Căng thẳng leo thang: Mỹ - Iran bên bờ vực xung đột quân sự
Khu vực Trung Đông đang đứng trước nguy cơ bùng nổ một cuộc xung đột quân sự quy mô lớn. Mỹ liên tục tăng cường hạm đội 'áp sát' Iran, trong khi Tehran tuyên bố sẵn sàng đáp trả 'không giới hạn' đối với bất kỳ hành động tấn công quân sự nào từ Washington.
Trong những tuyên bố mới nhất, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo "thời gian đang cạn kiệt" đối với Iran trong việc đạt được một thỏa thuận hạt nhân mới. Trên mạng xã hội Truth Social, nhà lãnh đạo Mỹ xác nhận một "hạm đội khổng lồ" do tàu sân bay USS Abraham Lincoln dẫn đầu đang tiến vào Trung Đông với sức mạnh sẵn sàng hành động.
Ông Trump nhấn mạnh Mỹ vẫn để ngỏ cánh cửa đàm phán nhưng cảnh báo nếu Iran tiếp tục trì hoãn, các hành động quân sự tiếp theo sẽ tồi tệ hơn rất nhiều so với cuộc không kích hồi tháng 6 năm ngoái. Khi được hỏi liệu Mỹ có tiếp tục đàm phán với Iran hay không, Tổng thống Mỹ cho biết: “Tôi đã và đang có kế hoạch làm điều đó. Hiện tại chúng tôi có rất nhiều tàu chiến lớn, rất mạnh đang hướng đến Iran. Và sẽ thật tuyệt nếu chúng tôi không cần phải sử dụng chúng".
Ông Trump. Ảnh: Reuters
Theo các quan chức Mỹ, ông Trump đang xem xét các lựa chọn của mình nhưng chưa quyết định có tấn công Iran hay không. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đề cập đến khả năng "tấn công phủ đầu" để ngăn chặn các mối đe dọa nhắm vào binh sĩ và đồng minh của Mỹ trong khu vực. Trong khi đó, Bộ trưởng Bộ Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth hôm qua (29/1) khẳng định, quân đội Mỹ sẽ sẵn sàng đáp ứng bất cứ mệnh lệnh nào của Tổng thống Donald Trump để đảm bảo Iran không theo đuổi khả năng chế tạo vũ khí hạt nhân.
Theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), lực lượng Mỹ tại khu vực hiện đã vượt ngưỡng 30.000 quân nhân. Hải quân Mỹ vừa điều động thêm tàu khu trục USS Delbert D. Black, nâng tổng số tàu chiến tại khu vực lên 10 chiếc.
Trước các hành động quân sự của Mỹ, phía Iran tuyên bố, các nỗ lực ngoại giao đi kèm với các hành động quân sự không bao giờ mang lại hiệu quả. Nếu Mỹ muốn đàm phán với Iran thì phải từ bỏ các lời đe dọa và yêu sách quá đáng đồng thời ngừng nêu ra những vấn đề phi lý.
Chuẩn tướng Mohammad Akraminia - người phát ngôn của quân đội Iran, cảnh báo các tàu sân bay Mỹ có "những điểm yếu nghiêm trọng" và các căn cứ Mỹ tại Vùng Vịnh đều nằm trong tầm bắn của tên lửa tầm trung của Iran. Trong khi đó, tổng tư lệnh lục quân Iran, Tướng Amir Hatami nói rằng, quân đội Iran sẵn sàng đáp trả mạnh mẽ mọi cuộc tấn công nhắm vào nước này.
Cùng ngày, Iran thông báo đã biên chế bổ sung 1.000 máy bay không người lái chiến đấu cho các lực lượng vũ trang, sẵn sàng tham gia đáp trả đòn tấn công của Mỹ. Chưa dừng lại ở đó, truyền hình Press TV của Iran chiều qua xác nhận Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) sẽ tiến hành cuộc tập trận bắn đạn thật tại khu vực eo Hormuz trong hai ngày 1 và 2/2 tới đây.
Trước nguy cơ bùng nổ xung đột quân sự, Nga và các quốc gia trong khu vực như Qatar, UAE đã lên tiếng kêu gọi các bên kiềm chế. Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết đang theo dõi chặt chẽ tình hình, trong khi Điện Kremlin cảnh báo bất kỳ hành động sử dụng vũ lực nào nhắm vào Iran cũng sẽ dẫn đến hậu quả nghiêm trọng và gây hỗn loạn khắp Trung Đông.
Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nói: "Chúng tôi tiếp tục kêu gọi tất cả các bên kiềm chế và tránh sử dụng vũ lực để giải quyết những vấn đề này. Rõ ràng, tiềm năng đàm phán vẫn chưa được khai thác hết. Và tất nhiên, vì tiềm năng đó còn rất lớn, nên trước hết cần tập trung vào các cơ chế đàm phán. Bất kỳ hành động sử dụng vũ lực nào cũng chỉ tạo ra hỗn loạn, gây bất ổn trong khu vực và dẫn đến những hậu quả rất nguy hiểm, làm suy yếu hệ thống an ninh trên toàn khu vực".
Giới quan sát nhận định, dù cả Mỹ và Iran đều tuyên bố vẫn để ngỏ khả năng ngoại giao, nhưng sự thiếu hụt lòng tin và các động thái phô trương sức mạnh quân sự dồn dập đang khiến nguy cơ tính toán sai lầm trở nên cao hơn bao giờ hết, đe dọa trực tiếp đến an ninh năng lượng và trật tự địa chính trị toàn cầu.
