Chợ chuối Suối Cát mỗi năm một phiên, buồng chuối đẹp giá tiền triệu

Mỗi năm chỉ họp vỏn vẹn vài ngày cuối tháng Chạp, chợ chuối Suối Cát (huyện Cam Lâm cũ, nay thuộc xã Suối Dầu,tỉnh Khánh Hòa) trở thành phiên chợ đặc biệt bên Quốc lộ 1. Trên những bãi đất trống ven đường, chuối từ các vườn rẫy được đưa về tập kết, người bán ngồi trên xe máy, thương lái các nơi dừng xe chọn hàng.

Lá chuối được vận chuyển để bao gói chuối cẩn thận

Phiên chợ ngắn ngày ấy không chỉ cung ứng chuối phục vụ Tết cho nhiều tỉnh miền Trung mà còn làm nên thương hiệu riêng của vùng chuối Suối Cát – mỗi năm chỉ “họp” một lần, kéo dài chừng ba ngày tháng Chạp.

Tết nào cũng vậy, cứ khoảng 23 tháng Chạp trở đi, khi chuối đủ độ già, người trồng lại chở chuối từ rẫy đồi về họp chợ. Trước đây, việc mua bán diễn ra ngay ven Quốc lộ, nhưng nay địa phương bố trí các bãi đất trống gần cầu Suối Cát để thuận tiện cho cả người bán và thương lái đường xa. Chợ chuối Suối Cát không bày hàng cố định.

Người bán ngồi trên xe máy, phía sau chằng buộc vài buồng chuối còn nguyên bẹ. Ai mua thì ghé lại xem hàng, lựa nải, thỏa thuận giá rồi đi. Các đầu mối thu mua lớn hoạt động khẩn trương hơn, liên tục chọn hàng đẹp, phân loại ngay tại chợ, sau đó bọc bằng lá chuối để giữ độ tươi trước khi xếp lên xe tải.

Chuối ở tỉnh Khánh Hòa được người dân nhiều địa phương ưa chuộng

Theo ông Nguyễn Văn Chín, thương lái thu mua chuối tại xã Suối Dầu, năm nay nguồn hàng ít nên việc thu mua diễn ra rất nhanh, giá tăng trong thời gian ngắn.

“Năm nay bị sâu lửa, ít chuối nên giá chuối cao, tranh nhau mua. Giá chuối cao được 3 ngày thôi. Mỗi ngày thu mua vài trăm buồng. Buồng đẹp được 1 triệu, bình thường 500–700 ngàn. Hà Tĩnh phải đi trong ngày nay, ngày mai chứ ngày mốt không kịp. Tỉnh xa đi trước, đến 26–27 tháng Chạp đi Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Bình Định (cũ) lần lượt vào”, ông Chín nói.

Nải chuối này sẽ được vận chuyển ra các tỉnh Bắc Miền Trung để người dân dâng, cúng

Năm nay, vùng trồng chuối ở Diên Khánh và Cam Lâm cũ lại tiếp tục đối mặt nhiều khó khăn. Mưa lũ kéo dài gần hai tháng khiến đất no nước, cây chuối phát triển nhanh nhưng không bền. Đặc biệt, năm nhuận làm lệch thời điểm thu hoạch, nhiều vườn chuối chín sớm, không thể chờ đến cao điểm Tết.

Với những hộ trồng chuối quy mô lớn, áp lực càng rõ rệt. Phần lớn diện tích chuối trong vùng được trồng trên đồi núi, phụ thuộc hoàn toàn vào nước trời, nên khi mưa lớn kéo dài rất dễ xảy ra sạt lở, ngập úng cục bộ, làm giảm năng suất và chất lượng.

Ông Lê Đức Quang, nông dân trồng hơn 2ha chuối, cho biết: “Chuối này trồng trên núi, ăn nước trời, không dùng nước bơm. Ở dưới bằng cũng bị lũ lụt cuốn trôi một số. Tại vì có tháng nhuận chứ không đã Tết rồi. Vì thế, chuối chín trước, không thể chặt rộ dịp Tết. Lụt bão cũng làm sạt lở hại một số”.

Chuối từ tỉnh Khánh Hòa được bao gói cẩn thận để đưa đi các tỉnh

Với nhiều năm kinh nghiệm trồng chuối bán dịp Tết, dù gặp nhiều khó khăn, nông dân vùng Cam Lâm - Khánh Hòa vẫn sản xuất được sản phẩm chất lượng cho mùa Tết Bính Ngọ. Phiên chợ chuối Suối Cát vẫn cung cấp những buồng chuối đẹp nhất, tỏa đi khắp các tỉnh miền Trung, góp mặt trong mâm ngũ quả ngày Tết. Qua đó, giữ gìn thương hiệu nông sản truyền thống mỗi độ Xuân về.

Không chỉ thương lái trong tỉnh, nhiều tiểu thương từ các tỉnh miền Trung cũng vượt quãng đường dài vào tận chợ để chọn chuối. Với họ, chuối Suối Cát được xem là lựa chọn hàng đầu để phục vụ nhu cầu dâng cúng.

Bà Đặng Thị Oanh, ở thành phố Huế, cho biết việc đi xa là hoàn toàn xứng đáng: “Chuối ở Khánh Hòa phải đứng nhất so với các tỉnh khác vì có tiếng xưa nay. Chuối đẹp, trái tròn, nải có duyên, màu đẹp, dùng ngon hơn. Trái chuối không bị khiếm khuyết, các tỉnh miền Trung đều thích chuối ở đây. Thành phố Huế trưa nay đi, khuya sẽ tới”.

Phiên chợ chuối Suối Cát vẫn thế, lặng lẽ mà rộn ràng, gói ghém cả một năm nhọc nhằn của người nông dân lên những chuyến xe xuôi ngược. Giữa dòng giao thông hối hả của Quốc lộ 1, những buồng chuối xanh mướt, tròn trịa không chỉ là món hàng nông sản, mà là "sứ giả" mang theo phong vị Tết của vùng đất nắng gió Khánh Hòa đến với mọi nhà. Chợ chuối Suối Cát trở thành cái tên nhắc nhớ về một vùng nông sản chất lượng, góp phần làm nên phong vị Tết Việt đậm đà và ấm áp.

Thái Bình/VOV-Tây Nguyên