Ngăn chặn nguy cơ cháy rừng trong cao điểm mùa khô

Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Nhật Lệ, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Trị tham gia dập tắt đám cháy rừng xảy ra trên khu vực Bảo Ninh 3, phường Đồng Hới. Ảnh: Hoài Nam

Những ngày gần đây, khu vực miền Trung tiếp tục trải qua đợt nắng nóng gay gắt với nền nhiệt nhiều nơi vượt ngưỡng 38-40 độ C. Cùng với đó, gió phơn Tây Nam thổi mạnh, độ ẩm không khí xuống thấp khiến nhiều diện tích rừng thông, rừng keo và rừng tràm rơi vào tình trạng khô kiệt sau nhiều ngày không có mưa.

Trong bối cảnh đó, hàng loạt vụ cháy rừng xảy ra liên tiếp tại nhiều địa phương miền Trung, gây thiệt hại về tài nguyên rừng, ảnh hưởng đến môi trường sinh thái cũng như đời sống của người dân. Các đơn vị Bộ đội Biên phòng luôn là lực lượng có mặt sớm, trực tiếp cùng địa phương triển khai các phương án chữa cháy, góp phần hạn chế thấp nhất những thiệt hại có thể xảy ra. Đặc biệt, chỉ trong vòng một ngày, tỉnh Quảng Trị đã ghi nhận ba vụ cháy rừng và cháy thực bì xảy ra tại nhiều địa phương khác nhau. Các đám cháy xuất hiện gần như cùng thời điểm, đặt ra yêu cầu rất cao đối với công tác chỉ huy, điều hành và huy động lực lượng.

Cụ thể, vào lúc 11 giờ 30 phút, ngày 26/6, tại xã Nam Cửa Việt, đám cháy tại khu vực rừng tràm có nguy cơ lan rộng sang nhiều diện tích lân cận. Ngay sau khi nhận tin báo, Đồn Biên phòng Triệu Vân đã phối hợp với Trung đoàn 842, lực lượng Công an, Kiểm lâm, Cảnh sát biển cùng chính quyền và người dân địa phương triển khai các biện pháp chữa cháy, di dời tài sản của người dân trong khu vực nguy hiểm. Cùng ngày, vào lúc 12 giờ 45 phút, một vụ cháy rừng khác xảy ra tại xã Vĩnh Hoàng. Đồn Biên phòng Cửa Tùng đã khẩn trương điều động cán bộ, chiến sĩ phối hợp với lực lượng chức năng và người dân tham gia dập lửa. Đến khoảng 15 giờ cùng ngày, đám cháy cơ bản được kiểm soát. Tiếp đó, lúc 13 giờ 30 phút, tại phường Đồng Hới xảy ra cháy bãi lau sậy gần khu vực trung tâm hành chính tỉnh. Đồn Biên phòng Nhật Lệ đã nhanh chóng huy động lực lượng phối hợp triển khai chữa cháy, đến 15 giờ 40 phút, đám cháy được dập tắt hoàn toàn.

Không chỉ ở Quảng Trị, nguy cơ cháy rừng cũng đang hiện hữu tại thành phố Huế, tỉnh Nghệ An khi nền nhiệt tăng cao kéo dài. Cụ thể, vào 14 giờ 45 phút, chiều ngày 19/7, tại khu vực bãi rác do Công ty Cổ phần Môi trường và Công trình đô thị Nghệ An quản lý, thuộc xóm La Nham, xã Hải Lộc cũng xảy ra cháy ở khu vực tập kết rác thải rắn nhanh chóng lan sang diện tích thực bì của rừng phòng hộ lân cận. Ngay sau khi nhận được tin báo, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Nghệ An đã chỉ đạo Đồn Biên phòng cửa khẩu cảng Cửa Lò-Bến Thủy điều động 15 cán bộ, chiến sĩ cùng các trang thiết bị chữa cháy nhanh chóng cơ động đến hiện trường.

Dù khói dày đặc, sức nóng tỏa ra rất lớn, cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng vẫn bám sát hiện trường, luân phiên, phối hợp nhịp nhàng với các lực lượng nhằm ngăn không cho ngọn lửa lan sâu vào khu vực rừng phòng hộ. Sau gần 5 giờ nỗ lực không ngừng nghỉ, đến khoảng 19 giờ 45 phút cùng ngày, đám cháy đã được khống chế và cơ bản dập tắt. Các lực lượng tiếp tục duy trì quân số túc trực xuyên đêm để theo dõi, xử lý kịp thời nếu xuất hiện cháy trở lại, đồng thời phối hợp điều tra nguyên nhân và thống kê thiệt hại.

Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng cửa khẩu cảng Cửa Lò-Bến Thủy, Bộ đội Biên phòng tỉnh Nghệ An và các lực lượng tiếp cận, dập tắt đám cháy tại khu vực bãi rác thuộc xóm La Nham, xã Hải Lộc. Ảnh: Lê Thạch

Mới đây nhất, chiều 20/7, Đồn Biên phòng cửa khẩu A Đớt, Bộ đội Biên phòng thành phố Huế đã huy động lực lượng phối hợp với chính quyền địa phương và các đơn vị liên quan triển khai chữa cháy tại hai điểm cháy rừng trồng ở xã A Lưới 4. Khoảng 12 giờ 30 phút cùng ngày, tại khoảnh 0, lô 91 thuộc thôn Ka Vá xảy ra cháy rừng trồng tràm. Ngay sau khi nhận được tin báo, Đồn Biên phòng cửa khẩu A Đớt đã điều động 20 cán bộ, chiến sĩ nhanh chóng tiếp cận hiện trường.

