Cần nâng cao hiệu quả công tác hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp

Sở Tư pháp Thanh Hóa tổ chức truyền thông trợ giúp pháp lý cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Thanh Hóa là địa phương có số lượng DN ngày càng tăng, hoạt động sản xuất, kinh doanh trên nhiều lĩnh vực. Cùng với sự phát triển đó, các quan hệ kinh tế, hợp đồng, đầu tư, đất đai, thuế, lao động, môi trường... cũng trở nên phức tạp hơn. Đối với một DN, ranh giới giữa một quyết định kinh doanh thiếu thận trọng và hành vi vi phạm pháp luật đôi khi rất mong manh. Một hợp đồng được ký không đúng thẩm quyền, một hồ sơ đất đai thiếu căn cứ pháp lý, việc sử dụng hóa đơn, chứng từ không đúng quy định, nghĩa vụ thuế không được thực hiện đầy đủ... đều có thể kéo theo những hệ quả nghiêm trọng.

Đơn cử, chỉ tính riêng trong lĩnh vực thuế, trong 6 tháng đầu năm 2026, cơ quan thuế và lực lượng hải quan Thanh Hóa đã xử lý 278 vụ liên quan đến vi phạm hành chính của hàng trăm DN, truy thu thuế trên 67 tỷ đồng. Nhiều chủ DN bị cấm xuất cảnh, DN bị cưỡng chế hóa đơn chỉ vì không thực hiện đúng các quy định về thuế.

Không chỉ dừng lại ở xử phạt vi phạm hành chính, nhiều “ông chủ” DN còn vướng vào vòng lao lý khi vi phạm các quy định trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Đơn cử, ngày 15/8/2026, hai “ông chủ” DN gồm: Giám đốc Công ty CP Giao thông Thạch Thành và Giám đốc Công ty Địa ốc Trường Sơn bị khởi tố về tội “Sử dụng con dấu hoặc tài liệu giả của cơ quan, tổ chức” theo Điều 341 Bộ luật Hình sự.

Trước đó, Công an tỉnh Thanh Hóa đã khởi tố 9 bị can tại Công ty CP Xây dựng và Thí nghiệm công trình Miền Trung với cáo buộc không lấy mẫu tại hiện trường, không thực hiện các phép thử kỹ thuật nhưng vẫn lập biên bản lấy mẫu, phiếu kết quả thí nghiệm, ký xác nhận và đóng dấu để đưa vào hồ sơ quản lý chất lượng công trình.

Qua một số vụ án về kinh tế cho thấy có trường hợp người đứng đầu DN phải chịu trách nhiệm hình sự không chỉ bởi hành vi cố ý vi phạm, mà còn xuất phát từ việc thiếu hiểu biết, thiếu cập nhật quy định hoặc buông lỏng kiểm soát hoạt động của DN. Vì vậy, vấn đề đặt ra không chỉ là xử lý nghiêm những hành vi vi phạm, mà quan trọng hơn là làm thế nào để DN chủ động nhận diện, phòng ngừa rủi ro pháp lý trước khi vi phạm xảy ra.

Luật sư Nguyễn Đức Tài, Phó Chủ nhiệm Đoàn Luật sư tỉnh Thanh Hóa, cho biết: “Một trong những hạn chế phổ biến ở các DN nhỏ và vừa là chưa coi pháp chế DN như một bộ phận thiết yếu của hoạt động quản trị. Nhiều chủ DN tập trung phần lớn nguồn lực cho sản xuất, kinh doanh, tìm kiếm khách hàng và mở rộng thị trường nhưng chưa dành sự quan tâm tương xứng cho việc kiểm soát rủi ro pháp lý. Một số DN chỉ tìm đến hỗ trợ pháp lý khi tranh chấp đã phát sinh hoặc khi cơ quan chức năng tiến hành kiểm tra”.

Thực hiện chương trình hỗ trợ pháp lý cho DN, trong thời gian qua, Sở Tư pháp Thanh Hóa đã tích cực phối hợp với các đơn vị chức năng cung cấp thông tin pháp lý cho DN thông qua hoạt động xây dựng, quản lý, duy trì, cập nhật, khai thác và sử dụng cơ sở dữ liệu pháp luật; triển khai kênh thông tin tiếp nhận, trả lời phản ánh, kiến nghị của DN, kịp thời giải đáp những vướng mắc phát sinh trong quá trình hoạt động. Sở cũng thường xuyên đăng tải công khai, kịp thời các chính sách hỗ trợ pháp lý cho DN của Trung ương, của tỉnh Thanh Hóa; tăng cường bồi dưỡng kiến thức, pháp luật cho DN nhỏ và vừa bằng nhiều hình thức sinh động, thiết thực.

Một DN có hệ thống quản trị tốt phải là DN am hiểu và chấp hành đúng các quy định của pháp luật, có cơ chế kiểm soát, phòng ngừa rủi ro, biết tìm kiếm sự hỗ trợ đúng lúc, không để “sự đã rồi” mới tìm đến pháp luật.