Các nhà thơ nữ là những người trung thực nhất với nỗi buồn của mình
'Hình như các nhà thơ nữ là những người trung thực nhất với nỗi buồn của mình, với nỗi đau của mình và trung thực nhất với khát vọng của mình. Và họ đã viết ra những câu thơ được Giải thưởng văn học năm 2025 của Hội Nhà văn Việt Nam vinh danh'.
Đó là phát biểu của Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam - nhà thơ Nguyễn Quang Thiều tại lễ trao giải thưởng năm 2025, tôn vinh những tác phẩm văn học có giá trị nổi bật được xuất bản trong năm qua và những cá nhân đóng góp tích cực cho cộng đồng diễn ra ngày 10.3 tại Hà Nội.
Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam phát biểu tại lễ trao giải
Phát biểu mở đầu lễ trao giải thưởng, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều nói về sự sáng tạo văn chương và việc tiếp nhận tác phẩm văn chương, về vị trí quan trọng của bạn đọc.
Ông cảm ơn các hội đồng chuyên môn đã nỗ lực làm việc, công bằng trong việc chọn những tác phẩm văn học có giá trị của hội viên, đề cử Ban Chấp hành xét trao giải.
“Thay mặt Ban Chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam, tôi cảm ơn các tác giả được giải – những người đã đóng góp cho phong trào sáng tác văn chương, đã phần nào tạo ra những con đường riêng biệt.
Năm nay, giải thưởng thơ và giải trẻ đều được trao cho các nhà thơ. Hình như các nhà thơ nữ là những người trung thực nhất với nỗi buồn của mình, với nỗi đau của mình và trung thực nhất với khát vọng của mình. Và họ đã viết ra những câu thơ được Giải thưởng văn học năm 2025 của Hội Nhà văn Việt Nam vinh danh.
Ban tổ chức trao giải cho các tác giả nhận Giải thưởng văn học của Hội Nhà văn Việt Nam
Giải thưởng năm nay có thể không phải là mùa giải nổi trội hơn các năm khác, nhưng ở đó có những vẻ đẹp của sáng tạo và những con đường riêng. Trong các tác phẩm được lựa chọn, chúng ta thấy cả nỗi sợ hãi, nỗi buồn, và khát vọng…
Những vẻ đẹp ấy vang lên trong câu thơ, trong những áng văn của các tác giả, đồng thời cũng mang đến những vẻ đẹp của chính đời sống” - Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều nhận định.
Ở hạng mục văn xuôi, tiểu thuyết “Miền đất hứa” của nhà văn Lê Thanh Kỳ (Nhà xuất bản Văn học) được trao giải. Tác phẩm gây chú ý bởi cách tiếp cận đời sống xã hội và con người đương đại với góc nhìn giàu suy tư, phản ánh những chuyển động của đời sống qua số phận nhân vật và những câu chuyện mang nhiều tầng ý nghĩa.
Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, nhà thơ Trần Đăng Khoa và nhà văn Nguyễn Thị Thu Huệ – Giám đốc Bảo tàng Văn học VN trao giải Nhà văn nữ ấn tượng năm 2025 cho các nhà văn: Niê Thanh Mai, Phạm Vân Anh, Trịnh Phương Trà
Ở hạng mục thơ có hai tác phẩm được vinh danh, đó là tập thơ “Thơm từ nỗi đau” của nhà thơ Hoàng Thụy Anh (Hoàng Thị Quỳnh Anh) và tập thơ “Trên con đường tóc” của nhà thơ Trang Thanh (Trần Thị Thanh), đều do NXB Hội Nhà văn ấn hành.
Hai tập thơ mang phong cách riêng nhưng cùng thể hiện sự tìm tòi trong ngôn ngữ và cảm xúc, thể hiện những trải nghiệm cá nhân sâu sắc, giàu chất suy tư và tính nữ.
Ở lĩnh vực lý luận phê bình, giải thưởng được trao cho công trình “Văn học như một diễn ngôn” của nhà lý luận phê bình Trần Văn Toàn (NXB Đại học Sư phạm). Công trình tiếp cận văn học dưới góc nhìn lý thuyết hiện đại, đặt văn học trong mối quan hệ với diễn ngôn văn hóa - xã hội, qua đó mở ra nhiều hướng tiếp cận mới cho nghiên cứu và phê bình văn học.
Nhà thơ Hữu Việt, Ủy viên BCH Hội Nhà văn Việt Nam và ông Mai Văn Hậu đại diện CTCP Tập đoàn Trường Hải trao giải thưởng Tác giả trẻ
Trong lĩnh vực văn học dịch, Hội Nhà văn Việt Nam trao giải cho hai bản dịch tiêu biểu, gồm tác phẩm “Hạc trắng xòe cánh” của nhà văn Tawada Yoko do dịch giả An Nhiên (Nguyễn Đỗ An Nhiên) chuyển ngữ (NXB Văn học) và “Bài ca Solomon” của nhà văn Mỹ Toni Morrison, do dịch giả Thiên Nga (Nguyễn Thiên Nga) dịch (NXB Hội Nhà văn).
Hai bản dịch được đánh giá cao về chất lượng chuyển ngữ, góp phần đưa những tác phẩm văn học quốc tế có giá trị đến với bạn đọc Việt Nam.
Giải thưởng Văn học thiếu nhi được trao cho tiểu thuyết “Miền thảo nguyên Panduranga” của nhà văn Lê Đức Dương (NXB Kim Đồng). Tác phẩm khai thác không gian văn hóa đặc sắc của vùng đất Panduranga, kết hợp yếu tố phiêu lưu, khám phá với những câu chuyện giàu trí tưởng tượng, hướng tới đối tượng bạn đọc trẻ.
Quang cảnh lễ trao giải
Hội Nhà văn Việt Nam cũng trao Giải thưởng Tác giả trẻ năm 2025 cho Nguyễn Thị Kim Nhung với tập thơ “Dần sáng” (NXB Hội Nhà văn) và tác giả Cao Việt Quỳnh với tiểu thuyết “Lục địa rồng”, 5 tập (NXB Kim Đồng). Đây là giải thưởng nhằm khích lệ các tác giả trẻ có những sáng tác nổi bật, góp phần làm mới đời sống văn học đương đại.
Lễ trao giải là dịp tôn vinh các tác giả, dịch giả có tác phẩm xuất sắc; đồng thời để giới văn chương gặp gỡ, chia sẻ và nhìn lại những thành tựu của văn học Việt Nam trong năm qua, qua đó tiếp tục khuyến khích những sáng tạo mới trong thời gian tới.
Nhà văn Lê Thanh Kỳ đạt giải văn xuôi với tác phẩm "Miền đất hứa” chia sẻ tại lễ trao giải
Mỗi tác phẩm được xướng tên không chỉ là niềm vui của riêng tác giả, mà còn là kết quả của một hành trình lao động thầm lặng, nhiều khi cô đơn, nhưng bền bỉ của người cầm bút.
Điều đáng quý của giải thưởng không chỉ nằm ở tấm bằng khen hay chiếc cúp lưu niệm. Giá trị lớn hơn là sự lan tỏa âm thầm của những trang sách sau đó.
Một cuốn tiểu thuyết được nhắc đến nhiều hơn, một tập thơ được tìm đọc lại, một công trình nghiên cứu được đem vào giảng đường hay những cuộc trò chuyện văn chương trong các quán cà phê, trên báo chí, trong lớp học… Từ đó, văn học tiếp tục sống đời sống của nó trong lòng bạn đọc.
