Chính trường Mỹ chia rẽ vì cuộc chiến với Iran

Trong khi các thành viên đảng Cộng hòa của Tổng thống Mỹ Donald Trump lên tiếng bảo vệ các cuộc tấn công đang tiến hành nhắm vào Iran thì các thành viên đảng Dân chủ thúc đẩy Quốc hội bỏ phiếu nhằm giới hạn quyền lực thực hiện chiến tranh của Tổng thống Mỹ.

Theo đó, các đảng viên đảng Cộng hòa khẳng định rằng cuộc tấn công vào Iran hoàn toàn nằm trong thẩm quyền của ông Trump với tư cách là tổng tư lệnh quân đội Mỹ trong khi đảng Dân chủ cho rằng chính quyền chưa đưa ra được lý lẽ thuyết phục để tiến hành chiến tranh và dự định sẽ tiến hành bỏ phiếu về việc giới hạn quyền tiến hành chiến tranh của Tổng thống trong tuần này.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, Giám đốc Cục Tình báo trung ương Mỹ (CIA) - John Ratcliffe và Tướng Dan Caine - Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân đã báo cáo với các nhà lãnh đạo Quốc hội Mỹ về các cuộc tấn công nhắm vào Iran, hai ngày sau khi lực lượng Israel và Mỹ bắt đầu không kích các địa điểm bên trong lãnh thổ nhà nước Hồi giáo.

Các nhà lập pháp đảng Cộng hòa ủng hộ hành động này, điển hình là Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson. “Theo quan điểm của tôi, hiện tại… quân đội kiêm tổng tư lệnh của chúng ta đang chủ trì việc hoàn thành một chiến dịch có phạm vi và mục tiêu hạn chế, nhưng hoàn toàn cần thiết cho quốc phòng của chúng ta. Tôi nghĩ rằng chiến dịch đó sẽ nhanh chóng kết thúc” – ông Johnson tuyên bố.

Chủ tịch Hạ viện Mỹ Mike Johnson- Ảnh: Reuters

Trong khi đó, các đảng viên đảng Dân chủ lập luận rằng Hiến pháp Mỹ trao cho Quốc hội, chứ không phải tổng thống quyền duy nhất để tuyên chiến và nhấn mạnh rằng ông Trump không nên bắt đầu cái mà ông nói có thể là một chiến dịch kéo dài nhiều tuần mà không có sự chấp thuận của các nhà lập pháp.

Họ cũng chỉ trích chính quyền vì đã không đưa ra được lập luận nhất quán về việc tấn công Iran ngay bây giờ, và đặt câu hỏi liệu lợi ích của Mỹ có đang chi phối chính sách hay không.

Trong vòng một tuần, Thượng nghị sĩ đảng Dân chủ bang Virginia - Mark Warner cho biết chính quyền đã đưa ra nhiều lý do khác nhau để tấn công Iran, đầu tiên là phá hủy chương trình hạt nhân của nước này, sau đó là chấm dứt việc phát triển tên lửa đạn đạo, thay đổi chế độ và giờ là đánh chìm hạm đội hải quân của nước này.

Nhưng các phụ tá hàng đầu của ông Trump đã không đưa ra được bằng chứng thuyết phục nào cho thấy Mỹ đang phải đối mặt với mối đe dọa tức thời từ Iran, ông Warner chỉ ra.

“Tôi tin rằng cuối cùng, khi chúng ta nói về việc đặt binh lính Mỹ vào tình thế nguy hiểm, khi chúng ta có thương vong của người Mỹ và dự đoán sẽ còn nhiều hơn nữa, thì cần phải có bằng chứng về một mối đe dọa sắp xảy ra đối với lợi ích của Mỹ. Tôi vẫn không nghĩ rằng tiêu chuẩn đó đã được đáp ứng” - Warner tuyên bố.

Đến tối ngày 2/3, sáu binh sĩ Mỹ đã thiệt mạng trong cuộc xung đột.

Các quan chức chính quyền Trump sẽ trở lại Điện Capitol vào ngày 3/3 để báo cáo trước toàn thể Thượng viện và Hạ viện tại Quốc hội Mỹ.

Ảnh vệ tinh cho thấy khói bốc lên từ cảng Jebel Ali tại Dubai, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất sau khi một trong các bến tàu bốc cháy do mảnh vỡ từ một tên lửa Iran bị đánh chặn rơi trúng - Ảnh: Reuters

Cuối tuần này, các nhà lập pháp dự kiến sẽ bỏ phiếu về các nghị quyết về quyền lực chiến tranh có thể ngăn chặn ông Trump tiếp tục tấn công Iran mà không có tuyên bố chiến tranh từ Quốc hội.

Hiến pháp Mỹ trao cho Quốc hội chứ không phải tổng thống quyền điều động quân đội Mỹ tham chiến, ngoại trừ các cuộc tấn công hạn chế vì lý do an ninh quốc gia.

Tuy nhiên, đảng Cộng hòa của ông Trump chỉ chiếm thế đa số sít sao ở cả Hạ viện và Thượng viện, và mặc dù một vài đảng viên Cộng hòa đã cùng với đảng Dân chủ ủng hộ các nghị quyết về việc hạn chế quyền lực chiến tranh của Tổng thống nhưng đảng của ông Trump cho đến nay đã ngăn chặn mọi nỗ lực từ đảng Dân chủ buộc ông phải có sự chấp thuận của các nhà lập pháp để tiến hành chiến tranh.

Anh Duy