Chủ tịch Quốc hội nêu điều kiện để đạt tăng trưởng hai con số

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, sáng nay (10/4), Quốc hội thảo luận tại Tổ về tình hình kinh tế - xã hội, ngân sách Nhà nước, công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí cùng nhiều nội dung quan trọng khác.

Phát biểu tại Tổ 2, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh mục tiêu tăng trưởng hai con số trong năm 2026 và các năm tiếp theo đòi hỏi sự chuyển đổi mạnh mẽ từ tư duy quản lý sang kiến tạo phát triển để bứt phá.

Đánh giá cao các ý kiến đóng góp của đại biểu trong hai ngày qua, Chủ tịch Quốc hội cho rằng yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là xây dựng chủ trương, mà quan trọng hơn là chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo phát triển. Theo Chủ tịch Quốc hội, mục tiêu tăng trưởng cao sẽ không thể đạt được nếu thiếu hành động cụ thể và sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại phiên họp tổ, sáng 10/4. (Ảnh: Viên Minh)

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, yếu tố then chốt là phải có giải pháp đồng bộ, quyết liệt, quyết tâm và đặc biệt là quyết làm đến cùng để tạo ra sản phẩm cụ thể. Tinh thần hành động cần xuyên suốt từ người đứng đầu đến từng cán bộ ở tất cả các cấp, ngành, lĩnh vực. Nếu chỉ dừng lại ở định hướng mà không tổ chức thực hiện hiệu quả thì sẽ không thể tạo ra sản phẩm cụ thể cho nền kinh tế.

Một trong những điều kiện được Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh là phải tạo đột phá về thể chế. Theo Chủ tịch Quốc hội, đây là “khâu mở đường” để tháo gỡ các điểm nghẽn đang cản trở sản xuất, kinh doanh và huy động nguồn lực xã hội. Thực tiễn thời gian qua cho thấy, những giai đoạn tăng trưởng tích cực đều gắn với cải cách thể chế và xử lý kịp thời các vướng mắc pháp lý.

Trên nền tảng đó, kinh tế Việt Nam đã đạt mức tăng trưởng trên 7% trong năm 2024, tiếp tục duy trì đà tích cực trong năm 2025 với kết quả thu ngân sách rất cao. Bước sang năm 2026, yêu cầu đặt ra là phải phấn đấu quyết liệt hơn để đạt tăng trưởng hai con số và nâng thu ngân sách lên mức cao hơn nữa.

Đáng chú ý, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ 5 trụ cột cần triển khai đồng thời gồm: số hóa, xanh hóa, tối ưu hóa nguồn lực, thông minh hóa quản trị và hài hòa lợi ích. Trong đó, số hóa được xác định là yếu tố có tính quyết định.

“Nếu không số hóa thì bộ máy quản lý Nhà nước, hoạt động của doanh nghiệp cũng như toàn bộ nền kinh tế sẽ rất khó bứt phá, đất nước sẽ không thể đi lên nhanh và bền vững”, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Quang cảnh phiên thảo luận sáng 10/4. (Ảnh: Viên Minh)

Bên cạnh yêu cầu về tăng trưởng, Chủ tịch Quốc hội lưu ý phải bảo đảm phát triển hài hòa với tiến bộ và công bằng xã hội. Các lĩnh vực như giáo dục, y tế, đào tạo nghề, giải quyết việc làm và an sinh cần được quan tâm đồng bộ.

Theo đó, nhiều chính sách đã được triển khai như miễn, giảm học phí cho trẻ mầm non và học sinh các bậc tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông. Tiến tới năm 2026, mục tiêu đặt ra là mỗi người dân đều được tiếp cận khám sức khỏe định kỳ ít nhất một lần, đây cũng là vấn đề đã được đồng chí Tổng Bí thư nhiều lần nhấn mạnh.

Đặc biệt, lần đầu tiên Quốc hội quyết định dành 5% nguồn tiết kiệm chi để hỗ trợ xây dựng nhà Đại đoàn kết, thể hiện rõ tính nhân văn và định hướng an sinh xã hội của các chính sách lớn. Đồng thời, Quốc hội cũng đã quyết định cấp ngân sách xây dựng 248 điểm trường dân tộc nội trú, đến nay cơ bản đều đã khởi công, nhiều điểm trường đã hoàn thành tại các khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa.

Một yêu cầu lớn khác được Chủ tịch Quốc hội đặt ra là phải cắt giảm mạnh chi phí tuân thủ, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm rộng rãi, xóa bỏ tâm lý sợ sai. Để thực hiện được nội dung này, từng cấp, từng ngành, từng người lãnh đạo phải bảo vệ cán bộ “dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm”.

Đại biểu Quốc hội TP.HCM phát biểu. (Ảnh: Viên Minh)

Song song với đó, việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cũng được nhấn mạnh. Theo Chủ tịch Quốc hội, địa phương cần được trao quyền quyết định nhiều hơn, gắn với trách nhiệm cụ thể, trong khi Trung ương tập trung vào xây dựng thể chế, kiểm tra và giám sát.

Một trong những động lực quan trọng để đạt tăng trưởng hai con số là khu vực kinh tế tư nhân. Chủ tịch Quốc hội cho rằng cần tiếp tục tạo điều kiện để hình thành các tập đoàn tư nhân lớn, có năng lực tài chính, công nghệ và quản trị, đủ sức tham gia các dự án trọng điểm quốc gia. Thực tế cho thấy nhiều dự án do khu vực tư nhân triển khai có tiến độ nhanh và chất lượng tốt.

Tiếp đến, Chủ tịch Quốc hội nhắc đến yêu cầu phải chuyển đổi mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học công nghệ, điều hành kinh tế vĩ mô linh hoạt, quyết liệt.

Về điều hành kinh tế vĩ mô, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu phải linh hoạt nhưng dứt khoát, chủ động ứng phó với các yếu tố bất định từ bên ngoài như xung đột, chiến tranh thương mại, biến động thị trường tài chính quốc tế.

Chính sách tài khóa phải mở rộng trọng điểm, tập trung nguồn lực cho đầu tư công vào các dự án có tính lan tỏa nhanh và không dàn trải.

"Tôi hết sức mừng, hôm qua Thủ tướng đã báo cáo tại hội trường là sẽ tập trung xử lý các dự án tồn đọng và các công trình trọng điểm", Chủ tịch Quốc hội nói.

Ngoài ra, việc thúc đẩy kinh tế đêm, tiêu dùng nội địa và khai thác hiệu quả thị trường hơn 100 triệu dân cũng được xác định là dư địa tăng trưởng quan trọng trong bối cảnh thương mại quốc tế còn nhiều khó khăn.

Nhấn mạnh vai trò của con người trong tổ chức thực hiện, Chủ tịch Quốc hội cho rằng mọi chủ trương, nghị quyết chỉ thực sự có ý nghĩa khi được cụ thể hóa bằng trách nhiệm rõ ràng. Các nhiệm vụ phải được phân công cụ thể về người, việc, thời hạn và sản phẩm đầu ra, tránh tình trạng làm việc hình thức, kém hiệu quả.

Trong giai đoạn phát triển mới, đội ngũ cán bộ, đặc biệt tại các đô thị lớn và trung tâm tăng trưởng, cần nâng cao năng lực quản trị, trình độ chuyên môn, ngoại ngữ và kỹ năng công nghệ, đáp ứng yêu cầu làm việc trên môi trường số. Đây được xem là điều kiện quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số trong thời gian tới.