Chăm sóc cháu có thể giúp ông bà minh mẫn và chậm lão hóa não
Việc hỗ trợ chăm sóc cháu chắt không chỉ là niềm vui sum vầy của gia đình mà còn mang lại một lợi ích bất ngờ cho sức khỏe não bộ của người cao tuổi.
Một nghiên cứu mới, được Hiệp hội Tâm lý học Mỹ công bố, đã phát hiện ra rằng những ông bà tham gia trông nom cháu có trí nhớ và kỹ năng ngôn ngữ tốt hơn đáng kể so với những người không làm việc này, bất kể tần suất họ giúp đỡ là nhiều hay ít.
Ảnh minh họa. Nguồn: Getty Images
Nghiên cứu được đăng tải trên tạp chí Psychology and Aging, do các nhà khoa học tại Đại học Tilburg (Hà Lan) thực hiện dựa trên dữ liệu của gần 3.000 người trên 50 tuổi. Các chuyên gia đã phân tích mối liên hệ giữa việc chăm sóc cháu và sức khỏe nhận thức trong khoảng thời gian từ năm 2016 đến 2022. Các hoạt động chăm sóc được khảo sát rất đa dạng, bao gồm trông cháu qua đêm, chăm sóc khi cháu ốm, vui chơi, đưa đón đi học hoặc chuẩn bị bữa ăn. Kết quả cho thấy những người ông, người bà có tham gia vào các hoạt động này đạt điểm số cao hơn trong các bài kiểm tra về trí nhớ và sự trôi chảy của lời nói, ngay cả khi đã tính đến các yếu tố như độ tuổi và sức khỏe tổng thể.
Một điểm thú vị mà Flavia Chereches, tác giả chính của nghiên cứu, nhấn mạnh là lợi ích này dường như không phụ thuộc vào việc ông bà dành bao nhiêu giờ để trông cháu hay họ làm những việc cụ thể gì. Thay vào đó, chính việc được tham gia, được đóng vai trò người chăm sóc và duy trì sự tương tác xã hội mới là yếu tố cốt lõi giúp bảo vệ não bộ. Đặc biệt, nghiên cứu chỉ ra rằng những người bà tham gia chăm sóc cháu có tốc độ suy giảm nhận thức chậm hơn rõ rệt theo thời gian so với những người không tham gia, cho thấy vai trò này hoạt động như một lớp "lá chắn" bảo vệ trí não.
Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu cũng lưu ý rằng bối cảnh gia đình là yếu tố then chốt quyết định kết quả này. Việc trông cháu mang lại lợi ích lớn nhất khi nó xuất phát từ sự tự nguyện và diễn ra trong một môi trường gia đình đầy sự hỗ trợ và yêu thương. Ngược lại, nếu việc chăm sóc trở thành một gánh nặng bắt buộc hoặc diễn ra trong bối cảnh căng thẳng, thiếu sự chia sẻ, nó có thể không mang lại hiệu quả tích cực tương tự, mà đôi khi còn gây áp lực ngược lại cho sức khỏe tinh thần của người cao tuổi.
