Chủ động kiến tạo điều kiện để đạt mục tiêu tăng trưởng

Ngay sau khi Cục Thống kê công bố bức tranh kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm, trao đổi với Đầu tư Tài chính, TS. Nguyễn Thị Hương, Cục trưởng Cục Thống kê, cho rằng trong bối cảnh còn nhiều biến động và bất định, điều hành kinh tế không phải là “lựa chọn kịch bản”, mà là chủ động kiến tạo các điều kiện để đạt mục tiêu tăng trưởng.

TS. Nguyễn Thị Hương

PHÓNG VIÊN: Khái quát bức tranh kinh tế nửa đầu năm bằng một số từ khóa, bà sẽ lựa chọn những từ khóa nào, vì sao?

TS.NGUYỄN THỊ HƯƠNG: Bức tranh kinh tế 6 tháng đầu năm khái quát bằng các từ khóa: tiếp tục phục hồi và tăng trưởng tích cực,các động lực tăng trưởng dần được phát huy, góp phần củng cố niềm tin và tạo tiền đề thuận lợi cho những tháng cuối năm.

Trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục nhiều biến động phức tạp, kinh tế 6 tháng đầu năm 2026 đã đạt mức tăng trưởng khá: 8,18%, quý sau cao hơn quý trước (quý I tăng 7,94%; quý II tăng 8,39%).

Nhìn cả chuỗi 6 tháng đầu năm, có 5 điểm nổi bật:

Thứ nhất, sản xuất nông nghiệp và công nghiệp duy trì tăng trưởng. Sản xuất công nghiệp tăng trưởng ở mức 2 con số (10,8%)-mức tăng cao nhất của cùng kỳ trong 7 năm qua.

Thứ hai, thương mại, dịch vụ, du lịch phục hồi: tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 12,9%, cao hơn cùng kỳ 4 năm qua; du lịch tiếp tục khởi sắc với 12, 24 triệu khách quốc tế đến - mức cao nhất của các kỳ 6 tháng đầu năm từ trước đến nay.

Thứ ba, vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội tăng 12,9% - mức tăng mà chưa năm nào 6 tháng đầu năm đạt được. Đầu tư công được đẩy mạnh vào các dự án hạ tầng trọng điểm, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ đến các ngành kinh tế khác, cho thấy năng lực sản xuất của nền kinh tế đang được mở rộng, tạo nền tảng cho tăng trưởng 6 tháng cuối năm nay.

Thứ tư, xuất khẩu 6 tháng duy trì tốc độ tăng trưởng cao 20,5%, là mức tăng cao nhất trong giai đoạn 2022-2026. Dù nhập siêu nhưng nhập khẩu chủ yếu là máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu phục vụ sản xuất và đầu tư, phản ánh nhu cầu mở rộng năng lực sản xuất của nền kinh tế.

Thứ năm, thị trường lao động cũng phục hồi tích cực, số lao động có việc làm tăng hơn 672.000 người.

Từ những diễn biến hiện nay của kinh tế trong nước và quốc tế, theo bà có thể hình dung những kịch bản nào cho kinh tế Việt Nam trong các tháng cuối năm?

Từ góc độ điều hành và định hướng chính sách, đến mục tiêu xuyên suốt của cả hệ thống chính trị là phấn đấu đạt mức tăng trưởng trên 10%. Đây cũng là quyết tâm chính trị cao và định hướng điều hành nhất quán của Đảng, Nhà nước và Chính phủ trong việc tạo bước đột phá về phát triển kinh tế.

Các nghị quyết, chính sách hiện nay đều được thiết kế theo hướng tập trung tối đa nguồn lực, hoàn thiện thể chế và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, nhằm hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cao.

Trọng tâm là thúc đẩy mạnh mẽ các động lực truyền thống như đầu tư công, sản xuất - xuất khẩu, tiêu dùng trong nước. Đồng thời khơi thông và phát triển các động lực mới như khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số. Điều này cho thấy định hướng điều hành không phải là “lựa chọn kịch bản”, mà là chủ động kiến tạo điều kiện để đạt kịch bản mục tiêu.

Tăng trưởng 10% là định hướng xuyên suốt và nhất quán, song mức độ hiện thực phụ thuộc vào khả năng kiểm soát rủi ro, tận dụng cơ hội, đặc biệt là hiệu quả điều hành chính sách trong bối cảnh nhiều biến động.

Điều này đòi hỏi sự chủ động, linh hoạt và quyết liệt hơn nữa trong quản lý, điều hành kinh tế vĩ mô thời gian tới. Tuy nhiên, cần nhìn nhận một cách khách quan rằng triển vọng tăng trưởng vẫn chịu tác động của nhiều yếu tố.

Vậy những yếu tố nào có thể làm thay đổi triển vọng tăng trưởng?

Trước hết, bối cảnh kinh tế quốc tế là biến số quan trọng. Đầu tiên, tốc độ phục hồi của các nền kinh tế lớn, xu hướng chính sách tiền tệ toàn cầu, biến động địa chính trị và thương mại có thể ảnh hưởng trực tiếp đến cầu xuất khẩu, dòng vốn đầu tư và ổn định tài chính của Việt Nam.

Thứ hai là hiệu quả triển khai chính sách trong nước, đặc biệt là tiến độ giải ngân đầu tư công, khả năng phối hợp chính sách tài khóa, tiền tệ; mức độ tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, sẽ quyết định việc chuyển hóa các chủ trương thành kết quả thực tế. Nếu các “điểm nghẽn” về thủ tục, giải phóng mặt bằng, hay tiếp cận vốn không được xử lý kịp thời, dư địa tăng trưởng sẽ bị thu hẹp.

Thứ ba, sức chống chịu và khả năng phục hồi của khu vực doanh nghiệp vẫn là yếu tố then chốt. Năng lực thích ứng với biến động thị trường, khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và mức độ đổi mới công nghệ sẽ quyết định chất lượng và tính bền vững của tăng trưởng.

Cuối cùng, các rủi ro nội tại của nền kinh tế, như áp lực lạm phát, biến động thị trường tài chính, bất động sản, hay những hạn chế về năng suất lao động và chất lượng nguồn nhân lực, cũng có thể ảnh hưởng đến quỹ đạo tăng trưởng.

Xin cảm ơn bà!