Cảnh báo nguy cơ sự cố từ vi phạm hành lang lưới điện cao áp

EVNNPT và các đơn vị tích cực tuyên truyền người dân không thả diều gần hành lang an toàn lưới điện - Ảnh: EVNNPT

 Nhiều sự cố lưới điện bắt nguồn từ những hoạt động tưởng như bình thường

Hệ thống truyền tải điện quốc gia do Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia (EVNNPT) quản lý, vận hành với các đường dây 220-500 kV trải dài trên cả nước, giữ vai trò quan trọng trong bảo đảm truyền tải điện an toàn, liên tục, ổn định, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, an ninh, quốc phòng và vận hành thị trường điện Việt Nam.

Bảo vệ hành lang an toàn lưới điện cao áp là trách nhiệm của đơn vị quản lý, vận hành, chính quyền địa phương, tổ chức, doanh nghiệp và người dân sinh sống, sản xuất gần đường dây.

Theo thống kê của EVNNPT, từ đầu năm 2026 đến nay, lưới điện truyền tải xảy ra 8 sự cố liên quan đến vi phạm hành lang an toàn lưới điện. Nguyên nhân chủ yếu liên quan đến diều, vật bay, UAV; phương tiện, máy móc thi công vi phạm khoảng cách an toàn; hệ thống tời ròng rọc và vật thể bị gió cuốn vào đường dây.

Cụ thể, ngày 24/1, đường dây 220 kV Phố Nối - Gia Lộc, thuộc Truyền tải điện Đông Bắc 2 (Hải Phòng), xảy ra sự cố do diều của người dân mắc vào đường dây.

Ngày 5/2, đường dây 220 kV Nậm Sum - Nông Cống, thuộc Truyền tải điện Thanh Hóa, xảy ra sự cố do hệ thống tời ròng rọc của người dân đặt phía dưới đường dây. Khi dây thừng bị đứt, văng lên dây dẫn và gây sự cố.

Ngày 8/5, đường dây 220 kV Sóc Trăng 2 - Cà Mau, thuộc Truyền tải điện Cà Mau quản lý, xảy ra sự cố khi lốc xoáy cuốn tấm bạt che máy bơm nước của người dân, khiến tấm bạt vướng vào đầu xà và chuỗi cách điện của đường dây.

Ngày 8/8, đường dây 220 kV trên địa bàn tỉnh Hưng Yên xảy ra sự cố do xe cẩu vi phạm khoảng cách an toàn.

Ngày 17/8, đường dây 500 kV Sơn La - Việt Trì, thuộc Truyền tải điện Tây Bắc 2 (Sơn La), xảy ra sự cố do dây diều vướng vào dây dẫn. Cùng ngày, đường dây 220 kV Lào Cai - Guman 1, thuộc Truyền tải điện Tây Bắc (Lào Cai), xảy ra sự cố do dây cáp UAV của người dân vận chuyển vật liệu quệt vào đường dây.

Ngày 27/8, đường dây 220 kV Thủy điện Khe Bố - Thủy điện Bản Vẽ, thuộc Truyền tải điện Nghệ An, xảy ra sự cố do người dân dùng chất nổ làm đứt dây dẫn.

Ngày 1/9, đường dây 220 kV Hà Đông - Phủ Lý, thuộc Truyền tải điện Hà Nội quản lý, xảy ra sự cố do một doanh nghiệp sử dụng máy khoan di động bằng bánh xích để khoan thăm dò địa chất dưới dây dẫn, trong phạm vi hành lang và vi phạm khoảng cách an toàn.

Các vụ việc cho thấy sự cố có thể phát sinh từ những hoạt động sản xuất, thi công hoặc sinh hoạt tưởng như bình thường khi thực hiện gần đường dây mà không nhận diện đầy đủ nguy cơ. Đáng lưu ý, lưới điện cao áp có thể gây phóng điện khi người, phương tiện, máy móc hoặc vật thể vi phạm khoảng cách an toàn với bộ phận mang điện, ngay cả khi chưa tiếp xúc trực tiếp với dây dẫn.

Bảo đảm hành lang an toàn lưới điện là yêu cầu bắt buộc

Theo quy định về bảo vệ công trình điện lực và an toàn trong lĩnh vực điện lực, việc duy trì khoảng cách an toàn và bảo vệ hành lang lưới điện cao áp là yêu cầu bắt buộc.

