Cần hơn 334.500 tỷ đồng vốn ngân sách để đầu tư thêm các tuyến cao tốc

Phương tiện lưu thông trên một đoạn tuyến cao tốc Bắc-Nam phía Đông. (Ảnh: Việt Hùng/Vietnam+)

Bộ Xây dựng vừa báo cáo Thủ tướng Chính phủ về nhu cầu đầu tư các tuyến đường bộ cao tốc trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030.

Theo đó, thực hiện nhiệm vụ Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giao, Bộ Xây dựng đang phối hợp với các địa phương xây dựng nhu cầu kế hoạch đầu tư công trung hạn nguồn vốn ngân sách trung ương giai đoạn 2026-2030 để đầu tư phát triển mạng lưới đường bộ cao tốc.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh nhấn mạnh việc xác định danh mục các dự án đường bộ cao tốc cần đầu tư trong giai đoạn 2026-2030 bảo đảm nguyên tắc tuân thủ quy định pháp luật về đầu tư công, theo đúng định hướng của văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, Kết luận số 18-KL/TW của Trung ương Đảng, Chỉ thị số 16/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ; ưu tiên, tập trung bố trí vốn cho các dự án quan trọng quốc gia, các dự án thực hiện Chương trình hành động Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV; đồng thời phù hợp với quy hoạch mạng lưới đường bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 đang được Bộ Xây dựng điều chỉnh cho phù hợp.

Ngoài các tuyến cao tốc đã được xác định cụ thể danh mục trong Chương trình hành động Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, có một số tuyến/đoạn tuyến cao tốc đặc biệt cấp thiết, có hiệu quả kinh tế-xã hội và hiệu quả đầu tư cao cần sớm được triển khai ngay. Một số tuyến theo quy hoạch mạng lưới đường bộ cũng cần nghiên cứu đầu tư trước năm 2030.

Cụ thể, các tuyến cao tốc kết nối với 2 cực tăng trưởng của đất nước là Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh gồm: cao tốc Bắc-Nam phía Tây đoạn Phú Thọ-Cổ Tiết, Cổ Tiết-Yên Bài (kết nối thông suốt trục dọc từ khu vực Trung du miền núi phía Bắc tới Vành đai 5 Vùng Thủ đô).

Cao tốc Bắc-Nam phía Tây đoạn Pleiku-Buôn Ma Thuột-Gia Nghĩa (kết nối các tỉnh Tây Nguyên với tuyến cao tốc Gia Nghĩa-Chơn Thành đang được đầu tư). Cao tốc Bắc-Nam phía Tây đoạn Đức Hòa-Mỹ An (kết nối thông suốt trục dọc từ khu vực Đồng bằng sông Cửu Long tới Vành đai 4 Thành phố Hồ Chí Minh).

Cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Tiền Giang-Bến Tre-Trà Vinh-Sóc Trăng-Cà Mau (tăng cường liên kết vùng, hỗ trợ thu hút đầu tư, phát triển đô thị, công nghiệp, dịch vụ, logistics; kết nối các cảng Trần Đề và Hòn Khoai); mở rộng cao tốc Hà Nội-Bắc Giang (đoạn cao tốc cửa ngõ Thủ đô Hà Nội hiện đang ách tắc và để đủ điều kiện khai thác theo tiêu chuẩn đường cao tốc).

Dự án đầu tư mở rộng cao tốc Bắc-Nam phía Đông (là tuyến cao tốc hành lang vận tải trục dọc lớn nhất của đất nước, có vai trò rất quan trọng trong phát triển kinh tế-xã hội trong thời kỳ mới).

Bộ Xây dựng cũng tính toán sơ bộ tổng mức đầu tư các dự án cao tốc trên là 345.932 tỷ đồng. Trong đó, nhu cầu vốn ngân sách Nhà nước trong giai đoạn 2026-2030 khoảng 223.300 tỷ đồng.

Cũng trong giai đoạn này, một số tuyến cao tốc kết nối Đông-Tây có vai trò quan trọng kết nối khu vực miền núi với vùng biển, kết nối với các cửa khẩu của Lào và Campuchia cũng cần được đầu tư để tạo điều kiện thuận lợi thông thương với các nước bạn gồm: Vũng Áng-Cha Lo; Hà Tĩnh-Cầu Treo; Phú Yên-Đắk Lắk; Nha Trang (Khánh Hòa)-Liên Khương (Lâm Đồng); Hà Tiên-Rạch Giá-Bạc Liêu đoạn Hà Tiên-Rạch Giá sẽ có sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 168.978 tỷ đồng, nhu cầu vốn ngân sách Nhà nước trong giai đoạn 2026-2030 khoảng 111.270 tỷ đồng.

Nếu tính tổng số các dự án cao tốc trên, Bộ Xây dựng ước tính tổng mức đầu tư lên tới 514.910 tỷ đồng và nhu cầu vốn đầu tư vốn ngân sách Nhà nước cần bố trí trong giai đoạn 2026-2030 để đầu tư 12 dự án trên là 334.570 tỷ đồng.

Để kịp thời đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số của đất nước, Bộ Xây dựng báo cáo, kiến nghị Thủ tướng Chính phủ có ý kiến chỉ đạo Bộ Tài chính và các bộ, cơ quan, địa phương liên quan nghiên cứu, cân đối kế hoạch đầu tư công trung hạn nguồn ngân sách Trung ương giai đoạn 2026-2030 để sớm triển khai đầu tư các tuyến đường bộ cao tốc nêu trên./.