Trong điều kiện nắng nóng gay gắt, gió lớn và địa hình phức tạp, các lực lượng đã khẩn trương sử dụng các phương tiện chữa cháy tại chỗ kết hợp phát đường băng cản lửa để ngăn cháy lan. Sau hơn 2 giờ liên tục triển khai các biện pháp chữa cháy, đến khoảng 14 giờ 30 phút, đám cháy được khống chế hoàn toàn, không để lan sang các khu vực rừng lân cận. Thiệt hại ban đầu được xác định khoảng 0,4ha rừng trồng tràm.

Trong khi đang làm nhiệm vụ tại hiện trường, lực lượng chữa cháy tiếp tục phát hiện thêm một đám cháy khác bùng phát tại khoảnh 0, lô 17 thuộc thôn Hương Lâm, xã A Lưới 4. Không chậm trễ, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng cửa khẩu A Đớt tiếp tục phối hợp với chính quyền địa phương triển khai phương án chữa cháy, khoanh vùng, tạo đường cản lửa và dập tắt các điểm cháy. Đến 15 giờ 20 phút cùng ngày, đám cháy thứ hai cũng được khống chế hoàn toàn. Diện tích rừng trồng tràm bị ảnh hưởng ban đầu khoảng 0,1ha.

Việc liên tiếp xử lý thành công hai vụ cháy trong cùng một buổi chiều tiếp tục khẳng định tinh thần chủ động, trách nhiệm và khả năng cơ động nhanh của Bộ đội Biên phòng trong xử lý các tình huống khẩn cấp, góp phần bảo vệ tài nguyên rừng và giữ vững an toàn khu vực biên giới.

Tại các địa phương có diện tích trồng rừng tương đối lớn ở miền Trung như Nghệ An, Quảng Trị và thành phố Huế, lớp thực bì dày, lá cây khô phủ kín mặt đất đã tạo nên nguồn vật liệu cháy đặc biệt nguy hiểm. Chỉ một tia lửa nhỏ từ hoạt động sản xuất, sinh hoạt hoặc sự bất cẩn của con người cũng có thể nhanh chóng bùng phát thành đám cháy lớn, lan rộng theo chiều gió và rất khó kiểm soát.

Dự báo trong thời gian tới, nắng nóng tại khu vực miền Trung còn tiếp tục kéo dài, nguy cơ cháy rừng vẫn ở mức rất cao. Trước tình hình đó, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng các tỉnh, thành phố khu vực miền Trung như Quảng Trị, Hà Tĩnh Nghệ An, thành phố Huế... đã chỉ đạo các đơn vị duy trì nghiêm chế độ trực sẵn sàng chiến đấu; chuẩn bị đầy đủ lực lượng, phương tiện và trang thiết bị để kịp thời cơ động hỗ trợ địa phương khi xảy ra cháy rừng hoặc các vụ cháy, nổ khác. Song song với công tác sẵn sàng ứng cứu, các đơn vị Bộ đội Biên phòng tiếp tục phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương tăng cường tuyên truyền, vận động người dân nâng cao ý thức phòng cháy, chữa cháy rừng; thực hiện nghiêm các quy định về sử dụng lửa trong lao động, sản xuất và sinh hoạt; không đốt thực bì trong điều kiện nắng nóng kéo dài; không mang các nguồn lửa vào rừng và kịp thời thông báo cho cơ quan chức năng khi phát hiện khói hoặc các dấu hiệu cháy.

Đặc biệt, trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, các đợt nắng nóng cực đoan được dự báo còn tiếp tục kéo dài, nguy cơ cháy rừng tại khu vực miền Trung vẫn ở mức rất cao. Vì vậy, bên cạnh sự chủ động của các lực lượng chức năng, đặc biệt là Bộ đội Biên phòng, thì ý thức của mỗi người dân đóng vai trò quyết định trong công tác phòng ngừa. Mỗi cánh rừng được giữ gìn không chỉ là tài sản quý giá của quốc gia, mà còn là "lá phổi xanh" bảo vệ môi trường sinh thái, điều hòa khí hậu, giảm thiểu thiên tai và tạo sinh kế bền vững cho người dân.

Giữ rừng trước nguy cơ "giặc lửa" không chỉ là nhiệm vụ của lực lượng chức năng mà cần sự chung tay của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Trong đó, hình ảnh những cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng không quản hiểm nguy, băng rừng, vượt dốc, trực tiếp tham gia chữa cháy tiếp tục lan tỏa tinh thần trách nhiệm, sự tận tụy và phẩm chất cao đẹp của người lính quân hàm xanh luôn vì nhân dân phục vụ, vì sự bình yên của biên cương và sự phát triển bền vững của đất nước.