Cảnh giác với những tai nạn, thương tích bất ngờ

Một ca mắc dị vật ở trẻ nhỏ. Ảnh: Đức Trân

Các bác sĩ Bệnh viện Tai - Mũi - Họng Trung ương vừa xử lý một ca cấp cứu liên quan đến mắc dị vật khá đặc biệt. Một em nhỏ trong lúc chơi đùa đã để lọt một viên bi nhỏ vào tai. Khi xảy ra sự việc, theo phản xạ, bạn nhỏ này lập tức ngoáy tai, tìm cách lấy viên bi ra. Song kết quả ngược lại, viên bi đã lọt ngày càng sâu hơn vào trong tai. Khi tiếp nhận ca cấp cứu, các bác sĩ Bệnh viện Tai – Mũi – Họng Trung ương nhận thấy viên bi đã lọt quá sâu, gây thủng màng nhĩ, không thể can thiệp bằng phương pháp gắp thông thường. Các bác sĩ phải thực hiện một ca phẫu thuật mới có thể lấy viên bi ra. Di chứng của vụ tai nạn “nhỏ” này lại rất nặng nề. Cháu bé đã mất 60% khả năng thính giác của bên tai mắc dị vật.

Có gia đình ở Hà Nội từng có con bị mắc dị vật đường thở một cách bất ngờ. Trước đó, gia đình chị có mua một hộp ô mai. Đến hôm sau chị thấy con gái bị khụt khịt. Chị tưởng con bị sổ mũi nhưng không phải. Thấy con gái kêu khó thở như có gì bị mắc trong mũi. Chị soi đèn pin vào thì thấy có một vật trông giống như hạt hoa quả ở một bên lỗ mũi. Mẹ cháu khẩn trương đưa con đến Bệnh viện Đa khoa Đức Giang thăm khám. Rất may, dị vật mới ở nông nên các bác sĩ chỉ cần thực hiện thủ thuật gắp dị vật. Dị vật đúng là một hạt mơ nhỏ. Cháu nhỏ kể rằng sau khi ăn, cháu đã lấy hạt mơ nút vào mũi để chơi đùa, không may để nó lọt sâu nhưng không dám nói với bố mẹ vì sợ bị mắng.

Những thí dụ kể trên cho thấy, việc gặp tai nạn, thương tích ở trẻ xuất hiện “muôn hình vạn trạng”. Nhiều gia đình đã chú ý cất giữ các đồ vật sắc, nhọn như dao, kéo hay vật dễ vỡ như gương, kính... xa tầm tay trẻ em và thường xuyên nhắc nhở các cháu nhỏ tránh xa những đồ vật này. Có những gia đình còn cẩn thận mua kẹp nhựa lắp vào các cạnh bàn, để hạn chế các cạnh bàn sắc nhọn. Nhưng trên thực tế, rất nhiều trường hợp, tai nạn có thể đến từ những vật tưởng như ít gây hại: Viên bi, hạt vòng, hạt hoa quả, móc chìa khóa, ghim kẹp giấy...

Chính vì việc tưởng như “ít gây hại” khiến nhiều người chủ quan hơn. Những đồ vật này ít gây tác hại nghiêm trọng khi gây tai nạn, song lại có thể là “thảm họa” nếu xử lý không đúng cách. Mẹ cháu nhớ lại: “Sau khi gắp hạt mơ ra, các bác sĩ đã nói với gia đình tôi là trường hợp của cháu bé rất may mắn khi đưa đến bệnh viện kịp thời. Không ít gia đình khi trẻ mắc dị vật vào mũi tự tìm cách xử lý đã khiến dị vật lọt sâu hơn. Đường hô hấp trên luôn có chất nhầy do cơ thể tiết ra, chỉ một tác động không đúng kỹ thuật, dị vật có thể trôi vào hẳn xoang mũi. Khi đó, các bác sĩ sẽ phải phẫu thuật”.

Các bệnh viện lớn thường xuyên phải xử lý các ca để dị vật lọt vào đường thở, tai, hay đường thực quản với hậu quả khá nghiêm trọng mà nguyên nhân chủ yếu đến từ cách xử lý ban đầu khiến dị vật lọt sâu hơn, gây tổn thương lớn hơn.

Theo BSCKII. Nguyễn Tân Hùng, Phó trưởng khoa Cấp cứu và Chống độc, Bệnh viện Nhi Trung ương, tai nạn thương tích ở trẻ em có xu hướng gia tăng và ngày càng đa dạng về hình thức, xuất phát từ nhiều nguyên nhân như môi trường sống không được kiểm soát, phương tiện giao thông, khu vui chơi và các nguy cơ ngay trong gia đình. Nhóm trẻ từ 1-5 tuổi, thường là nhóm dễ gặp tai nạn thương tích nhất. Để hạn chế các tai nạn ngoài mong muốn, các gia đình cần Để các vật sắc nhọn, thuốc, hóa chất, chất tẩy rửa và những đồ vật có nguy cơ gây nguy hiểm ngoài tầm với của trẻ; tăng cường các biện pháp bảo đảm an toàn trong nhà; lựa chọn đồ chơi phù hợp với độ tuổi, khả năng của trẻ, đồng thời hướng dẫn trẻ cách chơi an toàn.

Các bác sĩ cũng nhấn mạnh rằng khi gặp những tai nạn tưởng như là “nhỏ”, các gia đình nên đưa đến cơ sở y tế gần nhất thay vì tự xử lý. Một số kinh nghiệm dân gia có thể đúng trong bối cảnh trước kia, nhưng không còn phù hợp với điều kiện hôm nay. Do đó, việc can thiệp y tế sớm là cách để ngăn chặn những hậu quả ngoài mong muốn khi không may xảy ra tai nạn.