Chiêm ngưỡng những Bảo vật quốc gia tại Bảo tàng Đà Nẵng

Trong khuôn khổ chuỗi hoạt động văn hóa với chủ đề “Di sản văn hóa Đà Nẵng - Mạch nguồn và dòng chảy”, diễn ra từ ngày 19 đến 25-11 tại Bảo tàng Đà Nẵng - Cơ sở 2 (số 281 Phan Bội Châu, phường Bàn Thạch), công chúng có dịp khám phá những giá trị lịch sử, văn hóa đặc sắc của vùng đất Đà Nẵng. Đặc biệt, triển lãm giới thiệu 3 Bảo vật quốc gia thuộc văn hóa Sa Huỳnh và Champa, có niên đại cách đây hàng nghìn năm.

Theo Trung tâm Quản lý Di sản và Bảo tàng Đà Nẵng, di sản văn hóa là sự kết tinh của những dấu tích lịch sử, các giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể và bản sắc được bồi đắp qua nhiều thế hệ. Với mong muốn đưa di sản đến gần hơn với công chúng, chuỗi hoạt động lần này không chỉ tạo không gian tìm hiểu, giao lưu và trải nghiệm văn hóa mà còn góp phần đưa di sản trở thành một phần sống động trong đời sống cộng đồng, tiếp tục được gìn giữ, trao truyền và lan tỏa.

Điểm nhấn của chương trình là không gian triển lãm chuyên đề, đưa người xem khám phá những tầng sâu lịch sử và giá trị tinh hoa văn hóa, mỹ thuật qua các bộ sưu tập hiện vật, tư liệu và hình ảnh. Trong đó, chuyên đề “Bảo vật quốc gia - Di sản từ lòng đất Đà Nẵng” thu hút sự quan tâm của đông đảo khách tham quan.

Đầu tượng thần Shiva bằng vàng, có niên đại thế kỷ X.

Đầu tượng thần Shiva bằng vàng, có niên đại thế kỷ X.

Không gian trưng bày là sự kết hợp giữa hiện vật gốc, hiện vật phiên bản và hệ thống tư liệu hình ảnh về công tác khai quật khảo cổ học. Đáng chú ý, lần đầu tiên nhiều khách tham quan có dịp tiếp cận gần hơn với 3 Bảo vật quốc gia thuộc văn hóa Sa Huỳnh và Champa đang được lưu giữ tại Bảo tàng.

Nổi bật là Đầu tượng thần Shiva bằng vàng, có niên đại thế kỷ X, được xem là kiệt tác tiêu biểu của nghệ thuật điêu khắc Champa cổ. Bảo vật có chiều rộng 11,3cm, chiều cao 24cm, nặng 0,58kg vàng, được chế tác bằng kỹ thuật gò, hàn rỗng tinh xảo. Hiện vật do người dân xã Đại Thắng, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam (cũ) phát hiện năm 1997. Sau quá trình lưu lạc và được lực lượng chức năng thu hồi, đến năm 2015, hiện vật được công nhận là Bảo vật quốc gia.

Bộ sưu tập trang sức vàng Lai Nghi, có niên đại từ thế kỷ III trước Công nguyên.

Bộ sưu tập trang sức vàng Lai Nghi, có niên đại từ thế kỷ III trước Công nguyên.

Một hiện vật đặc biệt khác là Bộ sưu tập trang sức vàng Lai Nghi, có niên đại từ thế kỷ III trước Công nguyên đến thế kỷ I sau Công nguyên. Bộ sưu tập gồm 108 đơn vị hiện vật bằng vàng còn nguyên vẹn, trong đó có 4 khuyên tai và 104 hạt chuỗi. Được phát hiện trong quá trình khai quật khu mộ táng Lai Nghi (thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam cũ) giai đoạn 2002-2004, bộ sưu tập là minh chứng cho trình độ chế tác kim hoàn và kỹ thuật luyện kim tinh xảo của cư dân văn hóa Sa Huỳnh. Năm 2024, hiện vật được công nhận là Bảo vật quốc gia.

Bộ sưu tập trang sức vàng Lai Nghi và Hạt mã não hình thú Lai Nghi, có cùng niên đại.

Bộ sưu tập trang sức vàng Lai Nghi và Hạt mã não hình thú Lai Nghi, có cùng niên đại.

Cùng với đó, Hạt mã não hình thú Lai Nghi, có cùng niên đại, cũng là hiện vật độc đáo thu hút sự chú ý. Tác phẩm được chế tác từ đá mã não, tạo hình một con hổ trong tư thế nằm, dài khoảng 1,4cm, cao 1,1cm và dày 0,7cm. Dù kích thước nhỏ, các chi tiết mắt, mũi, tai và dáng hình con vật được chạm khắc khá tỉ mỉ, thể hiện kỹ thuật chế tác tinh tế của người xưa. Hiện vật được phát hiện tại khu mộ táng Lai Nghi, thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam (cũ) và được công nhận Bảo vật quốc gia năm 2024. Đây cũng là tư liệu có giá trị trong nghiên cứu sự giao lưu văn hóa, thương mại giữa cư dân Sa Huỳnh với các khu vực trong và ngoài nước.

Những cổ vật trong chuyên đề triển lãm “Từ bộ sưu tập tư nhân đến bí ẩn con đường Tơ lụa trên biển”.

Những cổ vật trong chuyên đề triển lãm “Từ bộ sưu tập tư nhân đến bí ẩn con đường Tơ lụa trên biển”.

Bên cạnh chuyên đề về các Bảo vật quốc gia, triển lãm “Từ bộ sưu tập tư nhân đến bí ẩn con đường Tơ lụa trên biển” mang đến một góc nhìn khác về lịch sử giao thương và giao lưu văn hóa. Không gian này giới thiệu 88 cổ vật thuộc bộ sưu tập “Dòng chảy Việt” của nhà sưu tập Phạm Văn Phát cùng 10 cổ vật dao găm, kiếm ngắn Đông Sơn của nhà sưu tập Lương Hoàng Long. Các hiện vật góp phần phản ánh sự đa dạng của đời sống văn hóa, kỹ thuật chế tác và những mối giao lưu của cư dân Việt Nam trong dòng chảy lịch sử.

10 cổ vật dao găm, kiếm ngắn Đông Sơn của nhà sưu tập Lương Hoàng Long cũng được trưng bày tại triển lãm.

10 cổ vật dao găm, kiếm ngắn Đông Sơn của nhà sưu tập Lương Hoàng Long cũng được trưng bày tại triển lãm.

Thông qua việc kết nối các hiện vật khảo cổ với những câu chuyện lịch sử, văn hóa, triển lãm không chỉ giúp công chúng nhận diện giá trị của từng bảo vật mà còn mở ra cơ hội tìm hiểu sâu hơn về quá trình hình thành, phát triển và giao lưu của các nền văn hóa cổ trên vùng đất Đà Nẵng.

Chuỗi hoạt động “Di sản văn hóa Đà Nẵng - Mạch nguồn và dòng chảy” vì vậy không đơn thuần là dịp giới thiệu hiện vật quý mà còn góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản. Đặc biệt, việc đưa những bảo vật có giá trị lịch sử, nghệ thuật và khảo cổ học đến gần công chúng là cách thiết thực để di sản không chỉ được lưu giữ trong bảo tàng mà còn tiếp tục hiện diện, lan tỏa trong đời sống hôm nay.

TRẦN TÂN

Nguồn CAĐN: https://cadn.com.vn/chiem-nguong-nhung-bao-vat-quoc-gia-tai-bao-tang-da-nang-post361343.html