Các hoạt động như xây dựng, cơi nới công trình, trồng cây, tập kết vật liệu; sử dụng cần cẩu, xe nâng, máy móc có chiều cao lớn; thả diều, bóng bay, vật bay; vận hành UAV hoặc đốt lửa gần đường dây phải được kiểm soát theo đúng quy định, tránh ảnh hưởng đến công trình điện lực.

Vi phạm hành lang an toàn lưới điện có thể gây điện giật, bỏng điện hoặc tai nạn cho người trực tiếp thực hiện công việc và những người xung quanh; làm hư hỏng thiết bị, buộc phải xử lý sự cố đường dây, ảnh hưởng đến khả năng cung cấp điện và gây thiệt hại về tài sản.

Mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào vị trí, thời điểm, thiết bị bị tác động và tình trạng vận hành của lưới điện. Vì vậy, mọi hoạt động có nguy cơ vi phạm khoảng cách an toàn với đường dây đều cần được kiểm soát và thực hiện đúng quy định.

Ảnh: EVNNPT

Cùng hành động để phòng ngừa sự cố

Vi phạm khoảng cách an toàn hành lang lưới điện cao áp có nguy cơ gây sự cố, ảnh hưởng đến vận hành hệ thống truyền tải điện và cung cấp điện. Trước thực tế này, EVNNPT khuyến cáo các đơn vị quản lý vận hành, chính quyền địa phương, doanh nghiệp, đơn vị thi công và người dân chủ động thực hiện các giải pháp phòng ngừa.

Đối với các đơn vị quản lý vận hành, cần tăng cường kiểm tra, phát hiện sớm các điểm có nguy cơ cao; đẩy mạnh tuyên truyền trực tiếp tại khu dân cư, khu vực sản xuất, thi công gần đường dây; phối hợp với chính quyền địa phương xử lý, ngăn ngừa nguy cơ vi phạm và hướng dẫn tổ chức, cá nhân thực hiện công việc gần đường dây đúng quy định.

Đối với chính quyền địa phương, cần phối hợp với đơn vị quản lý vận hành trong tuyên truyền, kiểm tra, xử lý vi phạm; chú trọng các địa bàn có hoạt động xây dựng, sản xuất, khai thác, vận chuyển hoặc sử dụng thiết bị có khả năng ảnh hưởng đến đường dây truyền tải điện. Khi tổ chức, cá nhân dự kiến thi công hoặc thực hiện công việc gần đường dây, cần yêu cầu tuân thủ các quy định về bảo vệ công trình điện lực và an toàn điện.

Đối với doanh nghiệp, đơn vị thi công, việc khảo sát hiện trường, nhận diện nguy cơ và xác định biện pháp bảo đảm an toàn phải được thực hiện ngay từ khâu lập phương án. Trước khi thi công, phải thông báo và thỏa thuận bằng văn bản với đơn vị quản lý vận hành lưới điện để được hướng dẫn, tư vấn và giám sát an toàn. Người lao động phải được phổ biến đầy đủ các nguy cơ về điện; máy móc, phương tiện phải được kiểm soát trong suốt quá trình làm việc. Không tự ý đưa cần cẩu, máy khoan, xe nâng, thiết bị nâng hạ hoặc vật liệu vào khu vực có nguy cơ vi phạm khoảng cách an toàn.

Đối với người dân, không thả diều, bóng bay, vật bay hoặc thực hiện các hoạt động có nguy cơ ảnh hưởng đến đường dây. Không tự ý xây dựng, cơi nới công trình, trồng cây, tập kết vật liệu hoặc sử dụng thiết bị có chiều cao lớn gần đường dây khi chưa tìm hiểu và thực hiện đúng quy định.

Khi có nhu cầu xây dựng, cải tạo công trình hoặc thực hiện công việc gần đường dây, cần chủ động liên hệ với đơn vị quản lý vận hành để được hướng dẫn. Khi phát hiện cây cối, công trình, phương tiện, vật thể hoặc hoạt động có nguy cơ ảnh hưởng đến đường dây, cần kịp thời thông báo cho đơn vị quản lý vận hành hoặc cơ quan chức năng; tuyệt đối không tự ý tiếp cận, tháo dỡ hoặc xử lý vật thể nghi có liên quan đến đường dây.

Bảo vệ hành lang an toàn lưới điện cao áp là trách nhiệm của cả ngành Điện, chính quyền địa phương, doanh nghiệp và người dân. Việc tuân thủ quy định, chủ động nhận diện và thông báo kịp thời các nguy cơ sẽ góp phần bảo vệ tính mạng, tài sản, hạn chế sự cố và bảo đảm hệ thống truyền tải điện quốc gia vận hành an toàn, liên tục.