Chậm đóng BHXH: Nghiêm minh với hành vi cố tình vi phạm

Cán bộ chuyên quản cơ quan BHXH cơ sở Tĩnh Gia thường xuyên đôn đốc và làm việc trực tiếp để yêu cầu đơn vị nợ đọng BHXH xây dựng lộ trình đóng cụ thể.

Tại phường Tĩnh Gia, Công ty CP BT Hải Hòa - Bình Minh hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh bất động sản và đầu tư xây dựng hạ tầng. Do gặp khó khăn trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, có thời điểm doanh nghiệp chưa thực hiện đầy đủ việc đóng BHXH, BHYT cho người lao động. Sau khi được cán bộ chuyên quản BHXH cơ sở Tĩnh Gia đôn đốc, nhắc nhở, công ty đã rà soát các khoản thu - chi, ưu tiên nguồn kinh phí để từng bước khắc phục.

Chị Lương Thị Duyên, nhân viên hành chính Công ty CP BT Hải Hòa - Bình Minh, cho biết, việc doanh nghiệp chủ động khắc phục đã giúp người lao động yên tâm hơn về quyền lợi BHXH, BHYT và gắn bó với doanh nghiệp.

Cũng tại địa bàn này, Công ty TNHH Tân Hoàng - TaCo, phường Trúc Lâm đang chậm đóng BHXH, BHYT cho 11 lao động từ tháng 4/2026. Theo ông Đỗ Văn Dùng, Giám đốc công ty, doanh nghiệp đang gặp khó khăn về nguồn vốn nhưng xác định bảo đảm quyền lợi người lao động là trách nhiệm phải thực hiện và cam kết hoàn thành khoản chậm đóng trong tháng 8/2026.

Thực tế cho thấy, không phải mọi trường hợp chậm đóng đều xuất phát từ việc doanh nghiệp cố tình né tránh nghĩa vụ. Với những đơn vị gặp khó khăn tạm thời nhưng vẫn duy trì hoạt động, có thiện chí phối hợp và phương án khắc phục, cơ quan BHXH tăng cường hướng dẫn, đôn đốc để doanh nghiệp từng bước hoàn thành nghĩa vụ.

Tuy nhiên, tại địa bàn do BHXH cơ sở Tĩnh Gia quản lý, tình trạng chậm đóng kéo dài vẫn xảy ra ở một số doanh nghiệp. Hiện có 191 đơn vị chậm đóng từ 3 tháng trở lên, với tổng số tiền trên 25 tỷ đồng. Trong đó, Công ty TNHH Dịch vụ khách sạn Anh Phát chậm đóng hơn 3,1 tỷ đồng; Công ty CP May B85 hơn 2 tỷ đồng; Công ty TNHH DV - VT Sông Lam và Công ty CP Sản xuất, Thương mại và Dịch vụ vận tải An đều chậm đóng hơn 1,2 tỷ đồng. Đáng chú ý, Công ty TNHH Xây dựng Cường Hà, phường Nghi Sơn chỉ còn 3 lao động tham gia BHXH nhưng khoản chậm đóng từ năm 2020 đến nay đã hơn 807 triệu đồng. Dù cơ quan BHXH nhiều lần mời làm việc, đôn đốc, doanh nghiệp vẫn chưa khắc phục dứt điểm khoản nợ.

Ông Nguyễn Đình Trọng, Giám đốc BHXH cơ sở Tĩnh Gia cho biết, cơ quan BHXH thường xuyên rà soát, phân loại các đơn vị, thông báo, đôn đốc và làm việc trực tiếp để có biện pháp phù hợp. Đối với doanh nghiệp thực sự khó khăn, cơ quan BHXH tăng cường hướng dẫn, đôn đốc và hỗ trợ xây dựng phương án khắc phục; với những đơn vị cố tình chây ỳ kéo dài sẽ tổng hợp hồ sơ, kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý nghiêm theo quy định.

Toàn tỉnh hiện có 872 đơn vị đang chậm đóng BHXH, BHYT, BHTN, với tổng số tiền trên 313,2 tỷ đồng; trong đó 746 đơn vị còn lao động tham gia bảo hiểm và 126 đơn vị không còn lao động tham gia. Đằng sau những con số này là quyền lợi thiết thực của người lao động. Việc doanh nghiệp chậm đóng có thể ảnh hưởng đến quá trình tham gia và việc giải quyết các chế độ BHXH, BHYT.

Trong quý II/2026, cơ quan BHXH đã gửi 1.424 lượt công văn đôn đốc các đơn vị chậm đóng từ 3 tháng trở lên; kiểm tra tại 18 đơn vị, yêu cầu truy đóng BHXH, BHYT cho 177 lao động; lập biên bản vi phạm hành chính đối với 2 đơn vị và tham mưu Chủ tịch UBND tỉnh ban hành quyết định xử phạt. Từ đầu năm đến nay, đã có 3 đơn vị bị xử phạt vi phạm hành chính với tổng số tiền 525 triệu đồng.

Luật BHXH năm 2024 có hiệu lực từ ngày 1/7/2025, đã phân định rõ hơn hành vi chậm đóng, trốn đóng và tăng cường các biện pháp xử lý. Theo quy định, người sử dụng lao động chậm đóng phải nộp khoản tiền tính trên số tiền và thời gian chậm đóng với mức 0,03%/ngày. Đối với hành vi trốn đóng, tùy tính chất, mức độ và điều kiện theo luật định, người vi phạm có thể bị xử lý theo quy định của pháp luật. Việc xử lý vi phạm không nhằm đẩy doanh nghiệp vào khó khăn mà để bảo đảm kỷ luật trong thực hiện chính sách an sinh. Doanh nghiệp thực sự khó khăn, có thiện chí và phương án khắc phục cần được hướng dẫn, hỗ trợ trong khuôn khổ pháp luật. Ngược lại, những đơn vị có khả năng nhưng cố tình chây ỳ, né tránh, để khoản nợ kéo dài phải bị xử lý nghiêm. UBND tỉnh Thanh Hóa yêu cầu các cơ quan chức năng tiếp tục rà soát, phân loại các đơn vị chậm đóng, xác định nguyên nhân và yêu cầu lộ trình khắc phục đối với những trường hợp có khả năng thanh toán; đồng thời xử lý nghiêm các hành vi cố tình vi phạm. Cùng với đó, tổ chức công đoàn cần phát huy vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động.