Chủ động duy trì mức sinh và thích ứng với thực trạng già hóa dân số

Quang cảnh Hội thảo. Ảnh: Huỳnh Anh/TTXVN

Sự kiện nhằm đánh giá toàn diện thực trạng, đề xuất hoàn thiện chính sách duy trì mức sinh hợp lý, nâng cao chất lượng dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản và phát triển hệ thống an sinh xã hội thích ứng với quá trình già hóa dân số.

Dự hội thảo có Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên; nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Phó Thủ tướng Chính phủ, nguyên Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Thiện Nhân; Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Ngô Vũ Thăng cùng lãnh đạo Cục Dân số, đại diện Chi cục Dân số 15 tỉnh, thành phố khu vực phía Nam, các chuyên gia y tế và trên 250 cán bộ làm công tác dân số ở Cà Mau.

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên phát biểu tại Hội thảo. Ảnh: Huỳnh Anh/TTXVN

Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên nhấn mạnh, vấn đề mức sinh thấp, mất cân bằng giới tính khi sinh và tốc độ già hóa dân số nhanh đang là bài toán lớn đặt ra cho toàn xã hội, không chỉ riêng ngành y tế. Do đó, hội thảo cần tập trung phân tích nguyên nhân và đề ra các nhóm giải pháp trọng tâm, từ nâng cao chất lượng dân số, chăm sóc sức khỏe người cao tuổi, đẩy mạnh khám sức khỏe tiền hôn nhân, sàng lọc trước sinh và sơ sinh, chăm sóc sức khỏe trẻ em... đến tăng cường truyền thông, nâng cao mức sinh và chủ động thích ứng với quá trình già hóa dân số. Toàn bộ các ý kiến, đề xuất tại hội thảo sẽ được tổng hợp đầy đủ làm cơ sở tham mưu, đề xuất với Chính phủ nhằm hoàn thiện hệ thống chính sách dân số trong giai đoạn mới.

Các đại biểu và chuyên gia tập trung thảo luận, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn và đề xuất nhiều giải pháp quan trọng như: duy trì mức sinh hợp lý; nâng cao chất lượng dân số ngay từ giai đoạn đầu đời; phát triển hệ thống chăm sóc người cao tuổi tại cộng đồng; đổi mới công tác truyền thông và củng cố bộ máy tổ chức làm công tác dân số. Các kết quả này giúp các tỉnh, thành phố phía Nam và Cà Mau có thể chủ động thích ứng với mức sinh thấp, bảo đảm nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ phát triển kinh tế - xã hội

Báo cáo tại hội thảo cho biết, tỷ suất sinh của nước ta hiện đã giảm xuống dưới mức sinh thay thế (chưa đạt mục tiêu 2,1 con/phụ nữ); tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh vẫn ở mức cao (trung bình 110 bé trai/100 bé gái), cùng tốc độ già hóa dân số diễn ra nhanh chóng. Riêng tại Cà Mau, tổng tỷ suất sinh hiện chỉ đạt 1,63 con/phụ nữ và tỷ số giới tính khi sinh khoảng 104 bé trai/100 bé gái. Địa phương đang phải đối mặt với thực trạng mức sinh thấp kéo dài, già hóa dân số tại chỗ và sự chênh lệch về chất lượng dân số giữa các khu vực.

Chăm sóc sức khỏe cho người cao tuổi tại Hà Nội. Ảnh: TTXVN

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Ngô Vũ Thăng nêu rõ, Cà Mau luôn quan tâm đến công tác dân số, coi đây là yếu tố quan trọng góp phần phát triển nguồn nhân lực và thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển bền vững. Công tác dân số vừa là mục tiêu, vừa là động lực của phát triển bền vững. Cà Mau đang đối mặt với tình trạng mức sinh thấp, già hóa dân số tại chỗ và chênh lệch chất lượng dân số giữa các khu vực. Thời gian tới, tỉnh tập trung hoàn thiện chính sách, nâng cao chất lượng dịch vụ y tế cơ sở, đẩy mạnh sàng lọc trước sinh và sơ sinh, đồng thời nghiên cứu các chính sách hỗ trợ thiết thực nhằm khuyến khích người dân sinh đủ hai con.

Phân tích ở góc độ chiến lược, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thiện Nhân cho biết, công tác dân số có ý nghĩa quyết định đối với tăng trưởng kinh tế, an ninh quốc gia và sự phát triển bền vững. Mức sinh thấp kéo dài sẽ làm suy giảm lực lượng lao động, ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực cạnh tranh quốc gia. Do đó, cần triển khai các chính sách kinh tế phù hợp, đặc biệt là bảo đảm thu nhập để người lao động có điều kiện nuôi dạy con cái; đồng thời tăng cường truyền thông về giá trị gia đình và trách nhiệm sinh con đối với xã hội.