Cảnh báo những rủi ro từ béo phì mà phụ nữ có kế hoạch mang thai nên biết

Tỷ lệ người thừa cân, béo phì ngày càng tăng nhanh trên toàn thế giới, đây cũng là nguyên nhân hàng đầu gây ra nhiều bệnh mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường,… Thừa cân béo phì được chứng minh là làm gia tăng các cơn đau tim, đột quỵ, viêm khớp, các vấn đề về hô hấp, rối loạn tâm thần và nhiều vấn đề sức khỏe khác. Tuy nhiên, khi nói đến sức khỏe sinh sản của phụ nữ, béo phì cũng gây khó khăn không nhỏ đối với chị em có kế hoạch mang thai.

Các nghiên cứu cho thấy phụ nữ có nguy cơ béo phì cao hơn nam giới. Một nghiên cứu cho thấy tỷ lệ phụ nữ có nguy cơ béo phì cao hơn một chút (40%) so với nam giới (35%). Tiến sĩ Sunanda Kulkarni, Trưởng khoa Sản phụ khoa, Bệnh viện Chinmaya Mission, Bangalore (Ấn Độ) cho biết về những rủi ro liên quan đến béo phì trong thai kỳ.

Theo Tiến sĩ Kulkarni, béo phì không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe tổng thể mà còn có tác động sâu sắc đến khả năng sinh sản, thai kỳ và sức khỏe của phụ nữ. Hiểu rõ những rủi ro này có thể giúp phụ nữ chủ động thực hiện các bước hướng tới lối sống lành mạnh hơn trước khi thụ thai, đảm bảo một thai kỳ an toàn hơn và kết quả tốt hơn cho cả mẹ và con.

1. Tác động của béo phì đến sức khỏe sinh sản

Theo các nghiên cứu, phụ nữ béo phì có nguy cơ cao bị giảm khả năng sinh sản và vô sinh, tỷ lệ thụ thai thấp, tỷ lệ sảy thai và các biến chứng thai kỳ. Béo phì có thể dẫn đến mất cân bằng nội tiết tố và rối loạn chu kỳ kinh nguyệt, ảnh hưởng đáng kể đến hệ thống sinh sản. Các tình trạng như Hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS), có liên quan mật thiết đến béo phì, có thể cản trở quá trình rụng trứng và làm giảm khả năng thụ thai an toàn.

Béo phì ảnh hưởng rất lớn đến khả năng sinh sản, dẫn đến mất cân bằng nội tiết tố và các vấn đề về rụng trứng. Theo Tiến sĩ Kulkarni, nó có thể làm giảm hiệu quả của các phương pháp điều trị vô sinh và góp phần gây ra chu kỳ kinh nguyệt không đều, khiến phụ nữ khó thụ thai tự nhiên hơn.

Béo phì ảnh hưởng rất lớn đến khả năng sinh sản. (Ảnh minh họa)

Không chỉ vậy, phụ nữ bị thừa cân, béo phì thường gặp rất nhiều khó khăn và những rủi ro trong quá trình mang thai. Bà mẹ mang thai bị béo phì có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh sau:

Đái tháo đường thai kỳ
Tiền sản giật
Khó khăn khi sinh thường nên buộc phải sinh mổ hoặc sử dụng dụng cụ can thiệp khi sinh
Nguy cơ nhiễm trùng kéo dài sau khi sinh
Biến chứng liên quan đến gây mê
Quá trình chuyển dạ kéo dài ảnh hưởng tới sức khỏe của mẹ và em bé

Theo Tiến sĩ Kulkarni, những rủi ro có thể xảy ra bao gồm sảy thai, thai nhi quá lớn, thai chết lưu, dị tật bẩm sinh (ví dụ: dị tật ống thần kinh), khó khăn trong việc theo dõi thai nhi và các biến chứng sau sinh như xuất huyết sau sinh và nhiễm trùng vết thương.

Nhiều nghiên cứu đã cho thấy, trong trường hợp phụ nữ béo phì sinh con, đứa trẻ có nguy cơ mắc nhiều vấn đề sức khỏe về lâu dài. Một số vấn đề đó là: nguy cơ béo phì cao hơn, đái tháo đường type 2, hội chứng chuyển hóa, các vấn đề về tim mạch, chậm phát triển và hen suyễn, cho thấy tác động xuyên thế hệ của béo phì ở người mẹ.

2. Lời khuyên dành cho phụ nữ thừa cân trước khi lên kế hoạch mang thai

Việc kiểm soát cân nặng trước khi mang thai không đơn thuần là câu chuyện về vóc dáng, mà là bước đệm quan trọng để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé. Theo Tiến sĩ Kulkarni, phụ nữ có chỉ số khối cơ thể (BMI) cao thường đối mặt với nguy cơ biến chứng thai kỳ lớn hơn bình thường. Tuy nhiên, những rủi ro này hoàn toàn có thể giảm thiểu nếu có sự chuẩn bị chu đáo và khoa học ngay từ giai đoạn lên kế hoạch mang thai.

Xây dựng lộ trình sức khỏe cùng chuyên gia:Thay vì tự áp dụng các chế độ ăn kiêng hà khắc, bước đầu tiên và quan trọng nhất là tìm đến các chuyên gia tư vấn y tế. Việc thăm khám này giúp bạn hiểu rõ tình trạng cơ thể hiện tại, từ đó thiết lập một lộ trình giảm cân an toàn mà vẫn đảm bảo đủ dưỡng chất.

Thay đổi lối sống từ những thói quen nhỏ nhất: Thay vì tập trung vào việc giảm cân nhanh, chị em nên hướng tới một chế độ ăn cân bằng, ưu tiên các loại thực phẩm nguyên bản, giàu chất xơ và hạn chế đường tinh luyện.

Việc duy trì hoạt động thể chất đều đặn như đi bộ, bơi lội hoặc yoga không chỉ giúp tiêu hao năng lượng dư thừa mà còn cải thiện sức khỏe tim mạch, giúp cơ thể dẻo dai hơn để thích nghi với những thay đổi lớn khi mang bầu.

Kiểm soát tốt các bệnh lý nền:Thừa cân thường đi kèm với các vấn đề về chuyển hóa như kháng insulin hoặc huyết áp tâm thu cao. Nếu không được kiểm soát trước khi mang thai, những tình trạng này rất dễ diễn tiến thành đái tháo đường thai kỳ hoặc tiền sản giật.

Việc theo dõi sát sao và điều chỉnh các chỉ số này dưới sự hướng dẫn của bác sĩ sẽ giúp cơ thể ở trạng thái ổn định nhất, hạn chế tối đa các tình huống nguy hiểm trong suốt thai kỳ.

Tối ưu hóa dưỡng chất và tầm soát sớm:Bà mẹ nên bổ sung vitamin và acid folic theo đúng liều lượng khuyến cáo đủ và sớm giúp ngăn ngừa dị tật ống thần kinh ở thai nhi ngay từ những tuần đầu tiên. Thăm khám sức khỏe tổng quát trước khi mang thai sẽ giúp phát hiện sớm các rủi ro tiềm ẩn, từ đó bác sĩ đưa ra những can thiệp kịp thời, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho sự phát triển của em bé trong tương lai.

Lưu ý:Thông tin trong bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo. Chị em cần hỏi ý kiến bác sĩ nếu gặp bất kỳ vấn đề nào liên quan đến béo phì hoặc chuẩn bị mang thai.

Thiên Châu