Cảnh báo ung thư từ những thay đổi bất thường trên da

Ung thư biểu mô tế bào đáy trên bệnh nhân. Ảnh: BVCC.

Bệnh viện Da liễu Trung ương vừa tiếp nhận 3 trường hợp mắc ung thư tế bào hắc tố (melanoma) với tổn thương xuất hiện ở bàn chân. Điểm chung là người bệnh đều nhầm những dấu hiệu bất thường này với các vấn đề da liễu thông thường, khiến tổn thương âm thầm tiến triển trong thời gian dài.

TS.BS Nguyễn Hữu Quang - Phó trưởng Khoa Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ (Bệnh viện Da liễu Trung ương) cho biết, đặc điểm chung của cả 3 trường hợp trên đều mắc ung thư tế bào hắc tố thể đầu chi - thể bệnh rất phổ biến ở người châu Á. Theo bác sĩ, ung thư tế bào hắc tố vô cùng nguy hiểm vì tế bào ung thư có khả năng sinh sôi nhanh, ăn sâu xuống các lớp dưới da và di căn vào mạch máu, hạch bạch huyết cũng như các cơ quan nội tạng như não, phổi, gan trong thời gian ngắn. Hiện cả 3 bệnh nhân đã được phẫu thuật loại bỏ hoàn toàn khối ung thư và chưa phát hiện di căn hạch vùng. Sau phẫu thuật, các bệnh nhân phục hồi tốt và tiếp tục được theo dõi định kỳ 3 tháng/lần.

TS.BS Nguyễn Hồng Sơn - Khoa Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ và phục hồi chức năng (Bệnh viện Da liễu Trung ương) cho biết, có 3 loại ung thư da chính gồm ung thư biểu mô tế bào đáy, ung thư biểu mô tế bào vảy và ung thư tế bào hắc tố da.

Trong đó, tiếp xúc với tia cực tím (UV) từ ánh nắng mặt trời là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ung thư da. Ánh nắng mặt trời chứa nhiều tia UVA và UVB. Trong đó, phơi nắng tích lũy là nguyên nhân gây ung thư biểu mô tế bào vảy, trong khi phơi nắng gián đoạn với cường độ mạnh, chẳng hạn cháy nắng hoặc phơi nhiễm từ khi còn nhỏ, là yếu tố nguy cơ quan trọng đối với ung thư biểu mô tế bào đáy.

Ngoài tia UV, một số yếu tố khác cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư da như bức xạ ion hóa, suy giảm miễn dịch, sử dụng thuốc ức chế miễn dịch, phơi nhiễm asen (thạch tín), hút thuốc lá và nhiễm virus HPV.

Nghiên cứu cho thấy, người có anh chị em mắc ung thư da có nguy cơ mắc bệnh cao hơn 2 - 3 lần. Người hút thuốc lá cũng có nguy cơ mắc ung thư biểu mô tế bào vảy cao hơn khoảng 20% so với người không hút thuốc.

Việc điều trị ung thư da phụ thuộc vào loại ung thư, vị trí, kích thước và giai đoạn bệnh. Các phương pháp có thể được áp dụng gồm phẫu thuật, xạ trị và hóa trị. Với một số trường hợp, ngoài phẫu thuật loại bỏ tổn thương, người bệnh có thể cần được lấy bỏ hạch vùng lân cận nhằm kiểm soát nguy cơ di căn.

Các bác sĩ cho biết, có thể giảm nguy cơ ung thư da bằng cách hạn chế tiếp xúc với tia UV và chủ động kiểm tra da. Việc phát hiện những thay đổi đáng ngờ ở giai đoạn sớm có ý nghĩa quan trọng trong điều trị.

Để giảm nguy cơ ung thư da, người dân nên hạn chế ra nắng vào thời điểm giữa ngày, khoảng từ 10 - 16h; sử dụng kem chống nắng và bôi lại thường xuyên; mặc áo dài tay, quần dài và đội mũ rộng vành khi hoạt động ngoài trời. Không nên sử dụng giường tắm nắng. Bên cạnh đó, cần điều trị các bệnh da mạn tính, đặc biệt là những tổn thương viêm, sẹo hoặc loét kéo dài.

Đối với những tổn thương sắc tố bất thường, đặc biệt ở lòng bàn chân và các vị trí khó quan sát, người dân không nên chủ quan hoặc tự điều trị kéo dài. Khi tổn thương thay đổi về màu sắc, kích thước, hình dạng, bề mặt hoặc xuất hiện loét, rỉ dịch, cần đến cơ sở y tế chuyên khoa da liễu để được thăm khám và đánh giá phù hợp.