa an ninh tập thể của cộng đồng quốc tế”.

Đại sứ hoan nghênh sự tham gia của các đại biểu đến từ Hiroshima và Nagasaki, hai thành phố bị ném bom nguyên tử.

Đại sứ cho biết, việc những nạn nhân sống sót sau các vụ bom nguyên tử, trực tiếp kể lại những câu chuyện của mình sẽ có ý nghĩa vô cùng quan trọng, “giúp mọi người hiểu những hệ lụy thảm khốc đối với con người nếu vũ khí hạt nhân bị đem ra sử dụng”.

Đại sứ Việt Nam tại LHQ Đỗ Hùng Việt- Chủ tịch hội nghị rà soát Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân lần thứ 11, trao đổi với Đài NHK, ngày 17/4. Ảnh: NHK.

Ngày 6/8/1945, vào những ngày gần cuối của Chiến tranh thế giới lần thứ hai, Mỹ đã thả quả bom nguyên tử mang tên “Little Boy” xuống thành phố Hiroshima, Nhật Bản.

Ba ngày sau đó, ngày 9/8/1945, quả bom thứ hai mang tên “Fat Man” đã phát nổ trên bầu trời thành phố Nagasaki. Cả hai thành phố cùng ở Tây Nam Nhật Bản.

Quả cầu lửa từ vụ nổ trên không trung cùng với phản ứng hạt nhân và sóng xung kích, đã tạo ra cơn bão lửa với tốc độ 280m/s và nhiệt độ không khí lên tới hàng ngàn độ, thiêu cháy mọi sinh vật trong bán kính hàng cây số.

Đến cuối năm 1945, vụ ném bom đã giết chết khoảng 140.000 người ở Hiroshima và 74.000 người ở Nagasaki. Ước tính trong số những người thiệt mạng, có 38.000 trẻ em.

Kiyoshi Yoshikawa, một nạn nhân sống sót sau vụ ném bom nguyên tử ở Hiroshima năm 1945, với vết sẹo do bỏng sau khi rời bệnh viện, ngày 13/8/1951. Ảnh: FPG/Hulton Archive/Getty.

Ngoài hàng chục ngàn nạn nhân chết lập tức khi xảy ra các vụ nổ, rất nhiều nạn nhân chết sau nhiều tháng, nhiều năm bởi hậu quả của phóng xạ. Trẻ sơ sinh bị chiếu xạ trong bụng mẹ, khi sinh ra sẽ mang các dị tật lớn.

Trong những năm tiếp theo, nhiều người sống sót phải đối mặt với bệnh bạch cầu, ung thư hoặc các tác dụng phụ khủng khiếp khác từ phóng xạ.

Cho đến nay, số nạn nhân thiệt mạng và ảnh hưởng do hai vụ nổ vẫn chưa được thống kê đầy đủ. Theo Đài NHK, tại Công viên Tưởng niệm hòa bình ở Hiroshima hiện lưu trữ sổ chứa tên của hơn 340.000 người đã tiếp xúc với bức xạ và sau đó đã qua đời.