Chủ động phòng, chống bệnh trên cây trồng

Cán bộ Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Thanh Yên hướng dẫn người dân chăm sóc, theo dõi sinh trưởng phát triển cây lúa, cách phòng bệnh hại.

Thời gian qua, thời tiết mưa rào, giông rải rác xen kẽ những ngày nắng, nền nhiệt từ 22 - 34oC tạo điều kiện thuận lợi cho nhiều loại sâu bệnh phát sinh, gây hại trên cây trồng. Đến thời điểm này, toàn tỉnh ghi nhận gần 3.684ha cây trồng bị nhiễm sâu bệnh. Trong đó, lúa mùa tiếp tục là đối tượng chịu ảnh hưởng lớn nhất với hơn 2.131ha bị gây hại.

Đáng chú ý, bệnh đạo ôn lá và tai lá đã phát sinh trên hơn 425ha, tập trung tại các phường Điện Biên Phủ, Mường Thanh và các xã Mường Lạn, Sam Mứn, Thanh Nưa, Thanh Yên. Tại một số diện tích, tỷ lệ hại cục bộ lên tới 70 - 80%. Bệnh khô vằn cũng gia tăng trên 393ha, bệnh bạc lá vi khuẩn gây hại hơn 261ha. Tập đoàn rầy tích lũy mật độ cao, có nơi từ 2.300 - 4.000 con/m2.

Trên cánh đồng thôn Yên Trường (xã Thanh Yên), chị Đặng Thu Yên phun thuốc bảo vệ thực vật trên diện tích lúa bị nhiễm sinh vật gây hại. Vụ mùa năm nay, gia đình chị gieo cấy 4.500m2. “Đầu vụ thời tiết khá thuận lợi nên lúa sinh trưởng tốt, phát triển đồng đều. Hiện nay, ruộng lúa đang bước vào giai đoạn đứng cái, làm đòng. Song, những ngày gần đây, mưa nắng đan xen khiến việc phun phòng gặp nhiều khó khăn. Trên ruộng bắt đầu xuất hiện sâu cuốn lá nhỏ, bệnh đạo ôn, khô vằn và hiện tượng vàng lá sinh lý. Nếu không được xử lý kịp thời, sâu bệnh sẽ làm giảm diện tích lá xanh, ảnh hưởng đến quá trình quang hợp, khiến hạt lép nhiều, năng suất giảm” - chị Yên chia sẻ.

Tại xã Thanh Nưa, hơn 1.430ha lúa mùa đang bước vào giai đoạn làm đòng, trỗ bông. Thời tiết nắng, mưa xen kẽ, kèm giông lốc và mưa lớn về đêm khiến sâu bệnh có điều kiện phát triển. Theo Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Thanh Nưa, toàn xã đã ghi nhận 62,4ha lúa bị nhiễm sâu bệnh. Trong đó, bệnh đạo ôn lá phát sinh mạnh tại khu vực Nậm Ty, tỷ lệ nhiễm có nơi lên tới 40% số lá. Tập đoàn rầy xuất hiện với mật độ 420 - 780 con/m2, cùng với chuột, bệnh khô vằn và sâu cuốn lá nhỏ gây hại trên các trà lúa. Nguy cơ đáng lo ngại nhất hiện nay là những diện tích đã nhiễm đạo ôn lá có thể tiếp tục phát sinh đạo ôn cổ bông khi lúa trỗ. Các giống Séng cù, Bắc thơm 7, Đài thơm 8 và J02 được xác định có nguy cơ cao nếu không được phòng trừ đúng thời điểm.

Bà Bùi Thị Thùy, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Thanh Nưa cho biết, đơn vị tăng cường hướng dẫn người dân thường xuyên thăm đồng, phát hiện sớm các ổ bệnh để xử lý kịp thời. Đối với bệnh đạo ôn cổ bông, nông dân cần phun phòng đủ hai lần, vào thời điểm lúa thấp tho trỗ và khi lúa đã trỗ đều. Những diện tích bị ngã đổ sau mưa lốc cần nhanh chóng tháo nước, dựng và buộc chùm chân kiềng để hạn chế ẩm độ trong ruộng, giảm nguy cơ bệnh phát sinh, lây lan.

Cùng với đó, việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật cần tuân thủ hướng dẫn của cơ quan chuyên môn. Người dân không tự ý phối trộn thuốc trừ bệnh với phân bón lá trong cùng bình phun. Vỏ bao gói thuốc bảo vệ thực vật sau sử dụng phải được thu gom, bỏ đúng nơi quy định, tránh gây ô nhiễm môi trường.

Theo bà Đào Thị Khuyên, Trưởng phòng Bảo vệ thực vật, Chi cục Nông nghiệp, Sở Nông nghiệp và Môi trường, trước diễn biến sâu bệnh, các địa phương tập trung chỉ đạo bộ phận chuyên môn tăng cường kiểm tra đồng ruộng, hướng dẫn người dân phòng trừ theo nguyên tắc “4 đúng”. Trọng tâm là xử lý dứt điểm các ổ bệnh đạo ôn lá, theo dõi sát diễn biến thời tiết và chủ động phun phòng đạo ôn cổ bông trên những diện tích lúa chuẩn bị trỗ.

Đối với sâu cuốn lá nhỏ, ngành chuyên môn khuyến cáo nông dân tập trung phòng trừ sớm. Đồng thời, cần theo dõi mật độ rầy để chủ động xử lý lứa rầy non, dự kiến phát sinh mạnh từ cuối tháng 8 đến đầu tháng 9. Việc phun thuốc phải căn cứ mật độ sâu, rầy và tuổi sâu, tránh phun tràn lan gây lãng phí, ảnh hưởng đến hệ sinh thái đồng ruộng.

Ở nhóm cây trồng khác, công tác phòng bệnh cũng được các địa phương triển khai theo hướng quản lý sức khỏe cây trồng tổng hợp (IPHM). Với cà phê, mắc ca và cây ăn quả, người dân được hướng dẫn làm cỏ, chăm sóc, bón phân cân đối theo từng giai đoạn sinh trưởng; ưu tiên các chế phẩm sinh học để hạn chế bệnh thán thư, đốm mắt cua, khô quả. Rau màu cần được chủ động tháo nước khi có mưa lớn, tránh ngập úng kéo dài.

Thời tiết còn diễn biến thất thường, nguy cơ sâu bệnh tiếp tục gia tăng, nhất là trên diện tích lúa đang trỗ bông. Vì vậy, các địa phương cần duy trì kiểm tra đồng ruộng, nắm chắc diện tích và mức độ gây hại để hướng dẫn người dân xử lý kịp thời. Với nông dân, thăm đồng thường xuyên, nhận diện đúng đối tượng gây hại và sử dụng thuốc bảo vệ thực vật đúng kỹ thuật sẽ góp phần hạn chế thiệt hại, bảo vệ năng suất và chất lượng nông sản cuối vụ.