'Chai lì' cảm xúc vì 6 năm không thay đổi cảnh báo sức khoẻ trên bao thuốc lá

Sau hơn 13 năm triển khai Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, Việt Nam đã đạt được những kết quả quan trọng trong nâng cao nhận thức cộng đồng, giảm nhu cầu sử dụng thuốc lá và xây dựng môi trường không khói thuốc.

Tuy nhiên, sự xuất hiện của các sản phẩm thuốc lá mới, những phương thức tiếp thị ngày càng tinh vi và những hạn chế trong thực thi một số chính sách đang đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật.

Phó Trưởng Ban Nhân Dân điện tử Nguyễn Hoàng Nhật phát biểu

Phát biểu tại toạ đàm, ông Nguyễn Hoàng Nhật, Phó Trưởng Ban Nhân Dân điện tử cho rằng, thực tiễn công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá hiện nay đang đứng trước những thách thức mới vô cùng gay gắt. Đáng lo ngại nhất là sự xuất hiện và xâm nhập nhanh chóng của các sản phẩm thuốc lá mới như thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.

Bằng những hình thức quảng bá, tiếp thị ngày càng tinh vi, đa dạng tại các điểm bán lẻ và đặc biệt là trên môi trường mạng xã hội, các sản phẩm này đang nhắm trực diện vào sự tò mò của trẻ em, học sinh, sinh viên. Cùng với đó là những quan niệm sai lệch, chưa đầy đủ cho rằng thuốc lá mới “ít hại hơn” hay là giải pháp thay thế, khiến nguy cơ bắt đầu sử dụng thuốc lá ở người trẻ ngày càng gia tăng.

Bên cạnh sự tấn công của thuốc lá mới, các biện pháp kiểm soát thuốc lá truyền thống sau một thời gian dài áp dụng cũng đã bộc lộ những điểm cần điều chỉnh. Đơn cử như chính sách in cảnh báo sức khỏe bằng hình ảnh trên bao bì thuốc lá.

Dù Luật quy định cần thay đổi định kỳ 2 năm một lần, nhưng bộ 6 hình ảnh cảnh báo từ năm 2013 đến nay vẫn chưa được làm mới, dẫn đến sự quen mắt, “chai lì” cảm xúc.

Quang cảnh toạ đàm

Diện tích cảnh báo trên vỏ bao của Việt Nam hiện vẫn ở nhóm thấp nhất khu vực ASEAN, trong khi nhiều nước trong khu vực đã nâng lên mức 75% đến 85%, thậm chí áp dụng bao bì tiêu chuẩn và in số tổng đài tư vấn cai nghiện trực tiếp lên bao thuốc. Ngoài ra, vẫn còn 35,8% người không hút thuốc đang phải phơi nhiễm với khói thuốc thụ động ngay tại chính ngôi nhà của mình.

“Những con số và thực trạng nêu trên gióng lên hồi chuông cảnh báo về nguy cơ tổn hại nghiêm trọng đến sức khỏe thể chất, tinh thần của thế hệ tương lai và chất lượng giống nòi. Thực tiễn đó đòi hỏi chúng ta phải hành động quyết liệt hơn, cấp bách hoàn thiện khung pháp lý và sửa đổi, bổ sung Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá trên cơ sở khoa học và kinh nghiệm quốc tế”, ông Nguyễn Hoàng Nhật nhấn mạnh.

Tại toạ đàm, các đại biểu, chuyên gia đến từ Quốc hội, Bộ Y tế, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, các tổ chức quốc tế như Y tế Thế giới (WHO), “Chiến dịch vì trẻ em không hút thuốc” cùng các viện nghiên cứu, Hội Bảo vệ quyền trẻ em Việt Nam đã cùng phân tích, làm rõ cơ sở khoa học, pháp lý và thực tiễn liên quan đến vấn đề cấm triệt để thuốc lá mới, không để lọt khoảng trống pháp lý; giải pháp đổi mới, tăng diện tích cảnh báo sức khỏe; kiểm soát chặt chẽ hoạt động quảng cáo, trưng bày tại điểm bán cũng như trên không gian mạng; và đặc biệt là phát huy vai trò tự thân của thanh niên trong việc tự bảo vệ mình và cộng đồng.