Chiến trường Nga–Ukraine khiến Lầu Năm Góc thay đổi phương thức tác chiến
Lục quân Mỹ đầu tư mạnh vào robot và hệ thống không người lái nhằm giảm thiểu nguy hiểm cho binh sĩ và thay đổi hoàn toàn chiến lược tác chiến.

Từ thực tiễn chiến trường Ukraine, Lầu Năm Góc đã thay đổi mô hình tác chiến của Lục quân. Ảnh: Reuters.
Lục quân Mỹ chuyển hướng lớn: để robot xung phong
Tờ The Washington Times dẫn lời ông Alex Miller, Giám đốc Công nghệ của Lục quân Mỹ, cho biết Lục quân đang tái định hình về căn bản phương thức tác chiến, đầu tư quy mô lớn vào các phương tiện không người lái tự hành và các hệ thống robot, với một mục tiêu duy nhất: Để máy móc thay con người xung phong.
Trong một chương trình podcast “The Treat Status” khi trả lời phóng viên, Miller thẳng thắn: cốt lõi của chiến trường tương lai là “công nghệ thông minh có thể thay thế”. Nói cách khác, thứ được đưa vào chiến trường trước tiên sẽ không còn là binh sĩ, mà là các hệ thống không người lái.
Đây không chỉ là nâng cấp công nghệ, mà là một cuộc thay đổi văn hóa quân sự. Gỡ mìn, tiếp tế, sơ tán thương binh — các nhiệm vụ nguy hiểm đều sẽ được “không người hóa”.

Máy bay không người lái hiện được Lục quân Mỹ sử dụng rộng rãi. Ảnh: Newtalk.
Các hệ thống tự hành mà quân đội Mỹ đang tập trung phát triển chủ yếu nhằm vào ba nhóm nhiệm vụ rủi ro cao: Rà phá mìn, gỡ dây thép gai và các chướng ngại vật; vận chuyển tiếp tế cho lực lượng tiền tuyến và sơ tán thương binh khỏi khu vực giao tranh.
Đặc biệt là nhiệm vụ “phá bỏ chướng ngại” – một công việc nguy hiểm hầu như không thay đổi từ cuối thập niên 1980 - nay đang được AI viết lại hoàn toàn.
Trong một cuộc trình diễn mới đây, xe chiến đấu không người lái Ripsaw M5 của công ty Overland AI đã tự động kéo thiết bị rà phá và kích nổ mìn; trong khi đó, máy bay không người lái bốn cánh quạt trên không thả khói yểm trợ. Toàn bộ quá trình không cần binh sĩ phải phơi mình trước sóng xung kích của mìn hay hỏa lực đối phương. Nói đơn giản, việc gỡ mìn đang được Lục quân Mỹ giao cho robot.
Lục quân Mỹ vận hành như một công ty công nghệ
Điều gây ấn tượng hơn cả không phải là từng công nghệ riêng lẻ, mà là nhịp độ phát triển. Ông Alex Miller tiết lộ rằng Lục quân Mỹ hiện áp dụng mô hình “chu kỳ hàng tuần” để thúc đẩy cải tiến kỹ thuật — vận hành đổi mới như các công ty công nghệ ở Thung lũng Silicon.
Trong các cuộc huấn luyện tại sa mạc California, Sư đoàn Kỵ binh số 1 không chỉ sáng tạo cách sử dụng UAV mà còn triển khai in 3D các linh kiện thay thế ngay tại chỗ khi thiết bị hỏng hóc. Điều này tương phản rõ rệt với quy trình quan liêu trước đây, vốn phải qua nhiều tầng phê duyệt và mất hàng tháng trời.

Xe chiến đấu không người lái Ripsaw M5 của công ty Overland AI. Ảnh: Military.
Táo bạo hơn, Lục quân Mỹ đang cài đặt phần mềm mới lên các máy tính cũ gắn trên xe chiến đấu đã sử dụng hàng chục năm, đồng thời cải tổ toàn diện cấu trúc vô tuyến, giúp các hệ thống cũ “hồi sinh”.
Nhiều đơn vị tinh nhuệ đều đã vào cuộc. Hiện nay, các đơn vị như Sư đoàn Đổ bộ đường không 82, Sư đoàn Bộ binh 25, Sư đoàn Bộ binh 4 và Lữ đoàn Công binh 36 đã tham gia thử nghiệm. Đây không còn là dự án trong phòng thí nghiệm, mà là quá trình phát triển nguyên mẫu nhanh với sự tham gia và phản hồi thực tế từ các đơn vị tác chiến.
Đơn vị thời gian cho một chu kỳ trang bị không còn là “vài năm”, mà là “vài tuần cho một lần nâng cấp”.
Logic chiến tranh đang thay đổi
Một trong những bài học lớn nhất từ chiến tranh Nga–Ukraine là: các hệ thống không người lái đang tái cấu trúc quyền lực trên chiến trường. Bên nào có thể nhanh hơn trong việc tích hợp trí tuệ nhân tạo, phần mềm và hệ thống tự hành vào chuỗi tác chiến, sẽ nắm lợi thế tiên phong.
Thái độ của Lục quân Mỹ đã rất rõ ràng: Trên chiến trường tương lai, thứ của đối phương nên bị tấn công tiêu diệt trước tiên là máy móc, chứ không phải binh sĩ. Khi robot xông lên tiền tuyến, diện mạo chiến tranh đang bị viết lại hoàn toàn.













