Canada phản ứng sau khi Mỹ dọa trừng phạt vì khói cháy rừng

Khói cháy rừng bao phủ bầu trời tại Toronto, Canada, ngày 15/7/2026. Ảnh: THX/TTXVN phát

Theo báo Anh The Guardian, trả lời báo giới ngày 16/7, ông Carney nhấn mạnh ứng phó với biến đổi khí hậu là trách nhiệm chung của tất cả các quốc gia, trong đó có Mỹ.

Không chỉ vậy, Thủ hiến tỉnh Ontario Doug Ford ngày 17/7 cũng kêu gọi Mỹ hỗ trợ Canada ứng phó cháy rừng thay vì chỉ trích. Ông cho biết Washington có thể điều thêm lực lượng và phương tiện chữa cháy, tương tự như cách Canada từng hỗ trợ Mỹ trong các mùa cháy rừng trước đây. "Có lẽ điều các bạn nên làm thay vì phàn nàn là gửi hỗ trợ. Chúng tôi đã làm điều tương tự với những người bạn Mỹ của mình và giờ đây cũng mong nhận được sự giúp đỡ như vậy", ông Ford nói.

Ngày 17/7, Tổng thống Trump cáo buộc Canada không quản lý hiệu quả rừng và cảnh báo "chi phí ô nhiễm" do khói cháy rừng gây ra có thể được cộng thêm vào các mức thuế quan mà Ottawa đang phải đối mặt.

Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho rằng Mỹ đang bị "xâm chiếm" bởi không khí ô nhiễm từ Canada. Nhà lãnh đạo Mỹ tuyên bố sẽ điện đàm với Thủ tướng Carney để trao đổi về các biện pháp Ottawa dự kiến triển khai nhằm kiểm soát các đám cháy.

Theo ông Trump, việc Canada không bảo trì hiệu quả các khu rừng và thảm thực vật đã khiến khói cháy rừng liên tục lan sang Mỹ, tạo ra tình trạng ô nhiễm không khí nghiêm trọng. Ông gọi đây là sự "tắc trách có chủ ý" đã trở thành hiện tượng thường niên và gây thiệt hại hàng tỷ USD cho Mỹ.

Làn sóng chỉ trích Canada cũng gia tăng trong Quốc hội Mỹ. Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Bernie Moreno cho biết sẽ trình dự luật nhằm áp đặt các biện pháp trừng phạt đối với Canada và các quan chức chính phủ nước này. Ông cáo buộc Ottawa không đầu tư đầy đủ cho các biện pháp phòng chống cháy rừng như tỉa thưa rừng, giảm vật liệu dễ cháy, đốt có kiểm soát và ngăn chặn các hành vi đốt phá.

Trong khi đó, bốn nghị sĩ Cộng hòa đại diện bang Michigan cũng gửi thư tới Thủ tướng Carney, cảnh báo nếu Canada không kiểm soát hiệu quả các vụ cháy rừng, Washington sẽ tìm các biện pháp khác để bảo vệ người dân Mỹ.

Theo cơ quan khí tượng Mỹ, hơn 100 triệu người tại 18 bang và Đặc khu Columbia hiện nằm trong vùng cảnh báo chất lượng không khí do khói cháy rừng. Nhiều khu vực từ Đông Bắc bang Minnesota đến Đông Nam bang Virginia ghi nhận chất lượng không khí ở mức "rất không lành mạnh" hoặc "nguy hiểm", ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng và các hoạt động ngoài trời.

Về phía Canada, giới chức nước này cho biết đang tiếp tục huy động nguồn lực lớn để ứng phó với mùa cháy rừng nghiêm trọng. Riêng tại tỉnh Ontario, hàng trăm lính cứu hỏa cùng gần 40 trực thăng và máy bay chữa cháy đã được triển khai.

Theo thống kê của chính quyền Canada, khu vực Tây Bắc Ontario hiện có 148 đám cháy đang hoạt động, trong đó 69 đám cháy vẫn chưa được khống chế. Trên phạm vi cả nước, hơn 800 vụ cháy rừng đang diễn ra, thiêu rụi gần 2 triệu ha đất. Giới chức cảnh báo mùa cháy rừng năm nay có thể còn kéo dài và tiếp tục làm gia tăng nguy cơ khói bụi lan sang các khu vực lân cận, trong đó có Mỹ.

Những tranh cãi mới diễn ra trong bối cảnh quan hệ thương mại Mỹ - Canada vẫn tồn tại nhiều bất đồng. Sau khi Tòa án Tối cao Mỹ hạn chế quyền áp thuế khẩn cấp của Tổng thống, chính quyền Mỹ chuyển sang sử dụng các cơ chế pháp lý khác để duy trì chính sách thuế quan. Ông Trump nhiều lần chỉ trích Canada về các vấn đề thương mại, đặc biệt trong lĩnh vực gỗ và ô tô, đồng thời đầu tháng này tuyên bố không gia hạn Hiệp định Mỹ - Mexico - Canada (USMCA) theo các điều khoản hiện hành.